Từ ngày 20/8, Hàn Quốc sẽ siết quy trình thẩm định hồ sơ đăng ký đối với doanh nghiệp kinh doanh tài sản số, mở rộng phạm vi kiểm tra sang cổ đông lớn, năng lực tài chính, tổ chức nhân sự và hạ tầng CNTT. Một số thay đổi quan trọng, trong đó có thay đổi về cổ đông lớn và hệ thống tuân thủ, cũng sẽ phải báo trước 30 ngày thay vì chỉ báo cáo sau khi phát sinh như hiện nay.

Thông tin được Cơ quan Phân tích Thông tin Tài chính Hàn Quốc (FIU) và Cơ quan Giám sát Tài chính Hàn Quốc (FSS) công bố vào ngày 13/8 tại buổi phổ biến sổ tay đăng ký sửa đổi dành cho các doanh nghiệp tài sản số và các đơn vị dự kiến gia nhập thị trường, tổ chức tại Dreamplus Gangnam ở Seoul.

Động thái này nhằm chuẩn bị cho luật sửa đổi liên quan đến báo cáo và sử dụng thông tin giao dịch tài chính, đã được Quốc hội Hàn Quốc thông qua hồi tháng 1 và sẽ có hiệu lực từ ngày 20/8. Theo FIU và FSS, sổ tay đăng ký đã được sửa đổi toàn diện, kèm theo hướng dẫn chi tiết về các tiêu chuẩn nghiệp vụ.

Một trong những thay đổi đáng chú ý là phạm vi thẩm tra lý lịch tư pháp ở giai đoạn đăng ký được mở rộng từ người đại diện và ban lãnh đạo sang cả cổ đông lớn. Phạm vi đối chiếu pháp luật cũng được bổ sung thêm các đạo luật liên quan đến tội phạm kinh tế, trong đó có luật cạnh tranh công bằng.

Khái niệm “cổ đông lớn” cũng được nới rộng. Ngoài cổ đông lớn nhất và các cổ đông nắm từ 10% cổ phần có quyền biểu quyết trở lên, cơ quan quản lý còn xem xét cả những cổ đông có quyền bổ nhiệm đa số thành viên hội đồng quản trị hoặc có ảnh hưởng chi phối đến các quyết định quan trọng của doanh nghiệp.

Các bên có liên quan đặc biệt với cổ đông lớn nhất cũng thuộc diện thẩm định. Nếu cổ đông lớn nhất là pháp nhân, cổ đông lớn của pháp nhân đó cùng người đại diện cũng phải được khai báo. Trong trường hợp cổ đông lớn ở nước ngoài hoặc cơ cấu sở hữu được thiết lập qua nhiều pháp nhân, doanh nghiệp phải chuẩn bị trước đầy đủ tài liệu liên quan.

Năng lực tài chính của doanh nghiệp cũng trở thành tiêu chí thẩm định chính thức. Khi tính tỷ lệ nợ, tiền ký gửi của người dùng sẽ được loại khỏi tổng nợ phải trả. Cơ quan quản lý đồng thời sẽ kiểm tra tình trạng mất khả năng thanh toán, việc có thuộc diện tổ chức tài chính yếu kém hay không, lịch sử phá sản hoặc tái cơ cấu, cũng như tiền lệ bị đình chỉ hoạt động đối với doanh nghiệp, cổ đông lớn, ban lãnh đạo và người đại diện.

Tiêu chí về tổ chức nhân sự cũng được cụ thể hóa hơn. Nhân sự phụ trách công tác chống rửa tiền sẽ được xem xét theo mức tối thiểu 4 người. Cơ quan quản lý cũng đánh giá việc hoàn tất đào tạo chuyên môn, kinh nghiệm liên quan và chứng chỉ của cán bộ tuân thủ. Tuy nhiên, việc kiêm nhiệm vẫn có thể được chấp nhận tùy theo mô hình kinh doanh và quy mô tổ chức.

Về hạ tầng CNTT, các hệ thống xử lý thông tin nhận dạng riêng hoặc thông tin tín dụng cá nhân bắt buộc phải đặt tại Hàn Quốc. Trường hợp sử dụng dịch vụ điện toán đám mây, hạ tầng sẽ được coi là đặt trong nước nếu vùng máy chủ nằm trên lãnh thổ Hàn Quốc.

Trước đây, các nội dung như tổ chức nhân sự, hạ tầng CNTT và hệ thống kiểm soát nội bộ chủ yếu được rà soát trên hồ sơ. Tuy nhiên, do các tiêu chí này nay trở thành căn cứ để từ chối hồ sơ đăng ký, cơ quan quản lý sẽ kiểm tra cả việc vận hành thực tế và có thể tiến hành thanh tra tại chỗ khi cần.

Quy định về báo cáo thay đổi cũng được điều chỉnh. Những nội dung liên quan đến cổ đông lớn và hệ thống tuân thủ trước đây chỉ cần báo cáo trong vòng 14 ngày sau khi thay đổi, nay sẽ phải báo trước 30 ngày.

FIU cho biết nếu doanh nghiệp triển khai nội dung thuộc diện phải báo trước khi chưa nhận được thông báo chấp thuận, đơn vị đó có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc xử phạt hành chính do vi phạm quy định chống rửa tiền. Thời hạn nộp báo cáo thay đổi sẽ được tính theo ngày thay đổi thực tế.

Cụ thể, với tên doanh nghiệp và địa chỉ cơ sở kinh doanh, thời điểm tính là ngày thay đổi trên giấy đăng ký; với thông tin liên hệ, là ngày bắt đầu được kích hoạt và sử dụng trên thực tế; với chứng nhận Hệ thống quản lý an toàn thông tin (ISMS), là ngày được cấp chứng chỉ; còn với tài khoản nạp và rút có xác minh danh tính, là ngày hợp đồng bắt đầu có hiệu lực.

Ngoài ra, cơ quan quản lý cũng ban hành tiêu chí mới để xác định ví non-custodial có thuộc diện phải đăng ký hay không. Những ví phục vụ mục đích cá nhân, trong đó doanh nghiệp không nắm độc quyền khóa riêng của người dùng, có thể được loại khỏi diện đăng ký.

Để xác định nghĩa vụ đăng ký, nhà chức trách sẽ đánh giá tổng hợp nhiều yếu tố như doanh nghiệp có thể tự chuyển tài sản số hay không; có thể tùy ý tạo, nhận diện hoặc giải mã khóa riêng hay không; có tạo khóa riêng và địa chỉ ví riêng cho từng người dùng hay không; và người dùng có phải là chủ thể thực hiện ký xác nhận trên thực tế hay không.

Ông Ha Ju-sik, Vụ trưởng phụ trách hoạch định vận hành chế độ tại FIU, cho biết thị trường tài sản số thời gian gần đây đã phát triển thành lĩnh vực có ảnh hưởng rộng tới đời sống kinh tế và thị trường tài chính, nên bối cảnh hiện nay đã khác so với thời điểm lần đầu áp dụng chế độ đăng ký vào năm 2021. Theo ông, cần thẩm định chặt chẽ mức độ lành mạnh của doanh nghiệp và cổ đông lớn ngay từ khâu gia nhập thị trường để duy trì niềm tin của nhà đầu tư.

FIU và FSS cho biết sẽ hoàn tất và áp dụng sổ tay đăng ký sửa đổi từ ngày 20/8, đồng thời vận hành cơ chế tiếp nhận và xử lý các câu hỏi nghiệp vụ thông qua các hiệp hội liên quan.