Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) đã đưa nhân dân tệ số vào nhóm ưu tiên trong kế hoạch phát triển 5 năm tới, qua đó phát tín hiệu sẽ đẩy nhanh quá trình hiện đại hóa hạ tầng thanh toán trong nước và mở rộng ứng dụng xuyên biên giới.
Theo Cryptopolitan, trong kế hoạch cải cách và phát triển thuộc Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 được công bố ngày 10/8 theo giờ địa phương, PBOC nêu rõ định hướng “phát triển ổn định” đối với nhân dân tệ số.
Trong tài liệu này, nhân dân tệ số được xếp vào nhóm nội dung ưu tiên của chương trình cải cách hạ tầng tài chính và dịch vụ ngân hàng trung ương. PBOC dự kiến mở rộng vai trò của đồng tiền này trong quá trình nâng cấp hệ thống thanh toán, hỗ trợ hệ thống xếp hạng tín dụng và siết chặt cơ chế chống rửa tiền.
Động thái trên cho thấy nhân dân tệ số đang dần vượt khỏi phạm vi thử nghiệm cục bộ để trở thành một phần của cấu trúc thể chế và hạ tầng tài chính tại Trung Quốc.
Một trong những trọng tâm đáng chú ý là mở rộng ứng dụng xuyên biên giới. PBOC cho biết sẽ tăng cường sử dụng đồng nhân dân tệ trong thương mại và đầu tư, xây dựng mạng lưới thanh toán xuyên biên giới và phát triển thị trường nhân dân tệ ngoài Trung Quốc đại lục.
Kế hoạch cũng đề cập việc củng cố vai trò của Thượng Hải như một trung tâm tài chính quốc tế, đồng thời nâng vị thế của Hong Kong trong lĩnh vực này. Theo đó, việc mở rộng nhân dân tệ số ra nước ngoài gắn chặt với chiến lược quốc tế hóa đồng nhân dân tệ, thay vì chỉ dừng ở mục tiêu phổ cập CBDC.
Từ đầu năm nay, Trung Quốc cũng bắt đầu tăng cường ứng dụng nhân dân tệ số ở cấp thể chế. Đầu năm 2026, nước này đã thiết lập khuôn khổ pháp lý cho phép các ngân hàng thương mại trả lãi trên số dư nhân dân tệ số của khách hàng.
Động thái này được xem là bước đi nhằm bổ sung tính chất tiền gửi và mở rộng chức năng tài chính cho nhân dân tệ số, thay vì chỉ coi đây là một công cụ thanh toán điện tử.
Dự án nhân dân tệ số được khởi động từ năm 2014, khi PBOC bắt đầu nghiên cứu tiền kỹ thuật số dưới tên DCEP. Đến tháng 4/2022, Trung Quốc chính thức ra mắt nhân dân tệ số và sau đó mở rộng tệp người dùng thông qua nhiều chính sách phổ cập, trong đó có việc triển khai thanh toán bằng nhân dân tệ số tại các thành phố thí điểm.
Song song với quá trình mở rộng ứng dụng, Trung Quốc cũng tiếp tục thảo luận về việc hoàn thiện địa vị pháp lý của đồng tiền này. Tại kỳ họp của cơ quan lập pháp toàn quốc năm 2026, đại biểu Fu Shi-guo đã đề xuất sửa đổi Luật Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc.
Theo ông, đạo luật hiện hành chưa được sửa đổi kể từ năm 2003 và vẫn chưa quy định rõ nhân dân tệ số là tiền pháp định. Điều này phản ánh thực tế rằng nền tảng pháp lý hiện chưa theo kịp tốc độ mở rộng ứng dụng của nhân dân tệ số. Nếu luật được sửa đổi, vị thế pháp lý của nhân dân tệ số cùng vai trò của các tổ chức tài chính liên quan có thể sẽ rõ ràng hơn.
Ở cấp địa phương, các chương trình thí điểm vẫn tiếp tục được duy trì. Tại Quảng Đông, dự thảo kế hoạch 5 năm đang được lấy ý kiến đến ngày 5/9 nêu rõ định hướng mở rộng thí điểm thanh toán xuyên biên giới bằng nhân dân tệ số và gia tăng các kịch bản ứng dụng liên quan.
Diễn biến này cho thấy chính sách ở cấp trung ương đang dần được cụ thể hóa thông qua các dự án thí điểm tại địa phương.
Trên thực tế, các giao dịch thanh toán xuyên biên giới bằng nhân dân tệ số đã bắt đầu xuất hiện. Trung Quốc đã thực hiện giao dịch thanh toán xuyên biên giới đầu tiên với Singapore dựa trên nhân dân tệ số. Đồng thời, các chi nhánh của Industrial and Commercial Bank of China (ICBC) đã quyết toán khoảng 10 triệu nhân dân tệ chi phí vận tải biển thông qua nền tảng CBETS đã được nâng cấp.
Hệ thống này lần đầu tiên ghi nhận 26 tổ chức tài chính tham gia vào tháng 6 năm nay.
Trong khi đó, phạm vi sử dụng nền tảng thanh toán đa CBDC mBridge cũng tiếp tục được mở rộng. mBridge hiện có sự tham gia của Trung Quốc đại lục, Hong Kong, Thái Lan, UAE và Saudi Arabia, đồng thời gần đây đã mở rộng dịch vụ sang Macau thông qua Industrial Bank.
Nền tảng này cũng đã được sử dụng để chuyển tiền liên quan đến giao dịch cổ phiếu với quy mô 500 triệu nhân dân tệ.
Ở góc độ doanh nghiệp, số lượng khách hàng liên quan của Industrial Bank trong nửa đầu năm nay tăng 176% so với cùng kỳ. Chi nhánh Phúc Kiến của Bank of China cũng đã xử lý lượng giao dịch vượt 10 tỷ HKD thông qua mBridge.
Bank of China cho biết đây là giao dịch chuyển tiền đơn lẻ có giá trị lớn nhất từng được thực hiện trên nền tảng này. Trong bối cảnh Trung Quốc đồng thời mở rộng nhân dân tệ số và hạ tầng thanh toán xuyên biên giới, quy mô giao dịch thực tế cũng đang tăng dần.
Trong thời gian tới, yếu tố then chốt sẽ là tốc độ thể chế hóa và mức độ mở rộng ứng dụng ở nước ngoài của nhân dân tệ số. Việc PBOC sử dụng cụm từ “phát triển ổn định” cho thấy Trung Quốc chưa có xu hướng chuyển toàn bộ hệ thống tài chính sang nhân dân tệ số trong ngắn hạn, mà sẽ đi theo lộ trình từng bước gồm nâng cấp hạ tầng thanh toán, hoàn thiện khung pháp lý và mở rộng thí điểm xuyên biên giới.
Nếu các mạng lưới thanh toán xuyên biên giới và hạ tầng thanh toán quốc tế như mBridge được khai thác rộng rãi hơn, nhân dân tệ số có thể vượt khỏi vai trò của một phương tiện thanh toán nội địa để trở thành hạ tầng tài chính phục vụ chiến lược quốc tế hóa đồng nhân dân tệ.
Giai đoạn 5 năm tới vì vậy được xem là thời điểm mang tính quyết định, không chỉ đối với độ phủ công nghệ của nhân dân tệ số, mà còn với địa vị pháp lý, phạm vi ứng dụng trong hệ thống tài chính và khả năng tích hợp vào mạng lưới thanh toán quốc tế.