Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC) đã khởi động quá trình xây dựng khung quản lý liên bang đối với các giao dịch tiền mã hóa có ký quỹ, đòn bẩy và cho vay dành cho nhà đầu tư cá nhân. Động thái này diễn ra trong bối cảnh dự luật CLARITY Act về cấu trúc thị trường tiền mã hóa không đạt tiến triển tại Quốc hội, khiến CFTC chuyển sang sử dụng thẩm quyền pháp lý hiện có để tự xây dựng bộ quy tắc riêng.

Ngày 6/10 (giờ địa phương), theo thông tin từ CFTC và một số hãng tin quốc tế, cơ quan này ngày 5/10 đã công bố ANPRM, tức thông báo lấy ý kiến sơ bộ trước khi đề xuất quy định chính thức, đối với hoạt động giao dịch tiền mã hóa có ký quỹ, đòn bẩy và cho vay của nhà đầu tư cá nhân. Đây là bước đầu tiên nhằm thu thập ý kiến thị trường trước khi ban hành quy định chính thức.

Thời hạn nhận góp ý là 60 ngày kể từ khi văn bản được đăng trên Công báo Liên bang. Toàn bộ ý kiến gửi về sẽ được công khai trên cổng thông tin quy định.

Theo dự thảo, ANPRM gồm hai hợp phần chính. Thứ nhất là khuôn khổ CTX, áp dụng cho các giao dịch cho phép khách hàng cá nhân mua bán tiền mã hóa theo hình thức ký quỹ, đòn bẩy hoặc vay vốn. CFTC đang xem xét đưa nhóm giao dịch này vào một hệ thống quản lý thống nhất ở cấp liên bang.

Hợp phần thứ hai là CAM. Theo đề xuất, các sàn cung cấp dịch vụ CTX có thể lựa chọn đăng ký theo mô hình Sàn giao dịch hợp đồng được chỉ định (DCM) hiện hành, hoặc đăng ký theo một diện riêng thuộc DCM dành cho giao dịch tiền mã hóa, mang tên CAM.

CAM được thiết kế như một cấu trúc thị trường riêng cho các sàn chỉ cung cấp giao dịch CTX.

Chủ tịch CFTC Michael S. Selig cho biết động thái lần này là một phần trong nỗ lực duy trì vị thế của Mỹ như một trung tâm tiền mã hóa. Theo ông, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã cam kết thúc đẩy việc xây dựng cấu trúc thị trường tiền mã hóa bất kể Quốc hội có thông qua luật mới hay không, và CFTC sẽ sử dụng thẩm quyền sẵn có theo Đạo luật Sàn giao dịch Hàng hóa (CEA) để thiết lập khung quản lý.

Ông nhấn mạnh mục tiêu là chuyển khỏi mô hình quản lý chủ yếu dựa vào thực thi sau vi phạm. Theo Michael S. Selig, CFTC muốn xây dựng các quy tắc có thể ngăn chặn từ sớm những hành vi gian lận kiểu FTX, thay vì chỉ xử lý sau khi sự việc đã xảy ra.

Cũng theo Michael S. Selig, tài sản khách hàng tại các pháp nhân của FTX ở Mỹ đã đăng ký với CFTC được tách biệt và bảo vệ. Trong khi đó, vấn đề liên quan đến tài sản khách hàng lại phát sinh ở các pháp nhân khác nắm giấy phép chuyển tiền do từng bang cấp.

Một tiêu chí then chốt trong dự thảo là việc sàn có cung cấp đòn bẩy hay không. Các sàn chỉ cung cấp giao dịch giao ngay thông thường có thể tiếp tục hoạt động theo cơ chế hiện hành, chủ yếu chịu quản lý thông qua giấy phép chuyển tiền ở cấp bang.

Ngược lại, các sàn cung cấp cho nhà đầu tư cá nhân giao dịch có ký quỹ, đòn bẩy hoặc cho vay sẽ phải đăng ký với CFTC và chịu giám sát ở cấp liên bang. CFTC cho biết đây không phải là một mô hình đăng ký liên bang duy nhất áp cho toàn thị trường, mà là cơ chế phân tách giữa hoạt động do bang quản lý và hoạt động phải đăng ký ở cấp liên bang.

Dù vậy, cơ quan này cũng nhấn mạnh rằng theo luật hiện hành, các sàn muốn cung cấp giao dịch đòn bẩy cho nhà đầu tư cá nhân đã thuộc diện phải đăng ký với CFTC.

CFTC đồng thời đưa ra cách diễn giải rằng một giao dịch có thể được xếp vào ngoại lệ “giao nhận thực” nếu tiền mã hóa được chuyển vào ví không lưu ký bên ngoài của khách hàng trong vòng 28 ngày. Nếu tài sản vẫn nằm trên sổ cái nội bộ của sàn, giao dịch đó có thể thuộc phạm vi điều chỉnh của CFTC, tùy theo việc có sử dụng đòn bẩy hay không.

Với các sàn đăng ký theo CAM, dự thảo dự kiến bổ sung thêm yêu cầu về chống thao túng thị trường và bảo vệ tài sản khách hàng. CFTC đề xuất cơ chế rà soát rủi ro thao túng đối với các tài sản được niêm yết, đồng thời yêu cầu sàn lưu giữ tài sản khách hàng trong tài khoản gộp phải chứng minh dự trữ.

Dự thảo cũng tính đến phương án để các nhà môi giới hợp đồng tương lai (FCM) tham gia quản lý tài khoản và tiền của khách hàng trong giao dịch CTX. Các đơn vị này sẽ phải đáp ứng các yêu cầu về tách bạch tiền của khách hàng, vốn, chống rửa tiền và xác minh khách hàng.

Động thái đi trước của CFTC diễn ra trong bối cảnh Quốc hội Mỹ chưa thể thúc đẩy CLARITY Act. Dự luật này nhằm làm rõ khung quản lý liên bang cho thị trường tiền mã hóa và mở rộng vai trò của CFTC, nhưng không đạt tiến triển tại Thượng viện.

Vì vậy, CFTC đã bắt đầu quy trình xây dựng quy định mà không chờ thêm động thái lập pháp từ Quốc hội, dựa trên thẩm quyền pháp lý hiện có. Tuy nhiên, do mới ở giai đoạn ANPRM, cơ quan này vẫn còn phải trải qua các bước lấy ý kiến, xây dựng dự thảo chính thức và hoàn tất quy tắc cuối cùng.

Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) cũng đang xúc tiến khung quản lý liên quan đến tiền mã hóa. Sau khi CFTC và SEC cùng đưa ra diễn giải vào tháng 3 về cách luật chứng khoán liên bang được áp dụng đối với tài sản và giao dịch tiền mã hóa, SEC cũng đang thúc đẩy một cơ chế quản lý riêng cho lĩnh vực này.