Ethereum và Solana đang đẩy mạnh thảo luận về các biện pháp giảm phát hành token và mở rộng cơ chế đốt, song theo Galaxy Research, yếu tố quyết định diễn biến giá vẫn là lực cầu của thị trường, thay vì chỉ dựa vào việc thu hẹp nguồn cung.
Ngày 8/8 (giờ địa phương), Cryptopolitan dẫn phân tích của Galaxy Research cho biết cả hai blockchain này đều đang xem xét điều chỉnh cơ chế phát hành ở cấp độ mạng lưới. Dù vậy, tác động cuối cùng đến giá vẫn phụ thuộc vào mức độ hấp thụ của thị trường.
Với Ethereum, trọng tâm là đề xuất EIP-8361, trong đó phần thưởng dành cho validator sẽ được điều chỉnh theo tỷ lệ staking của toàn mạng.
Theo đề xuất, khi tỷ lệ staking tiến gần 50%, phần thưởng của validator sẽ giảm dần. Khi vượt một ngưỡng nhất định, phần thưởng này sẽ được đưa vào cơ chế đốt. Trong bối cảnh hiện khoảng 1/3 tổng cung ETH đang được staking, lợi suất ở lớp đồng thuận được dự báo giảm từ khoảng 2,6% xuống 1,2%.
Đề xuất này do 6 nhà nghiên cứu đệ trình, trong đó có Justin Drake thuộc Ethereum Foundation. Thời gian triển khai được tính toán vào khoảng 18 tháng nhằm giúp người tham gia staking có thời gian thích nghi.
Hiện đề xuất chưa được đưa ra bỏ phiếu. Nội dung này đang được xem xét cho “Hegotá”, bản nâng cấp kế tiếp sau Glamsterdam, dự kiến diễn ra vào mùa thu năm nay.
Quy trình lựa chọn dự kiến kéo dài đến tháng 11. Ngay cả khi được thông qua, khả năng triển khai thực tế nhiều khả năng cũng phải chờ đến năm 2027.
Phản ứng từ thị trường đến nay không mấy tích cực. Nhà sáng lập Aave Stani Kulechov và Sharplink đều đã công khai bày tỏ phản đối.
CEO Sharplink Joseph Chalom viết trên X rằng nếu tính cả chi phí phần cứng và điện, validator có thể rơi vào tình trạng thua lỗ. Một cuộc khảo sát trong nhóm validator cho thấy 99,77% phản đối đề xuất này. Tại cuộc họp core developers ngày 6/8, bên trình bày thậm chí đã nhắc đến khả năng rút lại đề xuất.
Trong khi đó, Solana đang thúc đẩy đồng thời hai đề xuất thông qua cơ chế quản trị on-chain.
Đề xuất thứ nhất, SIMD-0550, nhằm tăng tốc độ giảm lạm phát hằng năm lên 30%, gấp đôi mức hiện tại. Mục tiêu là đưa thời điểm chạm mức sàn lạm phát 1,5% từ năm 2032 lên năm 2029, đồng thời cắt giảm khoảng 18,9 triệu SOL dự kiến phát hành trong tương lai.
Với giả định tỷ lệ staking ở mức 68% như trong đề xuất, lợi suất staking sẽ giảm dần từ 5,84% khi triển khai xuống còn 4,34% sau một năm, 3% sau hai năm và 2,25% sau ba năm.
Đề xuất thứ hai, SIMD-0553, chuyển phí chữ ký từ cơ chế thu cố định theo giao dịch sang tính phí theo mức sử dụng tài nguyên tính toán. Khoản phí này cũng sẽ được đốt toàn bộ nhằm giảm áp lực nguồn cung mới trên mạng lưới.
Galaxy Research ước tính nếu đề xuất được triển khai, lượng SOL bị đốt mỗi ngày có thể tăng từ khoảng 650 SOL lên 7.500-9.000 SOL. Theo mặt bằng giá hiện tại, giá trị token bị đốt mỗi ngày sẽ tăng từ khoảng 47.000 USD lên tối đa 650.000 USD.
Tuy nhiên, tổ chức này lưu ý rằng mức lạm phát khoảng 60.000 SOL mỗi ngày hiện vẫn đủ lớn để bù trừ phần tác động nói trên.
So với Ethereum, các đề xuất của Solana vấp phải ít phản đối hơn. Theo Galaxy Research, một phần nguyên nhân là những ý tưởng này đã được thảo luận trên thị trường hơn một năm qua.
Cả hai đề xuất đều đã vượt ngưỡng 15% lượng stake cần thiết để mở thảo luận. Để được thông qua, mỗi đề xuất phải nhận tối thiểu hơn 2/3 lượng stake tham gia bỏ phiếu thuận.
Thời hạn thảo luận hiện được ấn định đến ngày 22/8.
Trong bối cảnh đó, DeFi Development (DFDV) - đơn vị nắm giữ Solana như tài sản dự trữ chính - ngày 4/8 tuyên bố ủng hộ cả hai đề xuất và sẽ bỏ phiếu thuận.
Galaxy Research nhấn mạnh rằng dù các cuộc tranh luận về điều chỉnh nguồn cung đang nóng lên, giá tài sản số không thể chỉ được quyết định bởi việc giảm phát hành. Yếu tố then chốt vẫn là lực cầu đủ mạnh để hấp thụ nguồn cung và hỗ trợ định giá.
Theo tổ chức này, đợt tranh luận lần này cho thấy vấn đề không chỉ nằm ở việc cắt giảm phát hành, mà ở tác động thực tế lên cán cân cung - cầu. Với Ethereum, biến số đáng chú ý là hiệu quả kinh tế của validator và mức độ đồng thuận trong cộng đồng. Còn với Solana, trọng tâm nằm ở khả năng thông qua các đề xuất quản trị và hiệu quả thực tế của cơ chế đốt token mở rộng.