Tesla Semi có thể mang lại tổng chi phí sở hữu thấp hơn hàng trăm nghìn USD so với xe tải diesel hạng nặng tại Mỹ, theo một phân tích được Electrek dẫn lại ngày 4/5/2026. Tuy nhiên, lợi thế này phụ thuộc đáng kể vào giá điện và giá dầu diesel; khi điện vượt một số ngưỡng nhất định, hiệu quả kinh tế của mẫu xe tải điện sụt giảm rõ rệt.

Phân tích cho thấy phiên bản Tesla Semi tầm xa có thể có cấu trúc chi phí thấp hơn tối đa 404.000 USD trong giai đoạn vận hành từ 5 đến 10 năm, so với xe tải diesel Class 8. Mô hình so sánh được thực hiện giữa Tesla Semi có phạm vi hoạt động 500 dặm, tương đương khoảng 804 km, và Freightliner Cascadia chạy diesel.

Các giả định được đưa ra gồm giá xe Tesla Semi ở mức 290.000 USD, cùng 60.000 USD chi phí lắp đặt bộ sạc tại bãi xe. Trong khi đó, xe tải diesel được tính ở mức 165.000 USD. Quãng đường vận hành hằng năm được lấy theo mức trung bình của hoạt động vận tải đường dài do Bộ Năng lượng Mỹ công bố, ở mức 100.000 dặm, tương đương khoảng 160.000 km.

Với giá điện 0,12 USD/kWh và giá dầu diesel 5,35 USD/gallon, tổng chi phí sở hữu trong 5 năm của Tesla Semi được ước tính vào khoảng 486.000 USD. Cùng kỳ, xe diesel ở mức 633.000 USD, tức chênh lệch 147.000 USD. Khoảng cách này tăng lên 244.000 USD sau 7 năm và 404.000 USD sau 10 năm.

Điểm bất lợi của Tesla Semi nằm ở chi phí đầu tư ban đầu. Tổng vốn bỏ ra ban đầu, bao gồm cả hạ tầng sạc, vào khoảng 350.000 USD, cao hơn xe diesel. Dù vậy, khi thời gian khai thác kéo dài, phần chênh lệch về nhiên liệu và bảo dưỡng tích lũy dần bù lại khoản đầu tư ban đầu này. Theo phân tích, chi phí nhiên liệu của xe diesel vào khoảng 0,67 USD mỗi dặm, trong khi chi phí năng lượng của Tesla Semi ở cùng điều kiện chỉ khoảng 0,2 USD mỗi dặm.

Chi phí bảo dưỡng cũng chênh lệch đáng kể. Tesla Semi không sử dụng động cơ đốt trong, hộp số hay hệ thống xử lý khí thải sau, đồng thời không phát sinh chi phí liên quan đến dung dịch urê. Nhờ đó, chi phí bảo dưỡng được ước tính ở mức khoảng 0,06 USD mỗi dặm, thấp hơn nhiều so với 0,18 USD mỗi dặm của xe diesel. Với quãng đường 100.000 dặm mỗi năm, riêng phần chênh lệch bảo dưỡng đã tương đương khoảng 12.000 USD.

Một điểm đáng chú ý trong phân tích là mức độ nhạy cảm với giá điện. Nếu giá điện ở mức 0,08 USD/kWh, khoản tiết kiệm của Tesla Semi tăng lên 181.000 USD trong 5 năm và 472.000 USD trong 10 năm. Ngược lại, nếu giá điện lên 0,25 USD/kWh, mức tiết kiệm giảm còn 37.000 USD sau 5 năm và 183.000 USD sau 10 năm.

Khi giá điện vượt 0,3 USD/kWh, lợi thế kinh tế của Tesla Semi giảm mạnh. Trong kịch bản 5 năm, mẫu xe này thậm chí kém hiệu quả hơn khoảng 6.000 USD so với xe diesel. Nếu giá điện từ 0,4 USD/kWh trở lên, xe diesel rẻ hơn ở mọi mốc thời gian phân tích. Electrek nhận định vấn đề cốt lõi không nằm ở con số tiết kiệm tuyệt đối, mà ở mức độ nhạy của bài toán chi phí với biến động giá điện. Theo đánh giá này, Tesla Semi cần nguồn điện không nhất thiết quá rẻ, nhưng cũng không được ở mức quá cao.

Biến động của giá dầu diesel gần đây cũng làm thay đổi đáng kể kết quả tính toán. Phân tích cho biết nếu áp dụng dự báo giá dầu diesel năm 2026 ở mức 3,5 USD/gallon, hiệu quả tiết kiệm của Tesla Semi sẽ bị thu hẹp. Ngược lại, với mức giá hiện tại 5,35 USD/gallon, tính kinh tế của xe điện cải thiện rõ rệt. Giá dầu diesel đã tăng hơn 40% từ đầu năm 2026, và tại một số khu vực ở California đã vượt 7,5 USD/gallon.

Giá xe diesel tăng cũng là một biến số quan trọng. Do tác động của mức thuế 25% áp lên xe tải Class 8 và linh kiện tại Mỹ, giá xe mới, bao gồm thuế tiêu thụ liên bang, đang tăng lên khoảng 238.000 USD. Trong kịch bản này, chênh lệch chi phí đầu tư ban đầu giữa Tesla Semi và xe diesel có thể thu hẹp từ 125.000 USD xuống còn khoảng 52.000 USD, qua đó rút ngắn thời gian hoàn vốn của xe tải điện.

Hạ tầng sạc cũng ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả khai thác thực tế. Tesla hiện đang xây dựng 66 điểm trong mạng lưới Megacharger dọc theo các tuyến vận tải hàng hóa chính. Tuy nhiên, chi phí sạc nhanh công cộng có thể biến động mạnh tùy khu vực và khung giờ, nên mức độ phụ thuộc vào sạc công cộng trong vận tải đường dài vẫn là yếu tố quan trọng trong bài toán kinh tế.

Tổng thể, phân tích cho thấy sức cạnh tranh của Tesla Semi phụ thuộc nhiều vào cấu trúc mua điện và môi trường vận hành hơn là chỉ riêng đặc tính của phương tiện. Trong bối cảnh Tesla đã xuất xưởng những chiếc xe đầu tiên từ dây chuyền sản xuất quy mô lớn và thiết kế nhà máy với công suất 50.000 xe mỗi năm, tốc độ mở rộng nguồn cung được xem là yếu tố có thể quyết định mức độ phổ biến của dòng xe này, không chỉ là bài toán chi phí.