Naver Cloud đang tăng tốc tiếp cận thị trường AI quốc phòng với mô hình sovereign AI, trong đó quân đội trực tiếp nắm quyền kiểm soát dữ liệu, mô hình AI và hạ tầng vận hành. Doanh nghiệp này đồng thời giới thiệu năng lực full-stack, bao gồm hạ tầng, mô hình, nền tảng dữ liệu, ứng dụng và đội ngũ triển khai tại hiện trường.

Tại hội thảo AI Defense Day tổ chức ngày 18/9 ở khách sạn Shilla, Seoul, CEO Kim Yoo-won của Naver Cloud cho biết AI quốc phòng không chỉ dừng ở việc đưa công nghệ vào sử dụng. Theo ông, quá trình này phải bao trùm toàn bộ chuỗi triển khai, từ xác định bài toán thực tế của quân đội, kiểm chứng tại hiện trường đến chuyển hóa thành năng lực tác chiến. Naver Cloud cũng đặt mục tiêu đóng vai trò cầu nối giữa quân đội, doanh nghiệp quốc phòng, startup và các viện nghiên cứu.

Theo Naver Cloud, mô hình full-stack cho AI quốc phòng gồm 5 lớp: hạ tầng, mô hình AI, data fabric, ứng dụng và FDE. Cấu trúc này được thiết kế để kết nối toàn bộ quy trình, từ phát triển mô hình, liên thông dữ liệu, đưa vào tác chiến đến cải tiến ngay tại hiện trường trong một hệ thống thống nhất.

Phó chủ tịch điều hành phụ trách quốc phòng của Naver Cloud, Yoo Kyung-beom, nhấn mạnh yếu tố “sovereign” trong lĩnh vực quốc phòng không phải là lựa chọn, mà là yêu cầu cốt lõi. Theo ông, quân đội phải trực tiếp kiểm soát dữ liệu, mô hình AI và nền tảng vận hành.

Naver Cloud cho biết trước mắt sẽ chuẩn bị các mô hình AI và bộ công cụ phát triển dựa trên dữ liệu công khai hoặc không mật. Sau đó, công ty sẽ cùng đội ngũ FDE đưa các công nghệ này vào mạng quân sự khép kín để tinh chỉnh bằng dữ liệu tác chiến thực tế. Mô hình hợp tác mà doanh nghiệp theo đuổi là hợp tác dài hạn, thay vì triển khai một lần, cho phép quân đội và khu vực tư nhân cùng tối ưu hiệu năng ngay tại hiện trường.

◆ World model nâng cao năng lực cho vũ khí tự hành

Phó chủ tịch điều hành phụ trách công nghệ AI của Naver Cloud, Sung Nak-ho, cho biết “không gian thông minh” và world model là hai công nghệ then chốt để nâng cấp năng lực của các hệ thống vũ khí tự hành. Theo ông, hướng tiếp cận của công ty là xây dựng một “mạng lưới trí tuệ”, trong đó dữ liệu thu thập từ drone và nhiều loại cảm biến được hợp nhất thành một bức tranh tác chiến thống nhất, đồng thời nhiều hệ thống AI có thể phối hợp với nhau.

Naver Cloud hiện phát triển công nghệ tái tạo không gian thực 3D từ video drone, đồng thời hợp nhất dữ liệu từ nhiều loại cảm biến khác nhau. Công ty cũng đang thử nghiệm nội bộ công nghệ cho phép AI điều khiển trực tiếp drone.

World model được sử dụng để mô phỏng kết quả của từng hành động cụ thể, có tính đến các biến số trên chiến trường như địa hình, thời tiết và radar.

Theo ông Sung, khi hệ thống có thể dự đoán “một hành động sẽ dẫn đến kết quả gì”, AI mới có thể tiếp tục tiến hóa.

◆ Data fabric và ontology để liên thông dữ liệu chiến trường

Ở lớp dữ liệu, Naver Cloud đề xuất sử dụng data fabric và ontology để kết nối và cấu trúc hóa thông tin chiến trường vốn đang phân tán giữa nhiều quân chủng và hệ thống.

Giám đốc Lee So-eun của Naver Cloud cho rằng chìa khóa để AI quốc phòng phát huy hiệu quả nằm ở giai đoạn tiền triển khai, tức là khả năng liên thông và cấu trúc hóa dữ liệu quốc phòng.

Theo doanh nghiệp, data fabric cho phép liên kết dữ liệu giữa các hệ thống khác nhau như drone, vệ tinh, radar và các tài sản giám sát mà không cần thay đổi hệ thống hiện hữu. Cách tiếp cận dựa trên ảo hóa cho phép truy cập dữ liệu cần thiết ngay tại nơi dữ liệu được lưu trữ ban đầu, thay vì phải chuyển về một kho riêng. Nhờ đó, cơ chế tách mạng và chính sách bảo mật hiện hành vẫn được duy trì.

Song song với đó là bộ ontology chuẩn hóa theo mô hình Hàn Quốc, trong đó các mối quan hệ giữa đơn vị, lực lượng, tài sản và giáo trình được cấu trúc sẵn. Theo cách này, khi một mục tiêu được nhận diện, hệ thống có thể đồng thời phân tích lực lượng xung quanh, địa hình, thời tiết, hành vi trong quá khứ và học thuyết liên quan để xác định ý nghĩa tác chiến của tình huống hiện tại.

Trên nền tảng đó, hệ thống có thể đưa ra nhiều phương án ứng phó, các yếu tố rủi ro, quy tắc giao chiến (ROE) và căn cứ phục vụ ra quyết định để hỗ trợ chỉ huy. Quyết định và mệnh lệnh cuối cùng vẫn thuộc về người chỉ huy.

Naver Cloud cho biết sẽ cung cấp data fabric và ontology như phần lõi của nền tảng AI quốc phòng, đồng thời dự kiến tích hợp thêm các giải pháp AI từ đối tác bên ngoài như phân tích hình ảnh, nhận dạng giọng nói và suy luận chuyên biệt.

◆ Cloud trên mạng quân sự khép kín để kết nối trung tâm với chiến trường

Ở lớp hạ tầng, Naver Cloud hướng đến xây dựng cloud chuyên dụng cho quốc phòng, kết nối trung tâm, các điểm tựa tác chiến và tuyến đầu, nhằm bảo đảm AI vẫn có thể vận hành trong môi trường quân sự biệt lập với bên ngoài.

Giám đốc Park Jong-geon của Naver Cloud cho biết cloud chuyên dụng cho quốc phòng được chia thành ba nhóm: tích hợp tại trung tâm, triển khai theo điểm tựa nhiệm vụ và vận hành tại hiện trường. Theo mô hình này, trung tâm sẽ sử dụng cụm GPU quy mô lớn để huấn luyện và đánh giá mô hình, trong khi các quân chủng, căn cứ tác chiến và tuyến đầu sẽ vận hành các ứng dụng AI cần thiết.

Trong trường hợp mất liên lạc, hệ thống vẫn tiếp tục thực hiện nhiệm vụ dựa trên các mô hình AI đã được phê duyệt và dữ liệu cục bộ. Khi kết nối được khôi phục, dữ liệu và nhật ký vận hành tích lũy tại hiện trường sẽ được đồng bộ trở lại trung tâm. Các mô hình đã cải tiến sau đó sẽ được phân phối lại sau khi hoàn tất quy trình kiểm chứng và phê duyệt của quân đội.

Ông Park nhấn mạnh vấn đề cốt lõi không nằm ở việc ai trực tiếp vận hành hệ thống, mà là ai nắm quyền ra quyết định cuối cùng. Theo ông, ngay cả khi hoạt động vận hành được chia sẻ, quyền kiểm soát tối hậu đối với nhiệm vụ và chính sách dữ liệu vẫn phải thuộc về quân đội.