Việc vị trí thư ký cấp cao phụ trách AI tại Nhà Xanh bị bỏ trống đang làm gia tăng lo ngại về tính liên tục trong chiến lược AI quốc gia của Hàn Quốc. Trong bối cảnh chính phủ theo đuổi mục tiêu đưa nước này vào nhóm 3 cường quốc AI hàng đầu thế giới, sự ra đi của Ha Jeong-woo để tranh cử được cho là có thể ảnh hưởng đến tiến độ điều phối các chính sách trụ cột.

Gần đây, Ha Jeong-woo chính thức rời Nhà Xanh để tham gia tranh cử. Ông sẽ ra tranh cử với tư cách ứng viên của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử bổ sung ghế nghị sĩ tại khu Busan Buk-gu Gap, diễn ra cùng thời điểm với cuộc bầu cử địa phương ngày 6/3. Ngày 28/4, Tổng thống Lee Jae-myung đã phê chuẩn đơn từ chức của ông. Một ngày sau, đảng Dân chủ thông báo tiếp nhận Ha Jeong-woo là nhân sự mới và xác nhận việc ông tham gia tranh cử.

◆ “HaGPT” ra tranh cử, giới công nghệ lo ngại về định hướng chính sách AI

Từ tháng trước, động thái của Ha Jeong-woo đã thu hút sự chú ý của giới công nghệ. Khi thông tin ông có thể ra tranh cử quốc hội xuất hiện, khả năng điều chỉnh chiến lược AI quốc gia cũng bắt đầu được đặt ra. Trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp công nghệ đang tham gia các dự án AI quy mô quốc gia, không ít ý kiến cho rằng định hướng chính sách sắp tới trở nên khó đoán hơn.

Trong ngành, cũng có không ít tiếc nuối khi ông rời Nhà Xanh chưa đầy một năm sau khi trở thành thư ký AI đầu tiên. Nhiều dự án lớn của chính phủ, như chương trình phát triển mô hình nền tảng AI nội địa hay Trung tâm Điện toán AI Quốc gia, vẫn chưa hoàn tất. Vì vậy, việc ông sớm rời cương vị để bước vào cuộc đua chính trị bị đánh giá là quá sớm.

Một đại diện trong lĩnh vực điện toán đám mây cho biết đây là quyết định khiến nhiều doanh nghiệp trong ngành bối rối. Theo người này, khi hệ sinh thái AI quốc gia mới ở giai đoạn khởi đầu, việc Ha Jeong-woo đột ngột chuyển hướng sang chính trị là điều đáng tiếc.

Tuy nhiên, cũng có ý kiến nhìn nhận đây là bước đi tiếp theo để thúc đẩy chính sách AI. Theo quan điểm này, để đạt mục tiêu lọt top 3 AI toàn cầu, chính phủ không chỉ cần chiến lược mà còn cần nền tảng pháp lý đủ mạnh. Vì vậy, việc Ha Jeong-woo chuyển sang Quốc hội có thể được xem là lựa chọn nhằm tăng khả năng hiện thực hóa chính sách. Một số phân tích cho rằng ông có thể đã đánh giá vai trò cố vấn tại Nhà Xanh là chưa đủ để xây dựng đầy đủ hệ sinh thái AI.

◆ Khó tìm người thay thế, vai trò của Bộ Khoa học và ICT được chú ý

Cùng với lo ngại, câu hỏi về người kế nhiệm cũng nhanh chóng được đặt ra. Trước khi gia nhập Nhà Xanh, Ha Jeong-woo từng giữ các vị trí như Giám đốc Trung tâm Đổi mới AI của Naver Cloud. Ông có bằng tiến sĩ kỹ thuật máy tính của Đại học Quốc gia Seoul và có nhiều năm làm việc trong cả nghiên cứu lẫn doanh nghiệp AI.

Tại Naver, ông được đánh giá không chỉ dẫn dắt tổ chức AI mà còn xây dựng mạng lưới chuyên gia và năng lực truyền thông đối ngoại. Theo nhận định chung trong ngành, không dễ tìm được người kế nhiệm hội tụ đồng thời chuyên môn sâu về AI và khả năng điều phối chính sách như Ha Jeong-woo.

Một đại diện trong ngành cho rằng AI là lĩnh vực đòi hỏi năng lực nắm bắt rất nhanh các xu hướng công nghệ đang thay đổi từng ngày. Trong bối cảnh đó, kinh nghiệm triển khai dự án trong khu vực tư nhân và khả năng ứng biến linh hoạt chính là thế mạnh lớn của Ha Jeong-woo. Đây cũng được xem là lý do Nhà Xanh lựa chọn ông.

Ngày 15/6 năm ngoái, khi công bố quyết định bổ nhiệm, Chánh văn phòng Nhà Xanh Kang Hoon-sik cho biết Tổng thống Lee Jae-myung đã nhấn mạnh cần trao quyền và trách nhiệm cho các chuyên gia khu vực tư nhân am hiểu thực tiễn, nhằm nhanh chóng nâng cao năng lực cạnh tranh AI quốc gia.

Trong khi đó, việc Ha Jeong-woo ra tranh cử cũng làm tăng gánh nặng cho Bộ Khoa học và ICT. Nếu thư ký AI tại Nhà Xanh giữ vai trò thiết kế và điều phối tổng thể chiến lược AI quốc gia, thì bộ này là cơ quan trực tiếp triển khai chính sách trên thực tế.

Trong nhiệm kỳ hiện tại, Bộ Khoa học và ICT đã được nâng lên thành bộ do Phó thủ tướng phụ trách, đồng thời đảm nhiệm vai trò điều phối chính sách khoa học - công nghệ liên bộ, bao gồm chủ trì các cuộc họp bộ trưởng liên quan. Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng Khoa học và ICT Bae Kyoung-hoon, cựu Viện trưởng LG AI Research, cũng được đánh giá là chuyên gia AI có năng lực không kém Ha Jeong-woo.

Chỉ trong năm nay, Bae Kyoung-hoon đã tháp tùng Tổng thống Lee Jae-myung trong các chuyến công du tới Trung Quốc, Singapore - Philippines và Việt Nam, qua đó đóng vai trò quảng bá chính sách AI của Hàn Quốc ra bên ngoài.

Một số ý kiến trong ngành cho rằng, cho đến khi có người kế nhiệm, vai trò của Bae Kyoung-hoon sẽ đặc biệt quan trọng. Dù vậy, do khác biệt về cơ cấu tổ chức, ông khó có thể đảm đương trọn vẹn vai trò của thư ký AI tại Nhà Xanh. Vì thế, việc sớm tìm người thay thế được xem là cần thiết.