Cạnh tranh xây dựng hạ tầng cho AI agent đang lan sang lĩnh vực thanh toán. Stripe hiện đẩy mạnh Link như một công cụ thanh toán cho các tác vụ mua sắm do AI agent thực hiện, qua đó tạo sức ép lên hai mạng lưới thẻ toàn cầu là Visa và Mastercard, đồng thời làm dấy lên lo ngại về rủi ro giao dịch.
Stripe, nền tảng thanh toán số, đang tăng tốc mở rộng hiện diện trong thị trường mua sắm do AI agent thực hiện. Động thái này được đánh giá có thể ảnh hưởng đến vị thế của Visa và Mastercard, hai mạng lưới thẻ đang nắm phần lớn thị trường thanh toán toàn cầu.
Một số AI agent cá nhân như Muse của Meta và Instinct đã chọn ví Link của Stripe làm phương thức thanh toán. Dịch vụ này lưu thông tin thẻ hoặc tài khoản ngân hàng của người dùng để phục vụ giao dịch.
Sierra, công ty phát triển AI agent cho dịch vụ khách hàng, cũng đang hợp tác với Stripe để triển khai tính năng cho phép khách hàng hoàn tất tư vấn, thanh toán và nhận hóa đơn chỉ trong một cuộc gọi.
Dù thị trường AI agent mua sắm thay người dùng vẫn còn ở giai đoạn đầu, tốc độ tăng trưởng đang rất nhanh.
Mark Zuckerberg, CEO Meta, gần đây cho biết với các nhà đầu tư rằng trong số 10 triệu người dùng Muse, hơn một phần tư đã mua sắm qua ứng dụng. Giá trị giao dịch trung bình vượt 200 USD. Theo ông, nhu cầu cao hơn dự kiến đến mức Meta phải làm việc với Stripe để nâng hạn mức thanh toán trên Muse.
Theo Decoder, trong tháng 9, số lượng giao dịch qua Link đã tăng gấp 38 lần, còn giá trị thanh toán tăng gấp 20 lần. Stripe không công bố số giao dịch và giá trị mua sắm tuyệt đối. Tuy vậy, Dan Hill, lãnh đạo tại Stripe, cho biết khối lượng giao dịch đã đạt mức “đủ ý nghĩa”.
Link vận hành bằng cách để Stripe phát hành thẻ ảo dùng một lần mỗi khi AI agent thực hiện thanh toán. Thẻ ảo này chỉ được sử dụng trong phạm vi hạn mức mà người dùng cho phép. AI agent không nhìn thấy số thẻ thật và cũng không thể chi vượt mức đã được cấp.
Với bên bán, thẻ ảo có thể được chấp nhận như một thẻ thanh toán thông thường. Sau đó, Stripe mới ghi nợ vào thẻ tín dụng của người dùng. Nói cách khác, Stripe đứng ra thanh toán trước cho người bán bằng thẻ ảo rồi mới thu lại tiền từ thẻ của khách hàng.
Từ góc độ các công ty thẻ truyền thống, mô hình thẻ ảo như Link là một yếu tố gây nhiều lo ngại.
Theo The Information, do một giao dịch mua có thể được ghi nhận như hai giao dịch riêng biệt khi đi qua thẻ ảo, việc đối chiếu giữa người dùng và giao dịch thực tế sẽ khó khăn hơn. Trong trường hợp phát sinh khiếu nại rằng người dùng không thực hiện giao dịch, quá trình xác minh cũng có thể phức tạp hơn.
The Information dẫn lời một nguồn tin thân cận với Mastercard cho biết các mạng lưới thẻ và ngân hàng hiện dựa vào lịch sử giao dịch của người dùng để sàng lọc các giao dịch rủi ro hoặc nghi ngờ gian lận.
Tuy nhiên, lý do khiến các công ty thẻ gia tăng sức ép với Stripe không chỉ nằm ở rủi ro liên quan đến thẻ ảo, mà còn gắn với lợi ích cạnh tranh.
Nếu Stripe nắm được dữ liệu về việc người dùng mua gì thông qua AI agent và chiếm lợi thế trên thị trường, công ty này có thể gia tăng ảnh hưởng đối với cách thức thanh toán của AI agent trong tương lai.
Rene Reinsberg, CEO của Self – startup phát triển công cụ định danh và thanh toán cho AI agent – nói với The Information rằng rủi ro kinh doanh lớn nhất đối với Visa và Mastercard là hạ tầng của Stripe trở thành lựa chọn mặc định.
Khi giao dịch đi qua Link, Stripe cũng có thể thay đổi thẻ được dùng để xử lý thanh toán. Điều đó có nghĩa là người dùng đăng ký Mastercard nhưng giao dịch thực tế có thể được thực hiện bằng một thẻ ảo thuộc mạng lưới Visa. Stripe hiện hợp tác với cả Visa và Mastercard, nhưng theo The Information, vẫn chưa rõ dòng thanh toán từ hoạt động mua sắm bằng AI sẽ nghiêng nhiều hơn về bên nào.
Trong bối cảnh đó, các công ty thẻ đang tăng tốc phát triển công nghệ thanh toán cho AI agent.
Visa và Mastercard lần lượt giới thiệu Visa Intelligent Commerce và Mastercard Agent Pay. Cả hai đều ủng hộ mô hình để AI agent thanh toán thông qua token gắn trực tiếp với thẻ của người dùng. Với cách này, giao dịch vẫn được xử lý trên chính thẻ mà người dùng đang sử dụng, thay vì có thể bị thay đổi ở khâu trung gian như trong mô hình của Stripe.
Phía Mastercard cho rằng nhiều phương thức thanh toán có thể cùng tồn tại, nhưng về dài hạn, giao dịch dựa trên token kết nối trực tiếp với người bán sẽ trở thành xu hướng chủ đạo.
Các ngân hàng, lực lượng giữ vai trò quan trọng trong thanh toán thẻ, cũng có xu hướng nghiêng về phía các mạng lưới thẻ. Theo The Information, sáu ngân hàng, trong đó có Bank of America, trong dự thảo hướng dẫn ngành được công bố tháng 9 đã yêu cầu phương thức nhập thông tin thanh toán phải “có thể kiểm toán”. Dù không nêu đích danh thẻ ảo, các ngân hàng tỏ ra thận trọng với những hình thức thanh toán khiến việc gắn kết giao dịch mua với người dùng và người bán thực tế trở nên khó khăn hơn.