Hàn Quốc đang bước vào giai đoạn cuối của quá trình xây dựng khung pháp lý cho stablecoin neo theo đồng won, với điểm nghẽn lớn nhất là xác định ai sẽ được quyền phát hành: ngân hàng, hay cả doanh nghiệp phi ngân hàng.

Theo giới tài chính Hàn Quốc ngày 26/10, Chính phủ và các cơ quan liên quan vẫn đang tiếp tục phối hợp để đưa các nội dung cốt lõi như chủ thể phát hành, tài sản dự trữ và cơ chế hoàn trả vào Luật Cơ bản về Tài sản số.

Một phương án đang được xem xét là cho phép phát hành thông qua liên danh do ngân hàng nắm quyền chi phối, tương đương từ 50% cộng 1 cổ phần trở lên. Tuy vậy, mô hình phát hành cụ thể đến nay vẫn chưa được chốt.

Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK) ủng hộ việc đưa stablecoin neo won do khu vực tư nhân phát hành vào hệ thống chính thức. Tại phiên điều trần của Ủy ban Kế hoạch và Tài chính thuộc Quốc hội ngày 12/10, Phó Thống đốc cấp cao Shin Hyun-song cho biết BOK “về cơ bản đồng thuận” với hướng đi này. Theo ông, phương án đang được tính đến là thành lập một liên danh do các ngân hàng tư nhân giữ vai trò dẫn dắt, trên cơ sở phối hợp với Chính phủ.

BOK cho rằng mô hình thiên về ngân hàng là cần thiết vì stablecoin neo won, nếu vượt khỏi vai trò một tài sản số và mở rộng thành phương tiện thanh toán phổ biến, có thể tác động trực tiếp tới thị trường tài chính cũng như việc điều hành chính sách tiền tệ.

Cơ quan này cũng lưu ý rủi ro phát sinh khi quy mô stablecoin tăng mạnh. Trong trường hợp xuất hiện nhu cầu hoàn trả lớn, đơn vị phát hành có thể buộc phải bán tài sản dự trữ hoặc đối mặt với dòng vốn rút ra, từ đó làm gia tăng biến động thị trường. Shin Hyun-song cũng đề cập vấn đề này, đồng thời cho biết BOK sẽ phối hợp với các cơ quan chức năng để ứng phó với những rủi ro tiềm ẩn.

Tài sản dự trữ và quyền hoàn trả hiện là hai nội dung then chốt trong quá trình thiết kế cơ chế quản lý. Để duy trì tỷ lệ 1 won đổi 1 coin, tổ chức phát hành phải nắm giữ đủ tài sản dự trữ nhằm đáp ứng yêu cầu hoàn trả của người dùng.

Các bên liên quan dự kiến sẽ đồng thời thảo luận về những loại tài sản được công nhận là dự trữ, mức độ bảo đảm quyền hoàn trả bằng won cho người dùng, cùng các tiêu chuẩn về vốn và thanh khoản áp dụng với tổ chức phát hành.

Lập luận ủng hộ mô hình ngân hàng dẫn dắt là có thể tận dụng ngay hệ thống giám sát tài chính hiện hành. Ngân hàng vốn đã chịu các quy định về an toàn vốn, thanh khoản, chống rửa tiền và kiểm soát nội bộ, nên được đánh giá là thuận lợi hơn trong việc quản trị rủi ro phát sinh từ hoạt động phát hành stablecoin.

Ở chiều ngược lại, một số ý kiến cho rằng nếu siết quá chặt sự tham gia của khối phi ngân hàng, thị trường có thể mất động lực đổi mới công nghệ và cạnh tranh dịch vụ.

Các công ty fintech và doanh nghiệp tài sản số đang có lợi thế về công nghệ blockchain, tệp người dùng và hạ tầng thanh toán - phân phối. Tuy nhiên, nếu chỉ các liên danh do ngân hàng nắm đa số mới được phép phát hành, nhóm doanh nghiệp này sẽ khó giữ vai trò chủ động trong hoạt động kinh doanh.

Trong khi tranh luận trong nước còn kéo dài, thị trường quốc tế đã bắt đầu xuất hiện stablecoin neo theo đồng won. KRWQ, một stablecoin phát hành ở nước ngoài, được thiết kế neo 1:1 với đồng won và hiện lưu hành trên Ethereum, Base cùng một số mạng blockchain khác. Tính đến ngày 22/10, vốn hóa của đồng tiền này vào khoảng 546.110 USD, vẫn ở quy mô nhỏ.

Một bài toán khác là phân định vai trò giữa cơ quan giám sát tài chính và BOK. Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc sẽ phải xây dựng khuôn khổ kỷ luật thị trường thông qua Luật Cơ bản về Tài sản số, bao gồm điều kiện gia nhập đối với tổ chức phát hành, quy định về tài sản dự trữ, bảo vệ người dùng, nghĩa vụ công bố thông tin và cơ chế hoàn trả. Trong khi đó, BOK sẽ tập trung đánh giá tác động của stablecoin neo won đối với hệ thống thanh toán, chính sách tiền tệ và ổn định tài chính.

Thảo luận về stablecoin neo won cũng diễn ra song song với định hướng của BOK đối với CBDC. Shin Hyun-song cho biết từ sau năm 2023, BOK không còn xem xét triển khai CBDC bán lẻ cho người dân sử dụng trực tiếp, mà chuyển trọng tâm sang “Project Han River”, dự án tập trung vào CBDC dành cho tổ chức và token tiền gửi ngân hàng.

Trên thế giới, xu hướng hiện nay không còn giới hạn tuyệt đối chủ thể phát hành stablecoin trong phạm vi ngân hàng. Mỹ cho phép cả ngân hàng và doanh nghiệp phi ngân hàng phát hành stablecoin nếu đáp ứng các điều kiện cấp phép nhất định. Nhật Bản cũng cho phép ngân hàng, đơn vị trung gian chuyển tiền và công ty tín thác tham gia phát hành. Tại Liên minh châu Âu, cả ngân hàng và các tổ chức tiền điện tử cũng được công nhận là chủ thể phát hành.

Vì vậy, trọng tâm tranh luận tại Hàn Quốc nhiều khả năng sẽ không dừng ở lựa chọn giữa ngân hàng và phi ngân hàng, mà chuyển sang câu hỏi lớn hơn: nếu mở cửa cho khối phi ngân hàng tham gia, tiêu chuẩn về tài sản dự trữ, hoàn trả, vốn, thanh khoản và kiểm soát nội bộ sẽ được đặt ở mức nào.

Lee Jun-ho, nhà nghiên cứu tại Hana Securities, nhận định BOK đã nêu kế hoạch sử dụng CBDC dành cho tổ chức làm tài sản thanh toán trong thử nghiệm token hóa trái phiếu chính phủ vào năm 2027. Theo ông, stablecoin tư nhân hiện chưa nằm trong phương án được xem xét cho mục đích này, và khả năng thị trường tài sản số giai đoạn đầu vận hành theo một phương tiện thanh toán khác với hạ tầng thị trường tài chính trong nước đang ngày càng rõ hơn.