Kết quả kinh doanh quý III của các định chế tài chính Hàn Quốc cho thấy bức tranh phân hóa rõ nét giữa ngân hàng và chứng khoán. Nhiều ngân hàng tiếp tục ghi nhận lợi nhuận cao nhờ tăng trưởng tín dụng doanh nghiệp, nguồn thu phí cải thiện và áp lực trích lập dự phòng giảm bớt. Trong khi đó, khối công ty chứng khoán bắt đầu chịu tác động từ thanh khoản thị trường suy yếu, lãi suất tăng và biến động giá cổ phiếu.

Woori Financial Group công bố lợi nhuận ròng lũy kế 9 tháng đạt 2.658,1 tỷ won, giảm 4,93% so với cùng kỳ năm trước. Theo tập đoàn, mức giảm chủ yếu do hiệu ứng nền cao từ khoản lãi bất thường phát sinh trong quá trình mua lại một công ty bảo hiểm hồi năm ngoái. Dù vậy, lợi nhuận ròng trong riêng quý III vẫn vượt 1.000 tỷ won, đánh dấu lần đầu tiên tập đoàn ghi nhận hai quý liên tiếp vượt mốc này kể từ khi thành lập.

Woori Bank cũng ghi nhận lợi nhuận ròng quý III vượt 1.000 tỷ won, cải thiện rõ rệt so với nửa đầu năm. Kết quả này được hỗ trợ bởi thu nhập lãi tăng nhờ mở rộng tín dụng doanh nghiệp, thu nhập ngoài lãi cải thiện trong quý III và gánh nặng dự phòng rủi ro tín dụng giảm xuống. Tuy nhiên, biên lãi ròng (NIM) thu hẹp và tỷ lệ nợ quá hạn tăng vẫn là những yếu tố gây sức ép lên khả năng sinh lời và chất lượng tài sản trong thời gian tới.

Hana Financial Group báo lãi ròng lũy kế 9 tháng đạt 3.624,3 tỷ won, tăng 5,6% so với cùng kỳ. Tập đoàn cho biết tăng trưởng chủ yếu đến từ nguồn thu phí ở mảng quản lý tài sản và ngân hàng đầu tư (IB). Trong bối cảnh lợi nhuận ròng mỗi quý duy trì quanh mức 1.200 tỷ won, Hana Financial Group đã quyết định nâng quy mô mua lại và hủy cổ phiếu quỹ trong cả năm lên 949 tỷ won, mức cao nhất từ trước đến nay.

Giới đầu tư hiện theo dõi liệu đà tăng tín dụng doanh nghiệp và mức cải thiện lãi lỗ do biến động tỷ giá ở khối ngân hàng có đủ bù đắp cho sự chững lại của các công ty chứng khoán trực thuộc hay không. Khả năng các tập đoàn tài chính lớn lập kỷ lục lợi nhuận ròng cả năm cũng là một điểm được thị trường chú ý.

Trái với ngân hàng, ngành chứng khoán được dự báo giảm tốc trong quý III sau giai đoạn nửa đầu năm khả quan. Giá trị giao dịch trên thị trường nội địa đi xuống khiến doanh thu môi giới thu hẹp, trong khi lãi suất thị trường tăng và biến động giá cổ phiếu làm gia tăng áp lực thua lỗ ở mảng tự doanh.

Hana Securities cho biết lợi nhuận ròng quý III đạt 10 tỷ won, giảm 83,88% so với cùng kỳ và cũng sụt mạnh so với quý trước. Dù lợi nhuận lũy kế 9 tháng vẫn cải thiện so với năm ngoái, phần lớn kết quả tích cực tập trung ở nửa đầu năm.

Woori Investment Securities công bố lợi nhuận ròng lũy kế 9 tháng đạt 28 tỷ won, tăng 27,3% so với cùng kỳ. Thu nhập ròng từ hoạt động kinh doanh trong cùng giai đoạn cũng tăng.

Ở mảng ngân hàng, cạnh tranh về quy mô quỹ hưu trí và hiệu quả đầu tư tiếp tục nóng lên. Tính đến cuối quý III, quy mô quỹ hưu trí của Hana Bank đã vượt 52.000 tỷ won. So với cuối năm ngoái, con số này tăng thêm 377,41 tỷ won, mức tăng lớn nhất trong ngành ngân hàng. Động lực chính đến từ quỹ hưu trí cá nhân (IRP) và quỹ đóng góp xác định (DC).

Woori Bank ghi nhận lợi suất 18,4% ở các sản phẩm DC không bảo đảm gốc trong quý III, đứng đầu trong nhóm 10 tổ chức có quy mô quỹ hưu trí lớn nhất thuộc các lĩnh vực ngân hàng, chứng khoán và bảo hiểm. Lợi suất IRP đạt 18,3%, đứng thứ ba trong cùng nhóm so sánh.

Về chính sách tiền tệ, Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK) giữ nguyên lãi suất cơ bản ở mức 3,00% một năm. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh nhà điều hành cân nhắc các yếu tố bất định liên quan đến tình hình Trung Đông và chính sách tiền tệ của các nền kinh tế lớn. BOK cho biết sẽ tiếp tục đánh giá tác động từ hai đợt tăng lãi suất trước đó trước khi quyết định có nâng lãi suất thêm hay không.

Dù lãi suất cơ bản được giữ nguyên, áp lực tăng lãi suất huy động và cho vay trong hệ thống ngân hàng được dự báo sẽ còn kéo dài. Nguyên nhân là các đợt tăng lãi suất trước đó đang dần phản ánh vào chi phí vốn, trong khi khả năng thắt chặt thêm vẫn chưa hoàn toàn biến mất. Thị trường cũng cho rằng việc các ngân hàng nâng lãi suất tiền gửi có thể khiến chỉ số COFIX tăng lên.

Rủi ro chất lượng tài sản cũng đang gia tăng. Tính đến cuối tháng 8, tỷ lệ nợ quá hạn đối với dư nợ bằng won của các ngân hàng trong nước ở mức 0,69%, tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong đó, tỷ lệ nợ quá hạn của các khoản vay doanh nghiệp nhỏ và vừa là 1,00%, còn ở nhóm pháp nhân SME là 1,10%. Cơ quan quản lý tài chính nhận định tỷ lệ nợ quá hạn chung vẫn thấp hơn mức trung bình dài hạn trong quá khứ, nhưng rủi ro tiếp tục tăng ở các phân khúc dễ tổn thương như SME và hộ kinh doanh cá thể vẫn hiện hữu.

Các tổ chức tài chính đồng thời mở rộng hỗ trợ nhằm giảm chi phí vốn cho doanh nghiệp nhỏ và nhóm dễ bị tổn thương. Woori Financial Group cho biết sau một năm triển khai “Dự án đồng hành tăng trưởng tương lai”, bắt đầu từ tháng 9 năm ngoái, tập đoàn đã cung ứng 34.700 tỷ won cho tài chính sản xuất và tài chính bao trùm. Nguồn vốn dành cho SME và địa phương được mở rộng, cùng với các biện pháp hỗ trợ người thu nhập thấp và xóa nợ đối với các khoản nợ quá hạn dài hạn.

IBK Industrial Bank of Korea công bố gói hỗ trợ tín dụng tổng quy mô 1.500 tỷ won cho hộ kinh doanh nhỏ và SME. Ngân hàng cho biết sẽ hỗ trợ chuyển đổi các khoản vay hiện hữu cho doanh nghiệp có thể chịu áp lực lãi suất sau khi kết thúc hỗ trợ vốn chính sách, đồng thời cung cấp vốn lưu động và vốn đầu tư cơ sở vật chất cho các doanh nghiệp được quỹ bảo lãnh tín dụng địa phương bảo lãnh.

Hana Bank phối hợp với Korea Credit Guarantee Fund triển khai gói bảo lãnh tổng quy mô 20 tỷ won cho các doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế xã hội như doanh nghiệp xã hội và hợp tác xã. Ngân hàng dự kiến hỗ trợ một phần phí bảo lãnh trong ba năm để giảm chi phí tài chính cho doanh nghiệp.

Ở mảng sản phẩm tài chính dành cho người trẻ, chương trình tiết kiệm “Youth Future Savings” ghi nhận 688.000 đơn đăng ký trong đợt tuyển lần hai. Tổng số người đăng ký lũy kế, sau khi loại trừ trùng lặp với đợt một, đạt 2.819.000 người. Nhóm tuổi 25-29 chiếm tỷ trọng lớn nhất theo độ tuổi, trong khi nhóm người có thu nhập thông thường chiếm tỷ trọng cao nhất theo loại hình tham gia. Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc đã bắt đầu thẩm định điều kiện của người nộp đơn.

Xu hướng thu hút khách hàng thông qua các công cụ quản lý vốn ngắn hạn và sản phẩm hợp tác cũng tiếp diễn. Kim Securities cho biết số dư giấy nhận nợ do nhà đầu tư cá nhân nắm giữ đã tăng 5,5 lần trong 9 tháng, nổi bật ở nhóm khách hàng độ tuổi 20-30, phản ánh nhu cầu quản lý dòng tiền nhàn rỗi ngắn hạn đang lan rộng sang lớp nhà đầu tư trẻ.

Naver Pay cũng gia hạn ưu đãi lãi suất đặc biệt tối đa 4% một năm cho sản phẩm tài khoản hợp tác với Woori Bank. Đồng thời, công ty ra mắt thẻ ghi nợ chuyên dụng cùng Woori Card với mức tích điểm tối đa 1,3% cho các giao dịch thanh toán.

Trên thị trường chứng khoán nội địa, biến động mạnh khiến tổng tài sản ròng của các quỹ ETF và dòng tiền chờ vào thị trường đồng loạt giảm. Tổng tài sản ròng của thị trường ETF đã giảm khoảng 3.600 tỷ won chỉ trong một tháng. Tiền gửi ký quỹ của nhà đầu tư xuống dưới 90.000 tỷ won, mức thấp nhất trong 9 tháng, trong khi dư nợ cho vay ký quỹ cũng tiếp tục đi xuống.

Chỉ số Korea Value-up Index cũng giảm gần 40% so với đỉnh. Trong bối cảnh thị trường điều chỉnh, giới đầu tư đang đánh giá liệu các chính sách hoàn trả cho cổ đông của doanh nghiệp có thực sự chuyển hóa thành cải thiện giá trị cổ đông hay không.

Ở khối doanh nghiệp niêm yết, tín hiệu cải thiện của ngành bán dẫn đã rõ nét hơn. IBK Industrial Bank of Korea phân tích kết quả kinh doanh nửa đầu năm của 1.581 doanh nghiệp niêm yết trên KOSDAQ và cho biết tổng lợi nhuận hoạt động tăng 60,4% so với cùng kỳ. Riêng nhóm bán dẫn và thiết bị liên quan ghi nhận biên lợi nhuận hoạt động tăng từ 6,9% trong nửa đầu năm ngoái lên 12,4% trong năm nay.

Các cuộc tranh luận về cơ chế niêm yết và bảo vệ cổ đông cũng tiếp tục gia tăng. Khi quy định hủy niêm yết đối với nhóm cổ phiếu giao dịch dưới ngưỡng nhất định, thường được gọi là “cổ phiếu đồng xu”, bắt đầu được áp dụng toàn diện, một số doanh nghiệp liên quan đã khởi động các bước phản ứng pháp lý.

Kế hoạch thúc đẩy niêm yết Solidigm, công ty con tại Mỹ của SK hynix, cũng trở thành chủ đề gây tranh luận tại phiên chất vấn. Lee Chan-jin, người đứng đầu Cơ quan Giám sát Tài chính, cho rằng cần xem xét khả năng vi phạm quy định về niêm yết trùng. Lee Eok-won, Chủ tịch Ủy ban Dịch vụ Tài chính, cũng bày tỏ quan điểm coi kế hoạch niêm yết Solidigm tại Mỹ là một trường hợp niêm yết trùng.

Ngoài ra, cũng xuất hiện chỉ trích cho rằng một phần vốn trong tài khoản đầu tư tổng hợp (IMA), vốn được đưa vào để mở rộng tài chính sản xuất, đã được phân bổ vào các khoản cho vay tư nhân ở nước ngoài. Cơ quan quản lý tài chính cho biết sẽ tiếp tục kiểm tra mức độ phơi nhiễm rủi ro và tình trạng quản trị rủi ro liên quan.

Kakao phủ nhận các đồn đoán về khả năng thực hiện block deal và bán các công ty con trước thời điểm tách doanh nghiệp. Công ty cho biết sẽ xây dựng phương án đưa giá cổ phiếu và giá trị cổ đông vào hệ thống đãi ngộ dành cho ban điều hành nhằm phản hồi lo ngại của cổ đông nhỏ về nguy cơ giảm giá và suy giảm giá trị doanh nghiệp.

Tại các phiên chất vấn lĩnh vực tài chính, hàng loạt vấn đề từ cách tính lãi suất cho vay, ứng phó với tấn công mạng, quản trị hệ thống CNTT đến quản trị doanh nghiệp đã được đưa ra. Các CEO của 5 ngân hàng lớn bị chất vấn về phản ứng chậm trước các sự cố tấn công mạng, mức đầu tư cho an ninh còn thiếu và cơ chế bồi thường thiệt hại.

Một số nghị sĩ cũng nêu nghi vấn rằng sau khi quy định kiểm soát lãi suất cộng thêm được áp dụng, các ngân hàng đã thu hẹp lãi suất ưu đãi, làm giảm quyền lợi của người tiêu dùng. Vấn đề không phát hiện lỗi hệ thống trong thời gian dài và việc một số lãnh đạo ngân hàng không giải thích rõ diễn biến điều chỉnh lãi suất cũng bị phê bình.

Các tranh cãi về “lãnh đạo bóng”, liên quan đến thông lệ tái tuyển dụng cựu lãnh đạo tập đoàn tài chính làm cố vấn hoặc tư vấn, cùng vấn đề ưu ái nhân sự có quan hệ quen biết, đặc biệt là những người nghỉ hưu từ Cơ quan Giám sát Tài chính chuyển sang khu vực tài chính, cũng được nêu ra. Hiệu quả bồi thường thiệt hại từ các vụ lừa đảo giọng nói và tình trạng thiếu nguồn cung các khoản vay thế chấp nhà ở lãi suất cố định dài hạn cũng là những chủ đề nóng.

Tại phiên chất vấn với BOK, các nghị sĩ đề cập đến hơn 3.000 vụ thử tấn công mạng, tình trạng thiếu nhân lực an toàn thông tin và vấn đề bảo vệ dữ liệu cá nhân trong hệ thống tiền tệ số. Khả năng rò rỉ dữ liệu giao dịch giữa các ngân hàng, triển vọng tăng thêm lãi suất cơ bản và dự báo tăng trưởng - lạm phát cũng được chất vấn.

Bên cạnh đó, có ý kiến cho rằng dòng tiền ngày càng dồn về các ngân hàng lớn, trong khi khối ngân hàng tiết kiệm và tài chính hợp tác suy yếu nhanh. Các đề xuất cải thiện được đưa ra gồm hoàn thiện cơ sở pháp lý và quy trình giám sát tổng dư nợ cho vay hộ gia đình, xử lý bất tiện trong thanh toán của khách du lịch nước ngoài, cũng như các vấn đề liên quan đến phí Apple Pay và hạn chế trong sử dụng dịch vụ thanh toán đơn giản trong nước.

Hiệu quả chuyển đổi số trong ngành ngân hàng cũng tiếp tục bị đặt dấu hỏi. Khi số lượng điểm giao dịch và nhân sự giảm, nhiều nghiệp vụ khó xử lý qua kênh không tiếp xúc dồn về các chi nhánh còn lại, khiến thời gian chờ của khách hàng kéo dài và áp lực công việc của nhân viên tăng lên.

Trong lĩnh vực fintech, Hàn Quốc đã ghi nhận thương vụ đầu tiên thâm nhập mảng ngân hàng tiết kiệm. Pinda được chấp thuận mua 60% cổ phần của Daewon Savings Bank, đánh dấu lần đầu một công ty fintech trong nước mua lại một ngân hàng tiết kiệm. Công ty cho biết sẽ mở rộng từ mô hình so sánh và môi giới sản phẩm cho vay sang trực tiếp thiết kế, cung cấp sản phẩm tài chính.

Vị trí CEO đầu tiên của Pinda Savings Bank được giao cho Park Yeon-hyeon, cựu lãnh đạo bộ phận sản phẩm doanh nghiệp của Toss Bank. Pinda cho biết sẽ thúc đẩy mô hình ngân hàng tiết kiệm số dựa trên dữ liệu tài chính và trí tuệ nhân tạo (AI), với trọng tâm là đội ngũ do Park dẫn dắt. Trước đó, Park từng tham gia từ giai đoạn đầu thành lập Toss Bank và phụ trách phát triển sản phẩm cho vay đồng tài trợ cùng mảng tài chính doanh nghiệp.

Việc ứng dụng AI trong ngành tài chính cũng đang mở rộng sang xây dựng hạ tầng dùng chung cấp tập đoàn, đầu tư công nghệ và cung cấp dịch vụ tư vấn thông tin cho khách hàng. BNK Financial Group đã chọn Samsung SDS làm đối tác ưu tiên để đàm phán triển khai nền tảng AI tạo sinh dùng chung cho toàn bộ các công ty thành viên. Tập đoàn đặt mục tiêu giảm đầu tư trùng lặp giữa các đơn vị và xây dựng cơ chế tích hợp để quản trị rủi ro có thể phát sinh khi đưa AI vào nghiệp vụ tài chính.

JB Financial đầu tư 40 tỷ won vào Upstage, qua đó nắm khoảng 2% cổ phần. Công ty cho biết sẽ mở rộng thỏa thuận hợp tác chiến lược ký từ tháng 9 sang hình thức đầu tư vốn, đồng thời tăng cường hợp tác để ứng dụng AI vào toàn bộ quy trình nghiệp vụ như thẩm định tín dụng doanh nghiệp và xử lý tài liệu.

NH NongHyup Bank dự kiến triển khai trợ lý tài chính AI trên nền tảng mobile banking vào tháng 12, hỗ trợ quản lý tài sản và cho vay thuê nhà. Ngân hàng đặt mục tiêu mở rộng dịch vụ sang tư vấn trực tiếp tại quầy vào năm 2027.

Shinhan Bank cũng ra mắt nền tảng nội dung trực tuyến mở, cung cấp thông tin tài chính về tiền gửi, cho vay, đầu tư và hưu trí. Dịch vụ này có thể sử dụng mà không cần đăng ký, và ngân hàng cho biết sẽ tăng cường khả năng thích ứng trong bối cảnh truy vấn thông tin bằng AI tạo sinh ngày càng phổ biến.

Korea Investment & Securities đã hợp tác với Samil PwC để mở rộng mảng tài chính hướng đến hạ tầng AI như GPU và trung tâm dữ liệu AI. Ở nước ngoài, Citi tuyển dụng một chuyên gia AI từng làm việc tại Google và tái cơ cấu tổ chức AI trên toàn tập đoàn. JPMorgan Chase cũng đang thiết kế lại toàn bộ quy trình làm việc nhằm nâng hiệu quả ứng dụng AI, nhấn mạnh việc cải thiện luồng vận hành tổng thể, đo lường kết quả và kiểm soát rủi ro thay vì chỉ tăng tốc xử lý từng tác vụ đơn lẻ.

Trong lĩnh vực thanh toán, các điều chỉnh về thể chế nhằm tăng cường quản trị rủi ro và thúc đẩy cạnh tranh đang được xúc tiến. Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc đang siết quy định đối với cho vay bất động sản của các công ty tài chính chuyên biệt như công ty thẻ và công ty tài chính tiêu dùng, đồng thời yêu cầu các công ty thẻ kiểm tra định kỳ rủi ro thanh toán của các đơn vị trung gian thanh toán điện tử (PG). Mục tiêu là tăng cường quản trị rủi ro do tín dụng tập trung vào bất động sản và giao dịch PG trực tuyến, trong khi dự kiến nới hạn mức xử lý đối với mảng cho thuê của các công ty tài chính chuyên biệt.

Tại Anh, chính phủ đang thúc đẩy phương án nới lỏng kiểm soát đối với công nghệ thanh toán không tiếp xúc trên iPhone của Apple. Dù một số chức năng đã được mở cho nhà phát triển bên ngoài, nhà chức trách cho rằng mức phí cao và điều kiện sử dụng chặt chẽ vẫn đang cản trở sự xuất hiện của các dịch vụ cạnh tranh với Apple Pay.

Trên thị trường chứng khoán quốc tế, tâm lý đầu tư vào cổ phiếu công nghệ và dòng tiền vào các sản phẩm rủi ro cao đang thu hút sự chú ý. Trong bối cảnh lo ngại về triển vọng của Tesla gia tăng, áp lực bán lan rộng ở nhóm công nghệ, còn thị trường Trung Quốc đã bước vào thị trường giá xuống.

Một số phân tích cho rằng dù cổ phiếu công nghệ Mỹ phục hồi, vẫn còn quá sớm để vội vàng đổ vốn vào nhóm cổ phiếu liên quan đến trung tâm dữ liệu AI. Tại Hàn Quốc, việc nhà đầu tư cá nhân tiếp tục sử dụng đòn bẩy rủi ro cao tại thị trường Mỹ cũng làm gia tăng lo ngại về khả năng thua lỗ khi biến động thị trường mở rộng.

Tại Mỹ, cách triển khai kế hoạch tặng cổ phiếu SpaceX cũng được nhắc đến. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết đề xuất của Elon Musk, CEO Tesla, về việc tặng mỗi trẻ em tại Mỹ một cổ phiếu SpaceX sẽ được thực hiện thông qua “Trump account”, một dạng tài khoản đầu tư dành cho trẻ em. Số lượng cổ phiếu được đề cập là 72 triệu cổ phiếu.