Trong bối cảnh doanh nghiệp đẩy mạnh chuyển đổi AI, công nghệ này cũng đang nhanh chóng trở thành công cụ gia tăng sức mạnh cho các cuộc tấn công mạng.

Ban đầu, hacker chủ yếu dùng AI để xây dựng công cụ và hạ tầng phục vụ các chiến dịch ransomware. Gần đây, AI tiếp tục được sử dụng sau khi xâm nhập thành công vào hệ thống doanh nghiệp, nhằm rà soát mạng nội bộ và mở rộng quyền truy cập sang các tài khoản khác.

Theo Microsoft, nhóm tấn công mạng có liên hệ với chính phủ Trung Quốc mang tên Storm-0940 đã sử dụng Artex, một công cụ kiểm thử xâm nhập AI mã nguồn mở do kỹ sư Trung Quốc phát triển, để tự động hóa các cuộc tấn công nhằm vào hàng trăm tổ chức trên toàn cầu thuộc nhiều lĩnh vực.

Nhóm CyberCartel cũng được cho là đã triển khai nhiều tác nhân AI (AI agent) chạy trên các mô hình của Anthropic, SpaceX và Moonshot AI để tự động hóa các cuộc tấn công nhắm vào khoảng 400 tổ chức tài chính tại Trung và Nam Mỹ. Ngoài ra, đã xuất hiện trường hợp hacker tấn công mã nguồn mở của công cụ lập trình AI để phát sinh chi phí trái phép vào tài khoản AI của người dùng.

Wall Street Journal (WSJ), dẫn lời Sherri Davidoff - nhà sáng lập công ty tư vấn bảo mật LMG Security - cho biết hacker hiện dùng AI để trinh sát mục tiêu, phân tích khối lượng lớn dữ liệu đánh cắp và nhanh chóng tạo ra mã độc hoặc mã tấn công có thể bị lợi dụng để xâm nhập hệ thống.

Davidoff, người thực hiện khảo sát theo quý cùng NetDiligence và các chuyên gia trong ngành về kỹ thuật được sử dụng trong các vụ tấn công thực tế, cho biết cách đây một năm hầu như không có phản hồi nào ghi nhận dấu hiệu sử dụng AI. Tuy nhiên, trong ba tháng gần đây, việc ứng dụng AI trong tấn công mạng đã trở nên phổ biến.

Microsoft cũng cho biết trong một báo cáo về các nhóm có liên hệ với chính phủ Trung Quốc rằng ở một số môi trường, AI agent đã vượt qua cơ chế xác thực để thực hiện hoạt động trinh sát, thay đổi thông tin đăng nhập ứng dụng nhằm duy trì quyền truy cập, thậm chí chỉnh sửa danh tính, nhóm và các vai trò đặc quyền. Theo Microsoft, kẻ tấn công có thể thay đổi thông tin đăng nhập ứng dụng từ trước, qua đó vẫn giữ được quyền truy cập ngay cả khi doanh nghiệp khôi phục ứng dụng bị sự cố.

Một số ý kiến cho rằng làn sóng tấn công mạng gia tăng gần đây có liên quan trực tiếp đến việc năng lực ứng dụng AI của giới hacker ngày càng tinh vi.

WSJ cũng ghi nhận tốc độ và quy mô các cuộc tấn công mạng sử dụng AI đang lan rộng nhanh đến mức ngay cả những công ty cung cấp dịch vụ ứng phó sự cố an ninh mạng (Incident Response) cũng khó bắt kịp. Trong bối cảnh các lỗ hổng nền tảng có mức độ nghiêm trọng cao, có thể ảnh hưởng diện rộng tới hạ tầng Internet - như lỗ hổng PHP - liên tiếp được công bố, xu hướng này được cho là chịu tác động từ AI, giới an ninh mạng thậm chí gọi tháng này là “Black October”.

Dự báo về thiệt hại trên diện rộng cũng ngày càng gia tăng, khi không chỉ các nhóm hacker được Trung Quốc và Nga hậu thuẫn mà cả tội phạm mạng với mục đích đánh cắp dữ liệu hoặc cài ransomware đều bắt đầu sử dụng công cụ AI.

Steven Adair, CEO công ty an ninh mạng Volexity, nhận định trong vài tuần đến vài tháng tới có thể xuất hiện làn sóng lớn các vụ công bố bị tấn công mạng.

Adam Meyers, Phó chủ tịch cấp cao của CrowdStrike, cho biết số lượng “tác nhân tấn công” vận hành theo mô hình agentic AI đang tăng bùng nổ. Theo ông, cả các đối tượng có kỹ năng cao lẫn những kẻ tấn công trình độ rất thấp đều đang tận dụng cách tiếp cận này.

Lãnh đạo nhiều hãng công nghệ cũng đồng loạt cảnh báo về một “cơn sóng thần lỗ hổng”. Theo Guardian, CEO OpenAI Sam Altman nói ông không còn tin rằng con người có thể vá hết mọi lỗi. Jason Clinton, Phó giám đốc an ninh thông tin của Anthropic, cũng cảnh báo trên mạng xã hội X rằng trong vài tháng tới sẽ xuất hiện “sóng thần lỗ hổng” và sẽ không có đủ thời gian để vá các hạ tầng trọng yếu. CEO Salesforce Marc Benioff bày tỏ đồng tình và gọi đây là một “tình trạng khẩn cấp”.

CEO Cloudflare Matthew Prince cho rằng ngành an ninh mạng sẽ không thể theo kịp tốc độ AI phát hiện lỗ hổng, và cảm giác lúc đó sẽ như “trời sập” vì không biết phải xử lý ra sao. Ông nhận định hai năm tới sẽ là giai đoạn rất mong manh khi các công cụ mới liên tục tìm ra điểm yếu bảo mật. The Atlantic dẫn thông tin từ CrowdStrike cho biết hãng này đang phát hiện thêm một tổ chức tấn công dựa trên AI mới với tần suất khoảng hai giờ một lần.