Trong 12 tháng qua, thị trường tiền mã hóa mất khoảng 2.100 tỷ USD vốn hóa, nhưng hoạt động on-chain toàn cầu gần như đi ngang ở mức 9.400 tỷ USD. Theo Chainalysis, việc stablecoin ngày càng được sử dụng rộng rãi là yếu tố giúp khối lượng giao dịch trên blockchain không giảm sâu như đà lao dốc của thị trường.

Theo CryptoSlate ngày 24/9/2026, báo cáo “Chỉ số chấp nhận tiền mã hóa toàn cầu 2026” của Chainalysis ước tính tổng quy mô hoạt động on-chain toàn cầu trong giai đoạn từ tháng 7 năm ngoái đến ngày 30/6 năm nay đạt khoảng 9.400 tỷ USD, giảm 1,6% so với mức 9.500 tỷ USD của một năm trước đó.

Trong cùng kỳ, tổng vốn hóa thị trường tiền mã hóa giảm khoảng 50%. Dòng tiền chảy vào các dịch vụ tiền mã hóa như sàn giao dịch và các giao thức tài chính phi tập trung (DeFi) giảm 4,3%, còn 8.900 tỷ USD. Ngược lại, giá trị chuyển trực tiếp giữa các ví cá nhân trong cùng một quốc gia tăng mạnh, từ 56,8 tỷ USD lên 228,7 tỷ USD.

Động lực chính của xu hướng này là stablecoin. Dòng stablecoin neo theo USD chảy vào các dịch vụ tiền mã hóa tăng 5,3%, bất chấp tổng giá trị dòng tiền vào nhóm dịch vụ này suy giảm. Stablecoin cũng chiếm khoảng 96% hoạt động giao dịch P2P nội địa.

Ở mảng giao dịch xuyên biên giới, stablecoin cũng ghi nhận tăng trưởng mạnh. Quy mô chuyển stablecoin qua biên giới tăng 77,5%, từ 124,2 tỷ USD lên 220,3 tỷ USD. Khối lượng giao dịch theo tháng được ước tính đã tăng hơn gấp đôi, từ khoảng 11 tỷ USD vào tháng 1/2025 lên 24 tỷ USD vào tháng 6 năm nay.

Quy mô bình quân của mỗi giao dịch xuyên biên giới vào khoảng 3.000 USD. Chainalysis cho rằng mức này phản ánh các nhu cầu như thanh toán cho nhà cung cấp, chuyển tiền ra nước ngoài và luân chuyển khoản tiết kiệm giữa các đồng tiền. Tuy nhiên, do các giao dịch không thể xác định quốc gia một cách đáng tin cậy đã bị loại khỏi thống kê, quy mô thực tế có thể còn lớn hơn.

Chainalysis cho biết trong cùng giai đoạn, Bitcoin mất khoảng 67.000 USD từ đỉnh đến đáy, còn tổng giá trị thị trường tiền mã hóa giảm gần một nửa. Trái lại, trong giai đoạn thị trường đi xuống 2022-2023, vốn hóa chỉ giảm khoảng 300 tỷ USD nhưng hoạt động on-chain lại lao dốc 23%. Lần này, dù vốn hóa giảm sâu hơn nhiều, hoạt động on-chain chỉ lùi 1,6%.

Stablecoin giữ nhịp giao dịch khi giá tài sản số suy yếu

Trong đợt đi xuống mới nhất của thị trường, chênh lệch giữa diễn biến giá tiền mã hóa và giao dịch stablecoin ngày càng rõ. Trong 9 tháng thị trường suy giảm, số dư stablecoin on-chain duy trì trong vùng 98-109 tỷ USD, trong khi giá trị các tài sản tiền mã hóa khác trên blockchain giảm 55,6%. Tính đến tháng 6, stablecoin chiếm 22,5% tổng số dư on-chain.

Nhóm giao dịch giá trị nhỏ cũng tăng mạnh. Dòng tiền dưới 100 USD chảy vào các dịch vụ tiền mã hóa tăng 78,4%, còn nhóm từ 100 USD đến dưới 1.000 USD tăng 58,6%. Tổng giá trị của hai nhóm này đạt khoảng 273 tỷ USD. Trong khi đó, các giao dịch từ 1 triệu USD trở lên giảm 7,2% so với giai đoạn trước.

Các hành lang giao dịch stablecoin xuyên biên giới cũng tiếp tục mở rộng. Chainalysis thống kê thêm 4.708 hành lang giao dịch mới, với tổng giá trị chuyển tiền đạt 2,64 tỷ USD. Giá trị giao dịch của các hành lang nằm ngoài nhóm 25% có lưu lượng lớn nhất tăng từ 260 triệu USD lên 8,66 tỷ USD, trong đó phần đáng kể đến từ USDT của Tether.

Theo Chainalysis, Mỹ, Liên minh châu Âu, Nhật Bản, Hong Kong, Singapore và Anh đang dần hoàn thiện các tiêu chuẩn pháp lý rõ ràng hơn để đưa các token neo theo USD vào sản phẩm thanh toán và bù trừ. Đây được xem là cơ sở để các đơn vị phát hành stablecoin, sàn giao dịch và doanh nghiệp thanh toán mở rộng hoạt động ra ngoài mảng giao dịch tiền mã hóa.

Dù vậy, chỉ dựa trên dữ liệu chuyển tiền trên blockchain vẫn chưa đủ để xác định chính xác quy mô thanh toán thương mại thực tế. Giao dịch giữa các ví có thể bao gồm chuyển tiền ra nước ngoài, thanh toán cho nhà cung cấp hoặc luân chuyển tài sản tiết kiệm, tức không phải lúc nào cũng gắn trực tiếp với hoạt động mua bán.

Vì vậy, việc stablecoin được sử dụng rộng hơn có thực sự chuyển hóa thành các khoản thanh toán lặp lại của người tiêu dùng và doanh nghiệp hay không vẫn cần được kiểm chứng thêm. Khi thị trường bước vào giai đoạn phục hồi, câu hỏi then chốt sẽ là liệu các tổ chức phát hành và doanh nghiệp thanh toán có thể biến dòng tiền hiện nay thành nhu cầu thanh toán bền vững hay không.