Unitree Robotics, doanh nghiệp robot hình người của Trung Quốc, ngày 10/9 đã rơi xuống dưới mốc 500 nhân dân tệ/cổ phiếu. Sau giai đoạn tăng dựng đứng ngay sau niêm yết, mã này nhanh chóng đảo chiều chỉ trong chưa đầy ba tuần, làm gia tăng lo ngại về nguy cơ bong bóng trong ngành robot Trung Quốc.

Theo Cryptopolitan, tính đến ngày 10/9, vốn hóa của Unitree Robotics đã bốc hơi hơn 240 tỷ nhân dân tệ so với mức đỉnh đạt được sau khi lên sàn.

Công ty niêm yết trên sàn STAR thuộc Sở Giao dịch Chứng khoán Thượng Hải ngày 19/8 với giá IPO 150,80 nhân dân tệ/cổ phiếu. Kết thúc phiên giao dịch đầu tiên, cổ phiếu đóng cửa ở mức 845 nhân dân tệ, tăng hơn 460% so với giá chào sàn. Có thời điểm trong phiên, thị giá leo lên 1.100 nhân dân tệ, đưa vốn hóa doanh nghiệp lên khoảng 445 tỷ nhân dân tệ.

Tuy nhiên, đà tăng này không kéo dài. Cổ phiếu chốt phiên trước ở mức 513,93 nhân dân tệ, thấp hơn khoảng 39% so với giá đóng cửa ngày đầu tiên và giảm 53% so với đỉnh trong phiên đầu tiên. Đến ngày 10/9, mã này tiếp tục mất khoảng 3% và thủng mốc 500 nhân dân tệ, kéo vốn hóa giảm còn khoảng 202 tỷ nhân dân tệ. So với đỉnh, doanh nghiệp đã mất hơn 240 tỷ nhân dân tệ vốn hóa chỉ trong khoảng ba tuần.

Dù giảm sâu, thị giá Unitree Robotics vẫn cao hơn ba lần so với giá IPO. Số vốn gần 900 triệu USD huy động từ đợt chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng cũng được cho là vẫn giữ nguyên.

Định giá cao hơn nhiều so với nền tảng kinh doanh

Tên pháp lý chính thức của Unitree Robotics là Yushu Technology Co Ltd. Công ty cho biết doanh thu năm 2025 đạt 1,7 tỷ nhân dân tệ, tăng mạnh so với mức 392,77 triệu nhân dân tệ của năm trước.

Trong đó, doanh thu từ việc bán hơn 5.500 robot hình người đóng góp tới 868 triệu nhân dân tệ. Lợi nhuận ròng năm 2025 đạt 278 triệu nhân dân tệ. Công ty cũng dự báo doanh thu nửa đầu năm 2026 vào khoảng 1,052-1,128 tỷ nhân dân tệ, tương ứng mức tăng 36-45% so với cùng kỳ năm trước.

Dù vậy, theo mức giá đóng cửa ngày 10/9, Unitree Robotics vẫn được định giá khoảng 30 tỷ USD. Mức định giá này tương đương khoảng 125 lần doanh thu năm 2025 và cao hơn 350 lần lợi nhuận đã điều chỉnh.

Một trường hợp thường được đem ra so sánh là Agility Robotics, công ty có trụ sở tại bang Oregon, Mỹ. Doanh nghiệp này đang thúc đẩy kế hoạch niêm yết thông qua sáp nhập với công ty mua lại có mục đích đặc biệt (SPAC) ở mức định giá khoảng 2,5 tỷ USD. Cùng lúc, Agility Robotics công bố doanh thu thuần năm 2025 đạt 1,78 triệu USD và lỗ hoạt động 140,2 triệu USD.

Trung Quốc siết rà soát IPO với doanh nghiệp robot hình người

Ủy ban Điều tiết Chứng khoán Trung Quốc được cho là đã gửi “window guidance” không chính thức tới một số ngân hàng và doanh nghiệp. Theo đó, các công ty robot hình người muốn thúc đẩy IPO cần chứng minh có nguồn doanh thu tái diễn, lộ trình thu hẹp thua lỗ hoặc năng lực đổi mới công nghệ thực chất.

Hiện Trung Quốc có hơn 90 trung tâm huấn luyện robot hình người. Nhiều cơ sở trong số này được chính quyền địa phương và các nhà sản xuất robot cùng tài trợ. Mô hình phổ biến là doanh nghiệp tự mua robot, sau đó tạo dữ liệu huấn luyện thông qua vận hành từ xa. Tuy nhiên, tỷ trọng doanh thu đến từ nhóm khách hàng độc lập có nhu cầu mua lặp lại trong tổng doanh thu công bố vẫn chưa rõ ràng.

Những nghi vấn này cũng xuất hiện ngay trong nội bộ ngành. Ngày 10/9, trên mạng xã hội lan truyền ảnh chụp màn hình được cho là phát ngôn của Shao Tianlan, đồng sáng lập kiêm CEO của nhà cung cấp linh kiện MecMind. Nội dung cho rằng một số doanh nghiệp robot hình người đang ghi nhận doanh thu thông qua các trung tâm thu thập dữ liệu và giao dịch với bên liên quan nhằm tạo tiếng vang trước niêm yết.

Galbot, startup thành lập năm 2023, là một trường hợp khác thu hút chú ý. Sau khi xuất hiện tại Gala Tết Âm lịch 2026, công ty đã huy động 2,5 tỷ nhân dân tệ vào tháng 3 dựa trên mức định giá từ 20 tỷ nhân dân tệ trở lên. Đến nay, Galbot chưa đưa ra phản hồi công khai về các cáo buộc, trong khi cơ quan quản lý cũng chưa công bố kết luận liên quan đến những giao dịch bị nêu ra.