Nhân dịp kỷ niệm 10 năm thành lập Korea Startup Forum (KOSF), các cựu lãnh đạo tổ chức này đồng loạt kêu gọi cải cách môi trường pháp lý cho startup. Theo Kim Bong-jin, nhà sáng lập Baemin và là chủ tịch đầu tiên của KOSF, “vụ Tada” không chỉ chặn lại một mô hình kinh doanh mới mà còn khiến giới khởi nghiệp trở nên dè dặt hơn với đổi mới.

Phát biểu tại tọa đàm đặc biệt trong khuôn khổ “Media Day kỷ niệm 10 năm KOSF” diễn ra ngày 9/9 tại Tipstown, quận Gangnam, Seoul, Kim Bong-jin nói vụ Tada là “một cú sốc rất lớn”. Ông cho rằng sự việc đã phủ bóng lên toàn bộ hệ sinh thái khởi nghiệp, làm dấy lên cảm giác thất vọng và mất mát, đồng thời đặt ra câu hỏi liệu Hàn Quốc còn có thể tiếp tục sản sinh các doanh nghiệp đổi mới hay không.

“Tada” là vụ tranh cãi xoay quanh tính hợp pháp của dịch vụ gọi xe 11 chỗ Tada Basic. Dịch vụ này bị cáo buộc kinh doanh vận tải trái phép và cuối cùng phải dừng hoạt động sau khi luật được sửa đổi. Dù tòa án sơ thẩm ngày 2/2/2020 tuyên vô tội, đến tháng 3 cùng năm, Quốc hội vẫn thông qua dự luật thường được gọi là “luật cấm Tada”, buộc Tada Basic ngừng vận hành.

Theo Kim Bong-jin, môi trường pháp lý như vậy ảnh hưởng trực tiếp đến lựa chọn của các nhà sáng lập. Ông cho biết sau vụ việc, hàng loạt diễn biến tiếp theo đã tạo ra tâm lý e ngại đối với những người muốn phát triển các dịch vụ đổi mới. Khi khởi nghiệp lần nữa, điều đầu tiên ông trao đổi với cộng sự là phải xây dựng một công ty không cần đến bộ phận chuyên xử lý quan hệ với cơ quan quản lý. Hiện ông hoạt động trong lĩnh vực hàng tiêu dùng, một phần cũng vì đây là ngành ít chịu áp lực pháp lý hơn.

Kim Bong-jin cũng nhắc lại rằng sự ra đời của KOSF gắn chặt với bài toán quy định. Khi các startup như Callbus liên tục vấp phải rào cản, khoảng 20-30 nhà sáng lập đã tập hợp lại. Từ nhận thức rằng các công ty non trẻ rất khó tự mình đối phó, họ bắt đầu thảo luận về việc thành lập một tổ chức đại diện chung.

Ông nói việc sau 10 năm, hiệp hội này vẫn phải tiếp tục lên tiếng về vấn đề quy định “có lẽ phản ánh đúng thực tế của xã hội”.

Tham gia tọa đàm có các cựu chủ tịch KOSF gồm Kim Bong-jin, CEO GrandeClip; Park Jae-wook, CEO Socar; Han Sang-woo, CEO Wizdome; cùng chủ tịch đương nhiệm Kim Jae-won, CEO Elice Group. Chương trình do Choi Ji-young, CEO KOSF, điều phối.

Tại sự kiện, Park Jae-wook nhấn mạnh sự cần thiết phải chuyển sang mô hình quản lý theo hướng “negative”, tức cho phép thực hiện mọi hoạt động mà pháp luật không cấm. Theo ông, những lĩnh vực chưa được luật hiện hành đề cập cần có không gian đủ rộng để thử nghiệm trước, sau đó mới hoàn thiện pháp luật và quy định phù hợp với thực tiễn đổi mới.

Ông cho rằng một trong những nền tảng giúp nhiều đổi mới nở rộ tại các nước như Mỹ chính là cơ chế này, đồng thời bày tỏ kỳ vọng Hàn Quốc sẽ có thêm các chính sách cấp quốc gia nhằm thúc đẩy đổi mới theo hướng tương tự.

Trong khi đó, Han Sang-woo nói startup cần một thị trường đủ tự do và công bằng để cạnh tranh. Theo ông, startup muốn thắng bằng năng lực trên thị trường, chứ không muốn lớn lên dưới sự bảo hộ. Tuy nhiên, trong quá trình giao dịch với các tập đoàn lớn hoặc khi phát sinh xung đột với các hiệp hội ngành nghề, họ thường phải đối mặt với một môi trường cạnh tranh vừa thiếu tự do, vừa thiếu công bằng.

Han Sang-woo cho rằng việc xây dựng một thị trường cạnh tranh tự do và công bằng là trách nhiệm của chính phủ. Ông nhận định nếu môi trường đó được thiết lập, khả năng thành công của startup sẽ cao hơn, qua đó mở ra thêm các kênh thoái vốn như M&A với các tập đoàn lớn và tạo ra vòng tuần hoàn đổi mới mới.

Về phần mình, Kim Jae-won cho rằng thay vì chỉ tìm cách né tránh xung đột pháp lý, doanh nghiệp cần duy trì đối thoại liên tục với chính phủ và Quốc hội để cải thiện thể chế.

Theo ông, trong bối cảnh các nghị sĩ tiếp tục làm luật còn doanh nhân liên tục tạo ra cái mới, những va chạm như vậy là khó tránh khỏi. Vì thế, điều quan trọng là phải tìm ra cách giao tiếp hiệu quả hơn với Quốc hội và chính phủ.

KOSF cũng công bố 5 nhiệm vụ trọng tâm cho 10 năm tới, gồm thị trường, đổi mới, lan tỏa, tăng trưởng và di sản. Trong đó, tổ chức này đề xuất hỗ trợ startup thâm nhập thị trường thông qua mở rộng mua sắm công giai đoạn đầu và các chương trình thử nghiệm, kiểm chứng do chính phủ hỗ trợ; chuyển sang cơ chế “negative” theo nguyên tắc cho phép trước và chỉ điều tiết phần thực sự cần thiết; thúc đẩy IPO, M&A, thị trường thứ cấp và kết nối đầu tư toàn cầu để hình thành vòng tuần hoàn vốn và kinh nghiệm; thu hút nhân tài bằng cách cải thiện khung pháp lý và chính sách thuế liên quan đến các hình thức đãi ngộ cổ phiếu như stock option và RSU; đồng thời xây dựng hệ sinh thái “pay it forward”, kết nối vốn và kinh nghiệm của các nhà sáng lập thành công với thế hệ startup kế tiếp.