Minh họa về DeFi. Ảnh: Shutterstock

Nhiều dự án tài chính phi tập trung (DeFi) từng trụ vững sau cú sốc Terra và FTX năm 2022 đang lần lượt đóng cửa trong năm 2026, trong bối cảnh cạnh tranh nội bộ ngày càng gay gắt và khả năng tạo doanh thu suy yếu.

Theo Cointelegraph, diễn biến này được xem là hệ quả của áp lực cạnh tranh trong chính thị trường DeFi hơn là dấu hiệu cho thấy toàn ngành đang bước vào một đợt hợp nhất.

Bảng điều khiển DeFi của Zapper cho biết sẽ ngừng dịch vụ trong tháng 7, khép lại gần 7 năm hoạt động. Trong khi đó, Botanix - nền tảng DeFi cho Bitcoin, Step Finance - dịch vụ theo dõi danh mục trên Solana, ParseC - nền tảng phân tích DeFi, cùng DEX aggregator Odos Protocol cũng đã ngừng hoạt động hoặc đang đóng cửa trong năm nay.

Xu hướng này không chỉ diễn ra trong DeFi. Theo dữ liệu của RootData, tính đến ngày 26/7, đã có 101 dự án tiền mã hóa đóng cửa trong năm nay, trong đó hơn một nửa thuộc lĩnh vực DeFi.

Một số phân tích cho rằng mức độ tập trung của thị trường DeFi thậm chí còn giảm. Alex Wessley từ Artemis Research cho biết từ năm 2024, mức độ tập trung thị phần của các giao thức DeFi trong nhóm theo dõi của đơn vị này đã đi xuống.

Theo ông, những giao thức dẫn đầu từng mảng như Uniswap, Aave hay Jupiter vẫn duy trì vị thế, nhưng thị phần của nhóm này hiện thấp hơn so với hai năm trước.

Wessley cũng nhấn mạnh rằng phí giao dịch và doanh thu phản ánh hoạt động kinh tế thực chất tốt hơn so với tổng giá trị khóa (TVL).

Theo phân tích của ông, TVL phù hợp để đo thanh khoản, nhưng ở nhiều khía cạnh khác lại có thể làm sai lệch xu hướng. Ngược lại, phí giao dịch và doanh thu cho thấy trực tiếp hơn độ bền vững về kinh tế của một giao thức. Hoạt động on-chain không rời khỏi hệ sinh thái mà đang dịch chuyển sang các mảng khác của thị trường tiền mã hóa, buộc nhiều giao thức phải chia nhau quy mô doanh thu nhỏ hơn.

Các chỉ số phí và doanh thu thực tế cũng đang suy yếu. Theo ước tính của Artemis, số ứng dụng DeFi tạo ra hơn 1 triệu USD phí mỗi tháng đã tăng lên khoảng 33-34 dự án trong giai đoạn từ giữa đến cuối năm 2025, nhưng giảm còn 25-26 dự án trong nửa đầu năm 2026. Số dự án tạo ra trên 10 triệu USD phí mỗi tháng cũng giảm khoảng một nửa trong cùng giai đoạn.

Nhóm sáng lập Botanix cho biết nhu cầu yếu là nguyên nhân dẫn tới quyết định dừng dự án. Theo nhóm này, tháng 6, hoạt động on-chain tập trung mạnh vào Hyperliquid và một số sàn giao dịch tập trung lớn đã khiến đà suy giảm của Botanix tăng tốc.

Dù vậy, cũng có ý kiến cho rằng nhu cầu trên thị trường vẫn còn mạnh. Nicholas Cannon, giám đốc kinh doanh của Gauntlet, cho biết nguồn cung stablecoin vẫn tiếp tục tăng, trong khi tài chính truyền thống cũng đang dịch chuyển về phía DeFi. Gauntlet nhận định rằng, khác với các giai đoạn suy thoái trước, nhà đầu tư hiện ít bị chi phối hơn bởi các chương trình khuyến khích token ngắn hạn như yield farming và đang ra quyết định có chọn lọc hơn.

Từ khóa

#DeFi #tiền mã hóa #TVL #phí giao dịch #doanh thu #Uniswap #Aave #Jupiter #stablecoin
Copyright © DigitalToday. All rights reserved. Unauthorized reproduction and redistribution are prohibited.