Nhà chức trách tài chính Hàn Quốc đang khẩn trương xây dựng phương án ứng phó với ETF đòn bẩy đơn lẻ trước báo cáo gửi Tổng thống vào ngày 15. Tuy nhiên, đến nay cơ quan quản lý vẫn chưa đưa ra được giải pháp đủ sức xử lý dứt điểm vấn đề.

Theo giới tài chính - đầu tư ngày 14, Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc (FSC), Cơ quan Giám sát Tài chính (FSS) và Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK) đã họp tại khu phức hợp cơ quan chính phủ ở Seoul để đánh giá tác động thị trường và thảo luận các biện pháp bổ sung liên quan đến ETF đòn bẩy đơn lẻ. FSC cũng đang thu thập ý kiến từ các công ty chứng khoán, công ty quản lý tài sản và chuyên gia trên thị trường vốn.

Hiệp hội Đầu tư Tài chính Hàn Quốc cũng đã triệu tập khẩn CEO của 10 công ty kinh doanh đầu tư tài chính tổng hợp lớn. Trước đó, cơ quan quản lý được cho là đã yêu cầu các công ty chứng khoán nộp phương án bảo vệ nhà đầu tư, đồng thời đề nghị các công ty quản lý tài sản đưa ra giải pháp giảm biến động đối với sản phẩm này.

Giới tài chính nhận định sau báo cáo công tác của FSC gửi Tổng thống vào ngày 15 và cuộc họp Ủy ban Chính sách Tiền tệ của BOK ngày 16, các biện pháp bổ sung có thể dần được hé lộ thông qua cuộc họp F4 rà soát thị trường với sự tham gia của Bộ Tài chính, FSC, FSS và BOK.

Goldman Sachs gần đây phân tích rằng trong đợt lao dốc của KOSPI, hoạt động giảm đòn bẩy của ETF đòn bẩy đơn lẻ đã kích hoạt các lệnh bán mang tính cơ học, qua đó khuếch đại biến động trong phiên. Tổ chức này ước tính 62% giá trị bán ròng của khối tổ chức trong nước đến từ hoạt động thanh lý liên quan đến ETF.

Tuy vậy, ngay trong nội bộ cơ quan quản lý cũng có ý kiến cho rằng chưa thể khẳng định ETF đòn bẩy đơn lẻ là nguyên nhân chính gây ra biến động gần đây. Theo quan điểm này, nhiều yếu tố đã cùng lúc tác động đến thị trường, bao gồm giao dịch bán theo chương trình của nhà đầu tư nước ngoài, hoạt động tái cơ cấu danh mục của các tổ chức và dòng tiền tập trung vào các cổ phiếu bán dẫn vốn hóa lớn. Vì vậy, khó quy toàn bộ trách nhiệm cho riêng nhóm ETF này.

Ở chiều ngược lại, một số phân tích cho rằng các nhịp tăng giảm mạnh của KOSPI xuất hiện thường xuyên hơn sau khi sản phẩm đòn bẩy được đưa ra thị trường. Theo NH Investment & Securities, trước khi sản phẩm ra mắt, KOSPI có 26 trên 96 phiên biến động từ 3% trở lên; sau đó, con số này tăng lên 17 trên 33 phiên, tính đến ngày 13.

Sức ép chính trị cũng gia tăng. Đảng Quyền lực Nhân dân cho rằng ETF đòn bẩy đơn lẻ đã làm gia tăng bất ổn trên thị trường chứng khoán trong nước, đồng thời yêu cầu cách chức Kim Yong-beom, Trưởng ban Chính sách thuộc Văn phòng Tổng thống, người bị cho là đã đóng vai trò dẫn dắt quá trình đưa sản phẩm này ra thị trường. Vì vậy, áp lực đối với cơ quan quản lý trước thời điểm báo cáo lên Tổng thống càng lớn hơn, nhất là trong bài toán vừa ổn định thị trường vừa bảo vệ nhà đầu tư.

Dù vậy, các biện pháp mạnh như hủy niêm yết được đánh giá là khó khả thi. Nếu buộc thanh lý trong thời gian ngắn một sản phẩm đã hút lượng lớn vốn từ nhà đầu tư cá nhân, rủi ro thua lỗ và xáo trộn thị trường có thể tăng lên.

Ngoài ra, nếu loại bỏ sản phẩm chỉ sau khoảng hai tháng kể từ khi được cho phép thông qua cải cách thể chế, tranh cãi về độ tin cậy của chính sách là điều khó tránh khỏi. Theo thông tin được công bố, cơ quan quản lý từng xem xét khả năng hủy niêm yết nhưng đánh giá tính khả thi không cao.

Một yếu tố khác cũng được tính đến là nguy cơ dòng vốn chuyển sang các sản phẩm đòn bẩy ở nước ngoài nếu quy định trong nước bị siết quá mạnh.

Hiện trên Sở Giao dịch Chứng khoán Hong Kong đã có các sản phẩm theo dõi mức sinh lời hằng ngày gấp đôi của Samsung Electronics và SK hynix. Tại Mỹ, một ETF dựa trên chứng chỉ lưu ký Mỹ (ADR) của SK hynix cũng đã được niêm yết để theo dõi mức sinh lời hằng ngày gấp đôi.

Một trong những mục tiêu khi cho phép ETF đòn bẩy đơn lẻ trong nước là kéo nhu cầu đầu tư đã chảy ra nước ngoài quay trở lại thị trường nội địa.

Hồi tháng 1, FSC cho biết các sản phẩm tương tự đã tồn tại ở nước ngoài, nhưng do quy định trong nước nên không thể triển khai tại Hàn Quốc, khiến nhu cầu đầu tư không được đáp ứng. Trên cơ sở đó, cơ quan này công bố chủ trương cho phép ETF đòn bẩy đơn lẻ.

Nếu siết quy định trong nước quá mức, nhà đầu tư có thể quay lại kịch bản trước đây, tức mua các sản phẩm tương tự thông qua tài khoản ở nước ngoài.

Vì thế, nhiều khả năng cơ quan quản lý sẽ không chọn phương án cấm toàn diện, mà nghiêng về hướng bổ sung điều kiện tham gia như nâng mức ký quỹ tối thiểu, tăng cường đào tạo trước giao dịch, mở rộng cảnh báo rủi ro và hạn chế hoạt động tiếp thị quá mức. Phương án giám sát có trọng tâm cũng có thể được đưa ra thảo luận, bao gồm kiểm tra quy mô tái cân bằng danh mục và tác động tới giao dịch cổ phiếu cơ sở khi biến động thị trường tăng mạnh.

Lee Chan-jin, Thống đốc FSS, cũng được cho là đã đề cập vấn đề này theo hướng không thể giải quyết dứt điểm ngay ở thời điểm hiện tại, mà cần tiếp tục theo dõi, điều chỉnh và bổ sung.

Trong bối cảnh vừa phải giảm biến động trên thị trường chứng khoán trong nước, vừa phải ngăn dòng vốn chảy sang sản phẩm nước ngoài, cơ quan quản lý Hàn Quốc nhiều khả năng sẽ ưu tiên lộ trình tăng cường bảo vệ nhà đầu tư hơn là áp dụng các biện pháp mang tính triệt để.