Ngày 29/10, thành phố Kaohsiung (Đài Loan) công bố kết quả bước đầu của nền tảng AI quản trị đô thị, cho phép tự động phát hiện ngập, ùn tắc, hư hỏng mặt đường và các bất thường môi trường, sau đó chuyển cảnh báo tới đơn vị phụ trách xử lý.

Theo IT Home, Kaohsiung đang triển khai dự án “Kaohsiung AI Lighthouse” cùng NVIDIA, Chunghwa Telecom, Hon Hai, Linker Vision và Zuo Tuo Hong Yu nhằm xây dựng hệ thống vận hành AI ở quy mô toàn đô thị.

Trọng tâm của dự án là tích hợp camera, cảm biến và dữ liệu hành chính trên toàn thành phố để AI sớm nhận diện dấu hiệu bất thường, đồng thời kết nối trực tiếp với quy trình xử lý của cơ quan chức năng. Trước đây, việc xử lý thường chỉ bắt đầu sau khi người dân phản ánh hoặc lực lượng tại hiện trường xác nhận. Với mô hình mới, các đơn vị chức năng có thể vào cuộc ngay khi hệ thống AI phát hiện vấn đề.

Lãnh đạo thành phố cho biết dữ liệu và hệ thống do các sở, ngành xây dựng hiện vẫn phân tán, làm gia tăng tình trạng phân mảnh dữ liệu và chi phí vận hành. Kaohsiung đặt mục tiêu tích hợp các nguồn dữ liệu bằng mô hình AI do thành phố làm chủ dữ liệu, để AI trở thành “bộ não” trong quản trị đô thị, thay cho cách điều hành thụ động vốn phụ thuộc vào phản ánh từ bên ngoài.

Kaohsiung cũng đã triển khai mô hình thị giác-ngôn ngữ (VLM) để phân tích tình huống từ video và chuyển thành dữ liệu văn bản. Hệ thống kết nối camera cố định, thiết bị ghi hình di động trên xe buýt, xe công vụ và xe vệ sinh, cùng cảm biến ô nhiễm không khí, cảm biến ngập và các trạm đo mưa để theo dõi giao thông và các rủi ro an toàn công cộng. Quá trình này sử dụng 6,45 triệu giờ dữ liệu video, 2.000 TB dữ liệu huấn luyện và 108 kịch bản huấn luyện.

Thành phố cũng tích hợp thêm Cosmos Reason 2 của NVIDIA để suy luận nguyên nhân sự cố. Nếu các mô hình trước chủ yếu tập trung vào việc nhận diện sự việc đang diễn ra, Cosmos Reason 2 có thể tổng hợp nhiều hình ảnh và dữ liệu sự kiện để phân tích nguyên nhân. Chẳng hạn, khi lưu lượng xe giảm mạnh, hệ thống không chỉ nhận diện ùn tắc mà còn có thể suy luận nguyên nhân xuất phát từ ngập, tai nạn hoặc công trình thi công. Kaohsiung hiện cũng đang thử nghiệm Cosmos Reason 3.

Kết quả phân tích của AI được chuyển tới các đơn vị phụ trách thông qua nền tảng quản trị thông minh SGC. Theo đó, hư hỏng mặt đường do cơ quan công vụ xử lý, sự cố ngập thuộc lĩnh vực thủy lợi, bất thường giao thông do cơ quan quản lý giao thông tiếp nhận, còn các vấn đề môi trường do cơ quan môi trường phụ trách.

Trong kiểm tra đường sá, Kaohsiung sử dụng 45 thiết bị di động và 135 camera. Cục Công vụ Kaohsiung cho biết sau khi kết nối AI với hệ thống hành chính, trong kịch bản nhanh nhất, toàn bộ quy trình từ phát hiện sự cố, gửi thông báo tới đơn vị phụ trách đến phân công xử lý có thể hoàn tất trong khoảng 2 phút. Với một vụ ổ gà xảy ra vào tháng 9, AI phát hiện bất thường lúc 14h36, hoàn tất gửi thông báo lúc 14h38 và việc sửa chữa được hoàn thành khoảng một giờ sau đó. Tuy nhiên, hệ thống không thay thế đội ngũ kỹ thuật, và bước xác nhận cuối cùng vẫn do nhân sự phụ trách thực hiện.

Trong lĩnh vực thủy lợi và phòng chống thiên tai, thành phố đã kết nối 400 điểm quan trắc mực nước với hơn 13.000 luồng camera. Cục Thủy lợi Kaohsiung cho biết trong đợt mưa lớn ngày 22/8, AI đã chủ động phát hiện 52% tổng số sự cố. Ở mảng giao thông, thành phố kết nối 7 hệ thống chuyên gia và 128 API để xác định các bất thường ùn tắc và nguyên nhân. Theo Cục Giao thông, AI phát cảnh báo bất thường trên mạng lưới đường nhanh hơn 14 phút so với phương thức ghi nhận thủ công trước đây.

Trong lĩnh vực môi trường, hệ thống có thể nhận diện khói đen, đốt ngoài trời, đổ thải trái phép và rác trên đường. Khi phát hiện bất thường từ video hành trình của xe buýt, hệ thống sẽ chuyển video cùng thông tin vị trí tới đơn vị phụ trách trong vòng 30 giây. Cơ quan Bảo vệ Môi trường Kaohsiung cho biết trong một vụ cháy tại khu vực Gangshan, AI đã phát hiện khói đen trước và gửi cảnh báo qua SGC cùng Line, sớm hơn khoảng 3 phút so với thời điểm thông báo cho lực lượng cứu hỏa.

Kaohsiung đặt mục tiêu chuyển mô hình vận hành đô thị từ “xử lý sau” sang “chủ động”, theo hướng dùng video để nắm tình hình, dùng AI để suy luận nguyên nhân và kết nối trực tiếp với hệ thống hành chính. Thị trưởng Chen Chi-mai cho biết mô hình đã được Kaohsiung kiểm chứng này có thể được các thành phố khác tại Đài Loan áp dụng mà không cần xây dựng hệ thống riêng.