Chi phí sản xuất xe điện (EV) của các thương hiệu Trung Quốc hiện thấp hơn trung bình khoảng 35% so với các mẫu cùng phân khúc tại châu Âu, theo ước tính của AlixPartners được InsideEV dẫn lại ngày 21/10.

Cụ thể, AlixPartners cho biết chi phí sản xuất một mẫu EV mang thương hiệu Trung Quốc và lắp ráp tại Trung Quốc vào khoảng 20.000 USD, trong khi một mẫu EV tương đương sản xuất tại châu Âu ở mức khoảng 31.000 USD.

Theo AlixPartners, chênh lệch này không chỉ xuất phát từ trợ cấp mà là lợi thế có tính cấu trúc, hình thành từ cách tổ chức vận hành doanh nghiệp và hệ thống sản xuất của các hãng xe Trung Quốc.

Một trong những yếu tố được nhấn mạnh là pin. Báo cáo cho rằng châu Âu vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn cung bên ngoài, cả ở khâu sản xuất pin lẫn nguyên liệu đầu vào, khiến việc hạ chi phí gặp nhiều hạn chế. Nguồn nguyên liệu cho pin tại châu Âu cũng phụ thuộc đáng kể vào tái chế, trong khi năng lực tái chế hiện nay chưa đủ để hỗ trợ bền vững cho sản xuất quy mô lớn. Bên cạnh đó, giá năng lượng tại châu Âu cao hơn Mỹ và Trung Quốc, làm gia tăng áp lực chi phí.

Từ đó, AlixPartners khuyến nghị châu Âu mở rộng đầu tư vào các nhà máy pin. Báo cáo cho rằng cần tiếp tục duy trì các chính sách hỗ trợ và ưu đãi để thúc đẩy xây dựng, vận hành cơ sở sản xuất pin, đồng thời cân nhắc trợ cấp chi phí năng lượng trong giai đoạn nhà máy đi vào hoạt động.

Báo cáo cũng chỉ ra tốc độ phát triển sản phẩm rất nhanh của các hãng Trung Quốc là một lợi thế quan trọng khác. Khái niệm “China speed” được dùng để mô tả chu kỳ ra quyết định ngắn hơn, ít tầng nấc quản trị hơn và quy trình phát triển dựa nhiều hơn vào mô phỏng. Việc cắt giảm các bước phê duyệt và dồn phần lớn khâu kiểm chứng thực tế về giai đoạn cuối giúp các hãng đẩy nhanh tiến độ phát triển sản phẩm.

Theo AlixPartners, cấu trúc này xuất hiện xuyên suốt quá trình phát triển EV, từ các dòng xe định nghĩa bằng phần mềm, kiến trúc nền tảng đến thiết kế công thái học. Các hãng Trung Quốc được đánh giá có khả năng áp dụng công nghệ mới linh hoạt hơn và đưa sản phẩm ra thị trường nhanh hơn các doanh nghiệp phương Tây.

Tuy nhiên, tốc độ không phải lúc nào cũng mang lại lợi ích. InsideEV lưu ý rằng trong cuộc đua tung sản phẩm mới, một số hãng Trung Quốc có thể chưa thử nghiệm và kiểm chứng đủ kỹ. Trang này dẫn trường hợp lỗi phần mềm trên xe Lynk & Co có thể khiến đèn tắt khi xe đang vận hành nếu người dùng sử dụng lệnh thoại, qua đó cho thấy chiến lược ra mắt quá nhanh có thể để lại những vấn đề lẽ ra đã được phát hiện nếu thời gian thử nghiệm dài hơn.

Về khả năng ứng phó của châu Âu, AlixPartners cho rằng khu vực này có thể thu hẹp khoảng cách nếu nâng công suất sản xuất pin và đơn giản hóa cấu trúc doanh nghiệp. Dù vậy, báo cáo cảnh báo rằng chỉ dựa vào thuế quan sẽ khó có thể triệt tiêu lợi thế của Trung Quốc. Theo AlixPartners, thuế quan chủ yếu chỉ giúp châu Âu “mua thêm thời gian để bắt kịp”.

Báo cáo cũng nhận định việc các hãng xe Trung Quốc mở rộng sản xuất tại địa phương có thể làm suy giảm một phần lợi thế chi phí. Tuy nhiên, những lợi thế mang tính cấu trúc bắt nguồn từ cách vận hành doanh nghiệp, tách biệt với chuỗi cung ứng nội địa, nhiều khả năng vẫn sẽ được duy trì. AlixPartners nhấn mạnh các doanh nghiệp phương Tây cần thay đổi căn bản mô hình vận hành nếu muốn bảo toàn lợi nhuận và vị thế trên thị trường.