Arizona có thể sớm đối mặt với đợt cắt giảm lớn nguồn nước từ sông Colorado, qua đó tạo thêm sức ép lên kế hoạch mở rộng sản xuất của TSMC và Intel tại bang này. Trong bối cảnh sản xuất chip AI và xây dựng trung tâm dữ liệu cùng tăng tốc, bài toán nước đang trở thành biến số lớn đối với chiến lược khôi phục ngành bán dẫn của Mỹ.

Theo The Verge ngày 11/9/2026 giờ địa phương, phương án phân bổ nước mới của chính phủ Mỹ cho thấy Arizona sẽ phải cắt giảm ít nhất 760.000 acre-feet mỗi năm từ 2027. Mức này tương đương hơn 1/4 lượng nước bang hiện nhận từ sông Colorado, cao nhất trong số các khu vực bị áp dụng cắt giảm.

Arizona hiện là một trong những trung tâm sản xuất bán dẫn quan trọng của Mỹ. TSMC và Intel đang mở rộng các cơ sở sản xuất chip tiên tiến tại đây, tiếp tục tăng đầu tư theo đà bùng nổ nhu cầu chip phục vụ AI.

Tuy nhiên, sản xuất bán dẫn là ngành tiêu thụ lượng nước rất lớn. Một nhà máy bán dẫn thông thường có thể sử dụng tới 10 triệu gallon nước siêu tinh khiết mỗi ngày. Để tạo ra lượng nước này, quy trình khử ion và thẩm thấu ngược có thể cần tới 16 triệu gallon nước máy.

Nhà máy đầu tiên của TSMC tại Arizona hiện dùng khoảng 4,75 triệu gallon nước mỗi ngày, tương đương mức tiêu thụ của hơn 14.000 hộ gia đình trong một ngày. TSMC dự kiến xây ít nhất 6 nhà máy bán dẫn tại Phoenix và đã nhận gói hỗ trợ tối đa 6,6 tỷ USD từ chính phủ Mỹ.

Intel cũng đang đẩy mạnh đầu tư tại Arizona. Với gói hỗ trợ 7,86 tỷ USD từ chính phủ Mỹ, công ty dự kiến chi tổng cộng 32 tỷ USD để xây hai nhà máy mới và mở rộng các cơ sở hiện có. Riêng trong năm 2025, lượng nước ngọt Intel khai thác tại cơ sở Chandler, Arizona, đã vượt 2,7 tỷ gallon.

Xét về quy mô tuyệt đối, nông nghiệp vẫn là lĩnh vực sử dụng nhiều nước hơn. Tại Arizona, hơn 70% lượng nước được dùng cho nông nghiệp, trong khi công nghiệp, bao gồm cả bán dẫn, chiếm khoảng 6%. Dù vậy, tốc độ tăng nhu cầu nước mới là vấn đề đáng lo, khi cả ngành bán dẫn lẫn trung tâm dữ liệu đều đang mở rộng nhanh.

Arizona là một trong những bang chịu tác động nặng nề nhất từ đợt hạn hán kéo dài hơn 25 năm tại lưu vực sông Colorado. Biến đổi khí hậu, tình trạng khai thác quá mức trong thời gian dài và dân số gia tăng đã làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu nước. Tháng 8 vừa qua, Bộ Nội vụ Mỹ chốt phương án quản lý nước riêng sau khi các bang không đạt đồng thuận, đưa Arizona cùng Nevada, California và các khu vực hạ lưu vào diện bị cắt giảm.

Đối với ngành bán dẫn, nguồn nước ổn định là điều kiện thiết yếu để duy trì hoạt động của nhà máy. TSMC cho biết đang tái sử dụng khoảng 65% lượng nước sử dụng tại Arizona và đặt mục tiêu nâng tỷ lệ này lên ít nhất 90% sau khi cơ sở tái chế nước hoàn thành. Chính quyền Phoenix cũng cho hay thành phố có thể ứng phó với các gián đoạn ngắn hạn nhờ nguồn nước lưu trữ ngầm và các nguồn bổ sung khác.

Tuy nhiên, về dài hạn, khu vực này vẫn cần đầu tư thêm hạ tầng như nguồn nước thay thế, đường ống và giếng. Chi phí tăng thêm có thể đẩy giá nước đi lên. Do Phoenix áp dụng cùng một biểu giá nước cho doanh nghiệp và hộ gia đình, các tập đoàn lớn như TSMC khó tránh khỏi việc chi phí sử dụng nước tăng.

Sự bùng nổ của AI càng khiến áp lực lớn hơn. Không chỉ các nhà máy sản xuất chip tiên tiến, những cơ sở đóng gói chip và trung tâm dữ liệu cũng liên tiếp mở rộng tại Arizona, kéo nhu cầu nước tăng đồng thời. Điều đó buộc bang này phải xử lý cùng lúc hai bài toán: mở rộng năng lực sản xuất chip AI và bảo đảm nguồn nước hữu hạn.

Các chuyên gia về tài nguyên nước cảnh báo rằng khi tình trạng khan hiếm nước ngày càng nghiêm trọng, xung đột về ưu tiên phân bổ nước giữa nông nghiệp, công nghiệp và dân sinh cũng có thể gia tăng. Trong lúc Mỹ tiếp tục rót vốn lớn để khôi phục chuỗi cung ứng bán dẫn, nước, bên cạnh điện, có thể trở thành yếu tố hạ tầng quyết định tốc độ tăng trưởng của ngành AI và bán dẫn.