AI agent có thể thay người tiêu dùng so sánh, lựa chọn và thực hiện giao dịch đối với các sản phẩm tiền gửi, vay, đầu tư và bảo hiểm. Theo TossInsight, xu hướng này có thể làm thay đổi trật tự cạnh tranh của ngành tài chính, khi trọng tâm không còn nằm ở việc giữ chân khách hàng trong ứng dụng, mà chuyển sang câu hỏi ai kiểm soát khâu lựa chọn sản phẩm tài chính của khách hàng.
Ngày 11/9, TossInsight, viện nghiên cứu tài chính thuộc Viva Republica - đơn vị vận hành Toss - cho biết đã phát hành báo cáo thứ hai trong chuỗi “AI Finance” với tiêu đề “AI vẽ lại cạnh tranh trong tài chính”.
Báo cáo nhận định vai trò của AI agent có thể mở rộng từ việc so sánh sản phẩm tiền gửi và cho vay sang lựa chọn sản phẩm đầu tư, điều chỉnh danh mục, so sánh quyền lợi bảo hiểm và quản lý hợp đồng.
Theo TossInsight, các tổ chức tài chính hiện chủ yếu cạnh tranh bằng cách thu hút khách hàng vào ứng dụng của mình và duy trì tần suất sử dụng. Tuy nhiên, mô hình này có thể bị phá vỡ nếu AI agent tự động đối chiếu sản phẩm của nhiều tổ chức dựa trên thu nhập, tài sản, nợ và mục tiêu của từng khách hàng, đồng thời thực hiện luôn giao dịch.
Trong bối cảnh đó, năng lực cạnh tranh của các tổ chức tài chính được cho là sẽ không chỉ phụ thuộc vào giá hay khả năng tiếp cận khách hàng, mà còn nằm ở độ chính xác của thông tin sản phẩm, năng lực đánh giá theo từng khách hàng, khả năng xử lý giao dịch ổn định và phục hồi khi xảy ra lỗi.
Dù vậy, báo cáo cũng lưu ý khả năng xuất hiện một “cửa ngõ” mới nếu thị trường bị chi phối bởi một số AI agent đa dụng. Khi đó, một AI agent có thể quyết định sản phẩm nào được hiển thị và được lựa chọn. Ngoài ra, nếu nhiều agent cùng sử dụng dữ liệu và mô hình tương tự, giao dịch có thể dồn vào một số sản phẩm và thời điểm nhất định.
Từ đó, TossInsight đề xuất cần ưu tiên xây dựng các quy tắc nền tảng cho thị trường tài chính vận hành dựa trên các agent đáng tin cậy. Những hạng mục cần được thiết lập gồm hệ thống thông tin phục vụ so sánh sản phẩm, xác thực danh tính, cấp và thu hồi ủy quyền, ghi nhận giao dịch và khôi phục lỗi. Báo cáo cũng cho rằng khi mức độ ảnh hưởng của một agent cụ thể tăng lên, các quy định liên quan cần được siết chặt tương ứng.
Ông Yoo Jae-won, nhà nghiên cứu thuộc nhóm nghiên cứu tài chính số của TossInsight, cho biết khi AI agent trở nên phổ biến, cách người tiêu dùng lần lượt tìm đến từng ngân hàng, công ty chứng khoán hay công ty bảo hiểm để so sánh sản phẩm có thể sẽ thay đổi. Ông nhấn mạnh vấn đề cốt lõi là ai sẽ nắm quyền tổ chức việc lựa chọn của khách hàng, đồng thời cho rằng cần sớm đặt ra các quy tắc nền tảng để tránh việc quyền lực tập trung quá mức vào một bên trung gian mới.