Amazon Web Services (AWS) ngày 3/9 (giờ địa phương) công bố dự án tuyến cáp biển xuyên Thái Bình Dương mang tên Sta'O'Nuk, kết nối Nhật Bản và Mỹ, dự kiến đưa vào vận hành năm 2029. Dự án có tổng dung lượng 420 Tbps và được định vị không chỉ để mở rộng năng lực truyền dẫn, mà còn nhằm giảm rủi ro do các điểm cập bờ đang tập trung tại một số khu vực.

Theo ITMedia của Nhật Bản, tuyến cáp sử dụng 20 cặp sợi quang, cung cấp tổng băng thông 420 Tbps.

AWS cho biết mục tiêu trọng tâm của dự án không chỉ là nâng dung lượng, mà còn giảm tình trạng tập trung của các điểm cập bờ. Hiện có khoảng 25-30 tuyến cáp biển kết nối Nhật Bản và Mỹ, song các điểm cập bờ chủ yếu tập trung tại bờ biển bang California và Oregon của Mỹ, cùng khu vực tỉnh Chiba và bán đảo Shima thuộc tỉnh Mie của Nhật Bản.

Theo đánh giá của AWS, sự tập trung quá mức này làm tăng rủi ro trước thiên tai như động đất, hư hại do tai nạn tàu thuyền, xung đột với hoạt động đánh bắt cũng như các yếu tố địa chính trị. Đây là cơ sở để hãng thiết kế tuyến cáp mới.

Theo kế hoạch, Sta'O'Nuk sẽ không sử dụng các điểm cập bờ chính hiện nay mà bổ sung một điểm cập bờ mới tại bang Washington, phía Mỹ. Ở Nhật Bản, AWS không tập trung vào một địa điểm duy nhất mà dự kiến triển khai nhiều điểm cập bờ khác nhau. Hãng cho biết cách tiếp cận này nhằm giảm rủi ro điểm lỗi đơn ở lớp vật lý.

Về bảo mật, dự án được thiết kế theo kiến trúc nhiều lớp. Lưu lượng trên tuyến sẽ được bảo vệ bằng mã hóa lượng tử ở lớp vật lý, MACsec ở lớp 2, và TLS/SSL hoặc giao thức QUIC ở lớp 4. AWS đặt mục tiêu nâng mức độ an toàn cho hạ tầng truyền dẫn dưới biển thông qua cơ chế mã hóa theo từng lớp.

Phương án thi công tại khu vực cập bờ cũng được lồng ghép các biện pháp giảm thiểu rủi ro. Tại mỗi điểm cập bờ, dự án áp dụng công nghệ khoan định hướng ngang để chôn cáp qua khu vực ven bờ và đáy biển nông. Lớp vật lý cũng được thiết kế theo nhiều tuyến nhằm tránh dồn rủi ro vào một điểm. Ngoài ra, các điểm cập bờ sẽ được kiểm soát ra vào để tăng cường an ninh vật lý.

Tên dự án cũng phản ánh yếu tố hợp tác với địa phương. Sta'O'Nuk được triển khai với sự phối hợp của Quinault Indian Nation, cộng đồng bản địa có chủ quyền được Chính phủ Mỹ công nhận, tại khu vực ven biển bang Washington - nơi đặt điểm cập bờ phía Mỹ. AWS cho biết tên gọi này bắt nguồn từ một cách diễn đạt trong ngôn ngữ bản địa, mang nghĩa “con rắn của sấm sét”, đồng thời phản ánh giá trị văn hóa và ngôn ngữ của cộng đồng bản địa trong dự án.

Dự án được đưa ra trong bối cảnh hạ tầng truyền dẫn dưới biển giữa Nhật Bản và Mỹ vẫn tập trung vào một số khu vực nhất định. Vì vậy, điểm đáng chú ý của Sta'O'Nuk không chỉ nằm ở mốc vận hành năm 2029, mà còn ở khả năng hiện thực hóa các điểm cập bờ mới và cấu trúc đa tuyến nhằm tăng năng lực ứng phó sự cố và củng cố bảo mật trên tuyến xuyên Thái Bình Dương.