Ethereum đã lùi thời điểm triển khai bản nâng cấp lớn tiếp theo là Glamsterdam sang quý IV/2026, đồng thời thu hẹp phạm vi của Hegota để giữ mục tiêu ra mắt trong năm 2027.

Theo CryptoSlate ngày 17/8 (giờ địa phương), đội ngũ phát triển Ethereum đã khởi động testnet công khai mới mang tên Plataberget dành cho Glamsterdam, và bắt đầu rà soát lại các hạng mục của Hegota.

Động thái này đánh dấu sự điều chỉnh so với kế hoạch công bố hồi đầu năm. Khi đó, Ethereum Foundation dự kiến triển khai Glamsterdam trong nửa đầu năm 2026 và Hegota vào nửa cuối năm 2026.

Tuy nhiên, đến gần đây nhóm phát triển đã đưa vào vận hành testnet công khai cho Glamsterdam. Plataberget sẽ chạy trong vài tháng trước khi việc kiểm thử được mở rộng sang các testnet dài hạn như Sepolia và Hoodi.

Khác với các devnet trước đây thường chỉ tồn tại trong thời gian ngắn, Plataberget được thiết kế để kiểm chứng tác động của nâng cấp trong môi trường ổn định hơn. Lý do là Glamsterdam có thể gây ra vấn đề tương thích với một số ứng dụng.

Trọng tâm hiện chuyển sang Hegota. Nhà nghiên cứu Ethereum Tony Warshtetter cho biết tính đến ngày 16/8, ông đang rà soát 66 đề xuất liên quan đến bản nâng cấp này.

Dù vậy, chỉ một phần trong số đó có khả năng đi tiếp đến giai đoạn triển khai thực tế trên devnet và testnet, qua đó kịp tiến độ để ra mắt trong năm 2027.

Áp lực về thời gian cũng không nhỏ. Theo lịch trình được thảo luận tại cuộc họp All Core Devs ngày 13/8, nhóm phát triển cần chốt danh sách ứng viên trong khoảng hai tuần.

Danh sách các đề xuất được đưa vào Hegota dự kiến sẽ được xác định vào khoảng ngày 27/8. Những đề xuất không có đơn vị phụ trách rõ ràng có thể bị xếp ưu tiên thấp hơn. Các nhóm client phải nộp danh sách ưu tiên trước ngày 10/9.

Ở lớp đồng thuận, mục tiêu cốt lõi đã được chốt là FOCIL, tức EIP-7805. Đề xuất này cho phép một ủy ban validator yêu cầu đưa một giao dịch cụ thể vào block, nhằm giảm tình trạng các builder chuyên nghiệp cố ý loại bỏ giao dịch hợp lệ.

Trong khi đó, EIP-8141, còn gọi là “frame transaction”, vẫn đang trong quá trình xem xét.

Warshtetter cho rằng frame transaction nên được triển khai cùng với FOCIL. Theo ông, nếu bổ sung thêm EIP-8250 “kid nonce” và EIP-8272 “recent roots”, hệ thống có thể giảm mức độ phụ thuộc vào bên trung gian đối với các ứng dụng tập trung vào quyền riêng tư.

Frame transaction là cơ chế tách một phần chức năng xác thực, thực thi giao dịch và thanh toán phí, qua đó giúp tài khoản vận hành linh hoạt hơn.

Các đề xuất liên quan đến mở rộng năng lực xử lý cũng đang cạnh tranh trong phạm vi nâng cấp vốn đã bị giới hạn. EIP-8131 và EIP-8279 tập trung vào việc điều chỉnh cơ chế định giá dữ liệu giao dịch và dữ liệu block, còn EIP-8368 xử lý việc điều chỉnh chi phí theo mức tăng của trạng thái.

Những nội dung này gắn với xu hướng Ethereum xem xét nâng giới hạn gas lên 600 triệu trong dài hạn. Ngoài ra, còn có các ứng viên khác như EIP-8198 “quick slot”, các đề xuất điều chỉnh phát hành ETH và mức phạt validator, các cải tiến EVM, cũng như những hạng mục liên quan đến zkEVM và khả năng kháng lượng tử.

Ethlabs, viện nghiên cứu Ethereum độc lập ra mắt vào tháng 6, cũng đã tham gia đóng góp ý kiến trong quá trình sàng lọc Hegota. Tổ chức này xem quick slot là bước khởi đầu để hiện thực hóa một “Ethereum nhanh hơn”, cho rằng việc rút ngắn thời gian slot có thể cải thiện tốc độ hoàn tất giao dịch, bridge và khả năng tương tác.

Ethlabs cũng bày tỏ ủng hộ FOCIL và frame transaction. Nhóm này coi khả năng chống kiểm duyệt, hay “tính mở”, là giá trị cốt lõi của Ethereum, đồng thời đánh giá frame là đề xuất account abstraction native triển vọng nhất ở layer1.

Tuy nhiên, theo Ethlabs, để tài khoản có thể hoạt động nhất quán giữa các chain, kể cả ở layer2, frame vẫn cần được bổ sung đáng kể.

Ethlabs cũng nhấn mạnh Hegota không nên gộp quá nhiều đề xuất trong một lần nâng cấp. Do Hegota nhiều khả năng sẽ nghiêng về lớp thực thi, nhóm này cho rằng các đề xuất bổ sung ở lớp thực thi cần đáp ứng tiêu chuẩn cao hơn, trong khi phần lớp đồng thuận nên thu gọn quanh FOCIL và quick slot.

Một số hạng mục cũng được khuyến nghị loại bỏ. Ethlabs cảnh báo EIP-8375 có thể gây ra những tác dụng phụ khó lường.

Đề xuất này liên quan đến mô hình tách biệt proposer-builder mà Ethereum đang thúc đẩy, theo đó một phần giá trị đấu thầu từ builder bên ngoài sẽ bị đốt. Theo Ethlabs, cơ chế này có thể làm gia tăng các hình thức chi trả lách quy định.

EIP-8182 cũng bị đánh giá là ưu tiên thấp. Đề xuất này cho phép chuyển ETH và ERC-20 theo cơ chế riêng tư, nhưng do kéo theo thay đổi lớn và làm tăng phụ thuộc vào công nghệ zero-knowledge, Ethlabs cho rằng nội dung này nên được xử lý trong một đợt nâng cấp cốt lõi riêng trong tương lai thay vì đưa vào Hegota.

Cuối cùng, thách thức lớn nhất của Hegota không nằm ở việc thiếu đề xuất, mà ở khâu chọn lọc và tập trung. Dù có nhiều hạng mục hữu ích, việc tích hợp quá nhiều tính năng trong một lần nâng cấp có thể làm tăng gánh nặng triển khai và kiểm thử, qua đó tiếp tục đẩy lùi lịch trình sang sau năm 2027.