Mỹ lần đầu cho phép Zoox vận hành thương mại có thu phí mẫu robotaxi chuyên dụng không có vô lăng và bàn đạp, theo diện miễn trừ tạm thời khỏi một số tiêu chuẩn an toàn xe cơ giới liên bang.

Ngày 30/7 (giờ địa phương), theo InsideEVs và nhiều hãng tin quốc tế, quyết định này cho phép Zoox triển khai dịch vụ thương mại trong khuôn khổ miễn trừ do Cơ quan An toàn Giao thông Đường bộ Quốc gia Mỹ (NHTSA) cấp.

Theo phê duyệt mới, Zoox được đưa vào vận hành tối đa 2.500 xe mỗi năm trong 2 năm tới. Đây là dòng xe tự hành được thiết kế chuyên biệt, không có những bộ phận vốn là yêu cầu phổ biến với ôtô truyền thống như vô lăng, bàn đạp phanh hay gương chiếu hậu. Zoox cho biết đây là lần đầu một phương tiện tự hành chuyên biệt như vậy được miễn trừ theo chuẩn liên bang và được chấp thuận khai thác thương mại.

Trước đó, Zoox mới chỉ cung cấp các chuyến đi miễn phí tại một số khu vực ở Las Vegas và San Francisco. Với phê duyệt mới, hãng bắt đầu chuyển từ giai đoạn thử nghiệm sang thương mại hóa. Zoox cho biết ngày 30/7 rằng công ty dự kiến bắt đầu thu phí tại Las Vegas từ tháng tới.

Tuy nhiên, để chính thức triển khai dịch vụ có thu phí, Zoox vẫn phải hoàn tất thủ tục cấp phép ở từng bang. Tại California, doanh nghiệp muốn vận hành dịch vụ thu phí phải được cơ quan quản lý phương tiện cơ giới và Ủy ban Tiện ích Công cấp phép. Zoox cho biết đang phối hợp chặt chẽ với các cơ quan quản lý tại hai khu vực này để chuẩn bị cho giai đoạn vận hành thương mại.

Thiết kế phương tiện của Zoox cũng khác với phần lớn robotaxi hiện nay. Trong khi Waymo cải tạo xe điện Jaguar I-Pace và Tesla thử nghiệm dịch vụ robotaxi dựa trên Model Y, Zoox tự thiết kế và sản xuất xe tại California. Khoang hành khách bố trí hai dãy ghế băng đối diện nhau và xe có thể di chuyển theo cả hai chiều.

Động thái này có thể tạo ra tiền lệ cho các đối thủ. Cybercab của Tesla cũng không có vô lăng và bàn đạp, nên nhiều khả năng sẽ cần quy trình phê duyệt tương tự. Startup xe tự hành Cruise, từng thuộc General Motors, trước đây cũng theo đuổi cơ chế miễn trừ cho mẫu shuttle Origin nhưng không được chấp thuận.

Cùng với việc phê duyệt cho Zoox, NHTSA cũng công bố điều chỉnh khung chính sách đối với xe tự hành. Cơ quan này ban hành một quy định cuối cùng mang tính tạm thời, cho phép cả những xe được sản xuất trước thời điểm miễn trừ được cấp cũng có thể tham gia triển khai thương mại, đồng thời đơn giản hóa thủ tục xin miễn trừ.

NHTSA cũng sẽ hỗ trợ một hội đồng tham vấn hoạt động trong ba năm cùng SAE Industry Technologies Consortium nhằm xây dựng bộ tiêu chuẩn thống nhất trên toàn quốc về hiệu năng và an toàn của xe tự hành.

Trong tuyên bố, Giám đốc NHTSA Jonathan Morrison cho biết cơ quan này ủng hộ việc phát triển và triển khai xe tự hành theo cách an toàn. “Chúng tôi theo đuổi cách tiếp cận cân bằng trong quản lý xe tự hành: gỡ bỏ những rào cản đổi mới không cần thiết, xây dựng hướng dẫn cho ngành và duy trì giám sát thực thi chặt chẽ, đồng thời thiết lập các yêu cầu về hiệu năng”, ông nói.

Theo ông Morrison, những bước tiến này sẽ giúp Mỹ tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt thế giới về công nghệ tự hành theo hướng an toàn và có trách nhiệm.

Ở chiều rộng hơn, gánh nặng tuân thủ các quy định khác nhau giữa các bang và địa phương đối với ngành xe tự hành tại Mỹ cũng có thể phần nào được giảm bớt. Việc Zoox được chấp thuận vận hành có thu phí trong lúc khung thể chế đồng thời được điều chỉnh cho thấy cuộc đua thương mại hóa xe tự hành chuyên dụng đang bước sang giai đoạn mới, nơi các doanh nghiệp phải đồng thời giải bài toán thiết kế phương tiện, tiêu chuẩn liên bang và giấy phép ở cấp bang.