Hàn Quốc đang thúc đẩy một loạt biện pháp nhằm mở rộng tiếp cận tài chính tại các địa phương trong bối cảnh mạng lưới chi nhánh ngân hàng truyền thống thu hẹp. Trọng tâm của kế hoạch là thí điểm mô hình đại lý ngân hàng tại bưu điện, đồng thời xúc tiến cho vay chung giữa ngân hàng địa phương và ngân hàng số để hỗ trợ người dân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ tiếp cận vốn thuận lợi hơn.
Ngày 9/7, Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc tổ chức “Cuộc họp lần thứ 6 về đổi mới tài chính toàn diện kiêm tọa đàm về tài chính địa phương” tại cơ quan hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ, khởi nghiệp khu vực Jeonbuk, qua đó công bố gói chính sách tài chính gắn với đời sống dân sinh.
Theo cơ quan này, gói giải pháp gồm ba trụ cột chính: triển khai dịch vụ đại lý ngân hàng tại bưu điện, thúc đẩy mô hình cho vay chung giữa ngân hàng địa phương và ngân hàng số, và mở rộng bảo hiểm tương hỗ liên kết với chính quyền địa phương. Mục tiêu là bù đắp khoảng trống dịch vụ tài chính tại những khu vực thiếu điểm giao dịch ngân hàng, đồng thời tăng lớp bảo vệ cho các nhóm dễ bị tổn thương.
◆ Bưu điện thí điểm làm đại lý ngân hàng
Từ ngày 20/7, chương trình thí điểm đại lý ngân hàng sẽ được triển khai tại 20 bưu điện đầu mối trên toàn quốc. Các điểm thí điểm nằm tại những địa bàn khó tiếp cận chi nhánh ngân hàng như Goseong, Changnyeong, Hadong; Cheongyang, Taean, Danyang, Goesan; Gurye, Damyang, Yeonggwang, Hampyeong; Bonghwa, Cheongdo, Seongju; Imsil, Sunchang, Gochang; Pyeongchang, Hwacheon và Hoengseong.
Với mô hình này, người dân có thể đến bưu điện gần nhất để được tư vấn, đăng ký sản phẩm vay của các ngân hàng lớn, so sánh kết quả thẩm định giữa các ngân hàng và hoàn tất thủ tục ký hợp đồng vay.
Quy trình vận hành như sau: khách hàng đăng ký tư vấn vay tại bưu điện, sau đó ngân hàng tiến hành thẩm định để xác định lãi suất và hạn mức. Sau khi so sánh các điều kiện vay tại bưu điện, khách hàng ký hợp đồng; ngân hàng sẽ hoàn tất phê duyệt cuối cùng và giải ngân.
Các sản phẩm được triển khai trong giai đoạn đầu gồm khoản vay tín chấp cá nhân của 4 ngân hàng lớn là KB Kookmin Bank, Shinhan Bank, Woori Bank và Hana Bank, cùng sản phẩm tài chính chính sách dành cho người thu nhập thấp mang tên Saehuimang Holssi.
Mỗi ngân hàng cung cấp một sản phẩm vay tín chấp cá nhân và các sản phẩm Saehuimang Holssi, tổng cộng 8 sản phẩm. Trong giai đoạn thí điểm, chương trình tập trung vào các khoản vay tín chấp hộ gia đình không có tài sản bảo đảm. Hạn mức với khoản vay tín chấp thông thường vào khoảng tối đa 50 triệu won đến 100 triệu won tùy sản phẩm, trong khi Saehuimang Holssi có hạn mức tối đa 35 triệu won.
Các ngân hàng cũng đưa ra ưu đãi dành cho khách hàng sử dụng kênh đại lý ngân hàng. KB Kookmin Bank, Woori Bank và Hana Bank giảm thêm 0,2 điểm phần trăm lãi suất; Shinhan Bank miễn phí trả nợ trước hạn đối với các khoản vay tín chấp cá nhân.
Để mô hình sớm vận hành ổn định, mỗi bưu điện thí điểm sẽ bố trí nhân sự chuyên trách. Trong một đến hai tuần đầu sau khi dịch vụ đi vào hoạt động, các ngân hàng cũng dự kiến cử nhân viên tới hỗ trợ tại chỗ.
◆ Thúc đẩy cho vay chung giữa ngân hàng địa phương và ngân hàng số
Song song với mô hình đại lý ngân hàng, Hàn Quốc cũng xúc tiến cho vay chung dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ và hộ kinh doanh cá thể tại địa phương.
Theo mô hình này, ngân hàng số sẽ tiếp cận khách hàng thông qua ứng dụng, trong khi ngân hàng địa phương và ngân hàng số cùng chia sẻ khâu thẩm định cũng như giải ngân vốn.
Người vay nộp hồ sơ qua kênh trực tuyến của ngân hàng số. Hai bên sẽ cùng xác định hạn mức và lãi suất dựa trên thông tin doanh nghiệp, dữ liệu tín dụng và các yếu tố phi tài chính. Sau khi khoản vay được phê duyệt cuối cùng, ngân hàng địa phương và ngân hàng số sẽ giải ngân theo tỷ lệ đã phân chia từ trước.
Cơ quan quản lý cho rằng mô hình này có thể đồng thời cải thiện khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh, đồng thời góp phần giảm gánh nặng lãi vay. Ngân hàng số có lợi thế về chi phí huy động và nền tảng công nghệ, còn ngân hàng địa phương lại có thế mạnh trong thẩm định tại chỗ và quản lý khoản vay sau giải ngân.
Cho vay chung cũng được xem là cách để ngân hàng địa phương đa dạng hóa kênh tiếp cận khách hàng, trong khi ngân hàng số mở rộng danh mục tín dụng vốn đang tập trung nhiều vào khách hàng cá nhân sang nhóm doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh.
Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc cho biết sẽ xem xét đưa mô hình này vào diện dịch vụ tài chính đổi mới ngay trong tháng này, sau đó hỗ trợ phát triển hệ thống để sản phẩm cho vay chung có thể ra mắt trong năm 2027.
◆ Mở rộng bảo hiểm tương hỗ cho nhóm yếu thế
Ngoài tín dụng, Hàn Quốc cũng mở rộng bảo hiểm tương hỗ như một cấu phần của mạng lưới an toàn tài chính tại địa phương. Chương trình sử dụng quỹ tương hỗ 30 tỷ won của ngành bảo hiểm để cung cấp miễn phí các gói bảo hiểm được thiết kế phù hợp với từng nhóm dễ bị tổn thương trong phạm vi từng địa phương.
Tháng 9 năm ngoái, ngành bảo hiểm đã ký biên bản ghi nhớ đầu tiên với tỉnh Jeonbuk để triển khai chương trình này. Theo kế hoạch, từ tháng tới, Jeonbuk sẽ được cung cấp miễn phí gói bảo hiểm tổng hợp dành cho hộ kinh doanh, bao gồm bảo hiểm tai nạn và hỏa hoạn. Về dài hạn, chương trình sẽ được mở rộng ra 7 địa phương, bắt đầu từ Jeonbuk.
Phạm vi bảo hiểm tương hỗ cũng sẽ mở rộng sang nhóm người cao tuổi dễ bị tổn thương, như người già sống một mình, cũng như các rủi ro mới phát sinh từ biến đổi khí hậu và thay đổi công nghệ. Với người già sống một mình, chương trình cung cấp gói kết hợp giữa bảo hiểm tai nạn và dịch vụ chăm sóc sức khỏe, gồm hỗ trợ chi phí điều trị, phục hồi sau té ngã, tư vấn sức khỏe và hướng dẫn sử dụng thuốc.
Đối với rủi ro khí hậu, các sản phẩm liên quan tới nắng nóng, mưa lớn và rét đậm đang được xem xét. Ở nhóm rủi ro công nghệ, nhà chức trách cũng cân nhắc bảo hiểm bồi thường thiệt hại do gian lận tài chính viễn thông như lừa đảo qua cuộc gọi thoại hoặc qua ứng dụng nhắn tin.
Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc cho biết sẽ thúc đẩy ký kết thỏa thuận với ngành bảo hiểm, ưu tiên các chính quyền địa phương, cơ quan công và tổ chức tài chính chính sách đã hoàn tất đàm phán, đồng thời đặt mục tiêu đưa các sản phẩm bảo hiểm đã cải tổ ra thị trường trong quý I/2027.
◆ Ngân hàng địa phương đề nghị nới quy định
Tại cuộc họp, một số ý kiến cũng đề cập nhu cầu mở rộng mô hình đại lý ngân hàng và tăng hỗ trợ tài chính phù hợp với đặc thù từng địa phương.
Các ngân hàng địa phương kiến nghị giảm bớt gánh nặng quy định đối với các khoản vay mang tính tài chính toàn diện, như sản phẩm tài chính chính sách dành cho người thu nhập thấp và khoản vay tái cấp vốn cho hộ kinh doanh nhỏ. Theo họ, nếu dư nợ các khoản vay này tăng lên, áp lực đối với tỷ lệ cho vay trên huy động và hệ số an toàn vốn cũng có thể lớn hơn.
Theo đánh giá từ phía ngân hàng, nếu các khoản vay phục vụ mục tiêu tài chính toàn diện vẫn bị phản ánh trong các chỉ tiêu an toàn tương tự khoản vay thông thường, khả năng mở rộng cung ứng vốn cho địa phương sẽ bị hạn chế. Vì vậy, các ngân hàng đề nghị điều chỉnh cách tính tỷ lệ cho vay trên huy động, điều chỉnh hệ số rủi ro và bổ sung các biện pháp hỗ trợ chính sách.
Một đại diện ngành tài chính cho biết các ngân hàng địa phương muốn chủ động hỗ trợ hộ kinh doanh, nhưng nếu tiếp tục áp dụng nguyên trạng các quy định an toàn ngân hàng thì dư địa hành động sẽ bị bó hẹp. Do đó, họ đề nghị nới gánh nặng quản lý đối với các khoản vay phục vụ mục tiêu công.
Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc cho biết sẽ cùng chính quyền địa phương, Cơ quan Bưu chính Hàn Quốc và Cơ quan Giám sát Tài chính Hàn Quốc xem xét các kiến nghị được nêu tại cuộc họp, đồng thời hỗ trợ để các mô hình tài chính toàn diện gắn với địa phương được triển khai ổn định.
Chủ tịch Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc Lee Eok-won cho biết trong thời gian qua, chính phủ đã mở rộng cung ứng vốn cho khu vực địa phương thông qua các tổ chức tài chính chính sách, đồng thời xây dựng nền tảng thể chế thông qua việc hợp lý hóa quy định và tạo ưu đãi nhằm khuyến khích tài chính ưu tiên từ khu vực tư nhân. Ông nhấn mạnh nhà chức trách sẽ tiếp tục triển khai các chính sách tài chính thiết thực để người dân địa phương, doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh có thể cảm nhận rõ trong đời sống hằng ngày.