OpenStandard ngày 30/6 công bố OpenUSD, một stablecoin được định vị cho thanh toán và luân chuyển dòng tiền toàn cầu. Điểm khác biệt của dự án là không trả lợi suất trực tiếp cho người nắm giữ, mà phân bổ phần thu nhập từ tài sản dự trữ cho các đối tác phân phối và thanh toán.

Theo CryptoSlate ngày 1/7, OpenUSD được thiết kế trong bối cảnh Mỹ tiếp tục thảo luận các quy định có thể hạn chế việc trả lãi hoặc lợi nhuận gắn với stablecoin. Thay vì khuyến khích người nắm giữ, mô hình của OpenUSD tập trung vào việc thưởng cho các doanh nghiệp và nền tảng tham gia phân phối, thanh toán và mở rộng mức độ sử dụng đồng tiền này.

Với cấu trúc đó, doanh nghiệp có thể phát hành và quy đổi OpenUSD mà không mất phí, đồng thời không bị giới hạn nguồn cung. Đổi lại, các đối tác sẽ được chia phần lợi suất từ khoản dự trữ sau khi trừ một khoản phí quản lý nhỏ.

Dù vậy, nhiều thông tin cốt lõi của dự án vẫn chưa được công bố, gồm nguồn cung lưu hành, lịch sử quy đổi, bằng chứng dự trữ và cơ chế tổng hợp giá (oracle) chủ chốt. OpenUSD hiện được cho là sẽ ra mắt trong nửa cuối năm 2026. Dẫu thông tin còn hạn chế, thị trường vẫn chú ý đến dự án này vì nó đặt câu hỏi trung tâm của ngành stablecoin lên hàng đầu: ai là bên được hưởng lợi suất dự trữ.

OpenStandard định vị OpenUSD là một hạ tầng dùng chung cho doanh nghiệp. Các đơn vị tham gia có thể hưởng doanh thu dựa trên mức độ sử dụng. Danh sách đối tác được công bố gồm hơn 140 tổ chức như Visa, Stripe, Mastercard, BlackRock, BNY, Google, Coinbase, Solana, Base, Aave, Ripple, Fireblocks, Shopify và DoorDash. Nếu mô hình này vận hành đúng như mô tả, lợi thế truyền thống của nhà phát hành stablecoin có thể dịch chuyển từ năng lực phát hành sang sức mạnh đàm phán ở kênh phân phối.

Trong bối cảnh đó, Circle là cái tên thường được đưa ra để so sánh. Theo báo cáo thường niên năm 2025 của Circle, 96,0% doanh thu trong năm đến từ lợi suất dự trữ. Công ty này cũng ghi nhận 1,4 tỷ USD chi phí phân phối liên quan đến Coinbase.

Về phía Coinbase, báo cáo thường niên năm 2024 cho biết doanh thu stablecoin nhận từ Circle được xác định dựa trên lợi nhuận phát sinh hằng ngày từ khoản dự trữ bảo chứng cho USDC. Có thể thấy OpenUSD đang theo hướng công khai hóa và mở rộng cơ chế tương tự cho một hệ sinh thái đối tác rộng hơn.

Tuy nhiên, cấu trúc vận hành của OpenUSD vẫn chưa được làm rõ đầy đủ. OpenStandard cho biết khoản dự trữ sẽ được lưu giữ tại các định chế tài chính lớn theo yêu cầu quản lý của Mỹ, nhưng chưa xác nhận pháp nhân phát hành, đơn vị quản lý dự trữ, tổ chức lưu ký, đối tác quy đổi hay thành phần tài sản dự trữ. Đây đều là những yếu tố có ảnh hưởng trực tiếp đến mức độ tuân thủ và khả năng được thị trường chấp nhận.

Yếu tố pháp lý cũng gắn chặt với chiến lược của OpenUSD. Dự thảo Điều 404 trong Đạo luật Làm rõ thị trường tài sản số do Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Mỹ thảo luận đề xuất cấm trả lãi hoặc lợi nhuận, trực tiếp hoặc gián tiếp, gắn với số dư stablecoin thanh toán đối với một số nhóm khách hàng Mỹ. Tuy nhiên, dự thảo này vẫn để ngỏ khả năng cho phép các khoản thưởng gắn với hoạt động thực tế hoặc giao dịch, tùy theo quy định trong tương lai.

Đó cũng chính là khoảng trống mà OpenUSD đang nhắm tới. Trong trường hợp việc chi trả lợi nhuận cho người nắm giữ bị siết lại, mô hình chia lợi suất cho doanh nghiệp xử lý thanh toán, sàn giao dịch, ví và nền tảng marketplace nhờ thúc đẩy lưu thông và sử dụng có thể được xếp vào một nhóm khác về mặt pháp lý.

Tranh luận chính sách hiện vẫn chưa ngã ngũ. Hội đồng Cố vấn Kinh tế Nhà Trắng cho rằng lệnh cấm stablecoin sinh lợi có thể không mang lại nhiều hiệu quả trong việc bảo vệ hoạt động cho vay ngân hàng, đồng thời làm giảm lợi ích của người tiêu dùng. Ở chiều ngược lại, Viện Chính sách Ngân hàng lập luận rằng nếu hộ gia đình và doanh nghiệp chuyển tiền sang stablecoin, tiền gửi và tín dụng trong hệ thống ngân hàng có thể suy giảm. Trong bối cảnh đó, OpenUSD được xem là nỗ lực chuyển trọng tâm từ lợi nhuận dành cho người nắm giữ sang phần thưởng cho mạng lưới phân phối.

Diễn biến thị trường cũng cho thấy quy mô cạnh tranh không nhỏ. Theo DeFiLlama, tính đến ngày 1/7, vốn hóa toàn bộ thị trường stablecoin đạt khoảng 311,4 tỷ USD. Trong đó, USDT ở mức 184,4 tỷ USD, chiếm 59,2%, còn USDC đạt khoảng 73,4 tỷ USD. Xét về quy mô giao dịch, USDT vẫn dẫn đầu. Về dài hạn, OpenUSD có thể tạo áp lực lên thanh khoản và quán tính giao dịch của Tether, nhưng đối thủ gần nhất ở thời điểm hiện tại vẫn là USDC, dòng stablecoin doanh nghiệp vốn nhấn mạnh yếu tố tuân thủ và minh bạch.

Cuối cùng, yếu tố quyết định vẫn là mức độ sử dụng thực tế. OpenUSD đã đưa ra mô hình quản trị do đối tác dẫn dắt cùng cơ chế phân bổ lợi suất, nhưng thị trường vẫn cần câu trả lời rõ ràng cho các vấn đề cốt lõi: ai là đơn vị phát hành, khoản dự trữ được đặt ở đâu, tài sản bảo chứng gồm những gì, blockchain nào sẽ được triển khai đầu tiên và đối tác nào thực sự sử dụng đồng tiền này cho thanh toán và chuyển tiền. Khi khung pháp lý và các quy định chi tiết được hoàn thiện, thị trường sẽ có cơ sở rõ hơn để đánh giá chiến lược tách biệt giữa “thưởng cho người nắm giữ” và “chia lợi suất cho đối tác” của OpenUSD.