Startup Mỹ Fervet vừa giới thiệu công nghệ làm mát chuyển pha dành cho trung tâm dữ liệu AI, trong bối cảnh nhu cầu điện của hạ tầng AI tăng nhanh. Giải pháp này nhúng trực tiếp máy chủ vào chất lỏng chuyên dụng, đồng thời tận dụng các bọt sôi siêu nhỏ hình thành trên bề mặt chip để nâng hiệu quả truyền nhiệt và giảm điện năng tiêu thụ cho hệ thống làm mát.

Theo TechRadar ngày 18/6/2026, Fervet gần đây đã công bố công nghệ “Adaptive Phase Change Cooling” (APC).

Khác với phương án làm mát bằng không khí truyền thống, APC sử dụng chất lỏng để hấp thụ nhiệt trực tiếp từ máy chủ. Trong mô hình thông thường, trung tâm dữ liệu phải dùng quạt và điều hòa để xử lý lượng nhiệt phát sinh từ máy chủ. Với APC, máy chủ được nhúng trong một loại chất lỏng đặc biệt; khi chip nóng lên, các bọt sôi siêu nhỏ xuất hiện trên bề mặt và đẩy nhanh quá trình truyền nhiệt.

Fervet cho biết khi nhiệt từ chip làm chất lỏng sôi, các bọt khí nhỏ sẽ hình thành, tách ra rồi tiếp tục ngưng tụ trong chất lỏng. Chu trình lặp lại này giúp tăng hiệu quả trao đổi nhiệt, từ đó xử lý được lượng nhiệt lớn hơn so với nhiều công nghệ làm mát hiện nay.

Theo công ty, nền tảng công nghệ của APC bắt nguồn từ nghiên cứu về “Subcooled Boiling”, vốn được ứng dụng để nâng hiệu quả làm mát bên trong lò phản ứng. Đồng sáng lập Reza Aziziian cho biết ông nhận ra hạn chế của các giải pháp hiện tại sau chuyến thăm một trung tâm dữ liệu vào năm 2017. Ông nói hệ thống làm mát bằng không khí có thể chiếm tới 40% tổng điện năng tiêu thụ của một trung tâm dữ liệu, nhưng bản thân công nghệ này gần như không thay đổi đáng kể trong nhiều thập kỷ.

Fervet nhấn mạnh chất lỏng làm mát mà công ty sử dụng không chứa PFAS, nhóm hợp chất per- và polyfluoroalkyl đang gây lo ngại về ô nhiễm môi trường trong một số công nghệ làm mát tiên tiến. Hệ thống APC cũng được thiết kế theo kiến trúc mô-đun ở cấp độ từng máy chủ, nhằm tăng độ linh hoạt khi triển khai. Theo Aziziian, việc khai thác các đặc tính vật lý của chất lỏng có thể mở ra những thiết kế trung tâm dữ liệu trước đây khó triển khai.

Công ty cũng đưa ra một số số liệu về hiệu năng. Fervet cho biết trong đợt đánh giá gần đây với nhóm nghiên cứu của Đại học California, Los Angeles (UCLA), APC giúp cải thiện khoảng 15% hiệu suất năng lượng tính toán so với các giải pháp làm mát chất lỏng chủ đạo hiện nay. Khi kết hợp với phần mềm điều khiển, hệ thống có thể tạo ra nhiều hơn tối đa 35% token cho các tác vụ AI trong cùng một mức điện năng.

Không chỉ cung cấp thiết bị làm mát, Fervet còn phát triển một nền tảng vận hành trung tâm dữ liệu hoàn chỉnh. Bộ giải pháp của công ty bao gồm rack máy chủ, thiết bị phân phối làm mát, cảm biến và phần mềm giám sát theo thời gian thực.

Đồng sáng lập Matteo Bucci cho biết phần mềm của Fervet phân tích dữ liệu nhiệt độ và áp suất theo thời gian thực để cắt giảm phần điện năng tiêu thụ không cần thiết. Ông cho rằng chất lỏng có khả năng truyền nhiệt tốt hơn nhiều so với không khí, trong khi quá trình chuyển pha giúp tối ưu hiệu quả loại bỏ nhiệt.

Mối quan tâm dành cho công nghệ này tăng lên cùng với nhu cầu điện ngày càng lớn của các trung tâm dữ liệu AI. Theo một số ước tính trong ngành, điện năng tiêu thụ của các trung tâm dữ liệu tại Mỹ có thể tăng lên tương đương 9-17% tổng nhu cầu điện của nước này vào cuối thập niên 2030. Ngay ở thời điểm hiện tại, một phần đáng kể điện năng tại trung tâm dữ liệu đã được dùng để làm mát bộ xử lý AI và các hệ thống tính toán hiệu năng cao.

Fervet cho rằng việc giảm nhu cầu điện và thiết kế không sử dụng nước có thể mở rộng khả năng xây dựng trung tâm dữ liệu tại những khu vực thiếu cả điện lẫn tài nguyên làm mát. Công ty cho biết giải pháp này có thể phù hợp với các khu vực như châu Phi, Trung Đông và một số nơi tại Mỹ, nơi dồi dào năng lượng mặt trời nhưng khan hiếm nước.

Hiện Fervet đang thử nghiệm và kiểm chứng công nghệ với các đối tác như công ty khai thác tiền mã hóa CleanSpark, doanh nghiệp bán dẫn AI FuriosaAI và nhà vận hành trung tâm dữ liệu Switch. Startup này cũng tham gia chương trình ươm tạo Inception của Nvidia.

Theo giới quan sát, câu hỏi lớn hiện nay là công nghệ của Fervet có thể giải quyết bài toán điện năng và làm mát cho trung tâm dữ liệu AI đến đâu khi bước vào môi trường vận hành thực tế. Trong bối cảnh quy mô mô hình AI tiếp tục mở rộng, hiệu quả làm mát đang trở thành một yếu tố then chốt quyết định năng lực cạnh tranh của hạ tầng AI.