IPO của SpaceX đang đẩy giá trị cổ phần mà nhiều nhân viên và cựu nhân viên nắm giữ tăng vọt, đồng thời châm ngòi cho cuộc cạnh tranh quyết liệt giữa các công ty quản lý tài sản nhằm thu hút nhóm khách hàng mới giàu lên sau niêm yết.
Theo Business Insider ngày 15/6/2026 (giờ địa phương), Scott Morton, cựu nhân viên SpaceX và hiện là nhà sáng lập kiêm CEO của Revel, một công ty phần mềm có trụ sở tại Los Angeles, cho biết gần đây ông liên tục nhận được lời mời từ nhiều đơn vị quản lý tài sản. Các bên này tiếp cận bằng nhiều cách khác nhau, từ thư viết tay, quà tặng quảng bá cho tới tin nhắn trên LinkedIn.
Morton cho biết có công ty quản lý tài sản lớn gửi thư trực tiếp đến nhà để chào dịch vụ, trong khi một đơn vị khác gửi túi cùng quà tặng tiếp thị. Ngoài ra, các tin nhắn cá nhân qua LinkedIn cũng xuất hiện dồn dập.
Sự quan tâm này đến từ việc Morton đã làm việc khoảng 10 năm tại SpaceX và nhận được lượng cổ phần thưởng đáng kể. Sau niêm yết, định giá của SpaceX vượt 2.000 tỷ USD, kéo giá trị tài sản của những người từng nhận quyền chọn cổ phiếu và cổ phần thưởng tăng mạnh.
Trong một cuộc phỏng vấn ngay trước IPO, Morton nói thành quả tăng trưởng của công ty không chỉ thuộc về kỹ sư hay kỹ thuật viên, mà ngay cả nhân viên pha chế cũng được hưởng lợi. Theo ông, những người gắn bó lâu năm với SpaceX sẽ nhận được phần thưởng xứng đáng.
SpaceX từ lâu được xem là một trong những doanh nghiệp tại Silicon Valley có tỷ trọng đãi ngộ bằng cổ phần rất cao. Đợt IPO này cũng được đánh giá là cơ hội lớn đầu tiên để nhiều nhân viên hiện thực hóa giá trị số cổ phiếu họ đang nắm giữ. Morton gia nhập SpaceX từ vị trí thực tập sinh, sau đó trở thành quản lý kỹ thuật phần mềm của dự án Starship trước khi chuyển sang điều hành Revel, startup phát triển phần mềm điều khiển phần cứng và phục vụ hoạt động thử nghiệm.
Revel phát triển phần mềm kết nối các hệ thống vật lý với công nghệ số, bao gồm bãi thử động cơ tên lửa, lò phản ứng và thiết bị tự động hóa công nghiệp. Tháng 2/2026, công ty đã huy động được 150 triệu USD trong vòng Series B.
Thị trường cho rằng thương vụ IPO này không chỉ làm tăng tài sản của nhân viên SpaceX mà còn có thể tạo cú hích cho một hệ sinh thái khởi nghiệp mới. Morton cho biết số trường hợp cựu nhân sự SpaceX khởi nghiệp dựa trên vốn, kinh nghiệm và mạng lưới quan hệ đang gia tăng. Theo ông, xu hướng này đã hình thành và “SpaceX Mafia” thực tế đã xuất hiện.
Hiện tượng này được so sánh với “PayPal Mafia”, nhóm các nhà sáng lập từng làm việc tại PayPal. Sau đó, nhóm này đã tham gia thành lập hàng loạt doanh nghiệp như Tesla, Palantir, YouTube và LinkedIn, tạo ảnh hưởng sâu rộng tới hệ sinh thái Silicon Valley.
Dù vậy, một số ý kiến cho rằng IPO chưa chắc sẽ ngay lập tức tạo ra làn sóng rời bỏ SpaceX. Morton nói nhiều nhân viên hiện tại mà ông trao đổi vẫn giữ động lực rất lớn với tầm nhìn dài hạn của công ty, đặc biệt là các mục tiêu như thám hiểm Sao Hỏa và xây dựng căn cứ trên Mặt Trăng. Theo ông, không phải cứ có thêm tiền là sẽ rời công ty.
Ở chiều ngược lại, với những nhân viên đời đầu và những người đã rời SpaceX, IPO có thể mở ra thêm nhiều lựa chọn. Morton dự báo một số cựu nhân viên có thể dùng nguồn vốn tích lũy được để khởi nghiệp hoặc đầu tư. Ông cho rằng IPO mang lại sự tự do tài chính và tạo ra một “lưới an toàn” để họ theo đuổi những thách thức mới.
Thị trường cũng đang chú ý tới khả năng dòng tiền được giải phóng từ IPO của SpaceX sẽ chảy vào các startup thế hệ mới trong những lĩnh vực như vũ trụ, quốc phòng, robot và năng lượng. Các startup hard-tech do cựu nhân sự SpaceX sáng lập được kỳ vọng sẽ nhận thêm sự quan tâm và niềm tin từ nhà đầu tư sau thương vụ niêm yết.