Chính phủ Hàn Quốc đang triển khai một kế hoạch liên bộ nhằm ứng phó tình trạng tự tử gia tăng ở thanh thiếu niên, với các trọng tâm gồm tăng hỗ trợ sức khỏe tâm thần trong và ngoài trường học, siết kiểm soát nội dung độc hại trên môi trường số và củng cố cơ chế kết nối từ tư vấn, điều trị đến phục hồi.

Ngày 9/6, Bộ Giáo dục Hàn Quốc công bố “Kế hoạch liên bộ thúc đẩy phòng ngừa tự tử ở thanh thiếu niên”. Đây là một phần trong “Gói giải pháp phòng ngừa tự tử theo 9 lĩnh vực” đã được thảo luận tại cuộc họp nội các hồi tháng 5.

Kế hoạch có sự tham gia của 15 cơ quan, gồm Bộ Giáo dục, Văn phòng Điều phối Chính sách Chính phủ, Bộ Y tế và Phúc lợi, Bộ Bình đẳng giới và Gia đình, Bộ Nội vụ và An toàn, Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch, Bộ Khoa học và ICT, Bộ Tư pháp, Bộ Đất đai - Hạ tầng - Giao thông, Ủy ban Truyền thông Hàn Quốc, Cơ quan An toàn Thực phẩm và Dược phẩm, Cơ quan Dữ liệu Quốc gia, Ủy ban Bảo vệ Thông tin Cá nhân, Cơ quan Cảnh sát Quốc gia và Cơ quan Cứu hỏa Quốc gia.

Theo Bộ Giáo dục, số ca tử vong do tự tử ở thanh thiếu niên đã tăng liên tục trong 10 năm qua. Trong bối cảnh số thanh thiếu niên đến bệnh viện vì các vấn đề sức khỏe tâm thần cũng gia tăng, nhu cầu về một cơ chế ứng phó đồng bộ ở cấp chính phủ ngày càng trở nên cấp thiết.

Cụ thể, số thanh thiếu niên tử vong do tự tử tăng từ 273 trường hợp năm 2016 lên 396 trường hợp vào năm 2025. Số người từ 0 đến 19 tuổi được khám, điều trị tâm thần cũng được ước tính tăng từ 274.000 người năm 2021 lên 431.000 người vào năm 2025.

Các bộ, ngành liên quan đã xây dựng 5 chiến lược và 15 nhiệm vụ, bao phủ toàn bộ các giai đoạn gồm phòng ngừa, phát hiện, can thiệp, phục hồi và xây dựng nền tảng chính sách. Mục tiêu đặt ra là đưa tỷ lệ tự tử ở thanh thiếu niên từ 8 người trên 100.000 dân năm 2024 xuống 6,5 người vào năm 2030 và 4,2 người vào năm 2035.

◆ Tăng phòng ngừa trong và ngoài trường học, ứng phó yếu tố độc hại trên mạng

Ở giai đoạn phòng ngừa, chính phủ sẽ tăng cường giáo dục phòng chống tự tử trong trường học, đồng thời mở rộng các chương trình giáo dục cảm xúc - xã hội, thể thao và nghệ thuật. Chương trình giáo dục cảm xúc - xã hội hiện được triển khai theo hình thức liên môn với 6 tiết học sẽ được nâng lên 17 tiết.

Nhà chức trách cũng sẽ tăng cường đào tạo để nâng năng lực của phụ huynh và giáo viên trong việc ứng phó các vấn đề sức khỏe tâm thần của học sinh. Nội dung về sức khỏe tâm thần học sinh sẽ được đưa vào chương trình bồi dưỡng bắt buộc để cấp chứng chỉ giáo viên, đồng thời thúc đẩy việc đưa các học phần liên quan vào chương trình đào tạo giáo viên.

Cùng với đó, Hàn Quốc sẽ mở rộng các biện pháp ứng phó với yếu tố độc hại trên môi trường số. Chính phủ sẽ triển khai giáo dục phòng ngừa lệ thuộc kỹ thuật số, tổ chức các trại “digital detox”, đồng thời vận hành hệ thống giám sát 24/7 bằng trí tuệ nhân tạo nhằm phát hiện thông tin kích động tự hại và tự tử, qua đó yêu cầu các nền tảng xử lý.

Trong mảng này, Bộ Khoa học và ICT, Ủy ban Truyền thông Hàn Quốc, Ủy ban Bảo vệ Thông tin Cá nhân và Cơ quan Dữ liệu Quốc gia sẽ phụ trách quản lý thông tin trực tuyến và xây dựng hệ thống ứng phó dựa trên dữ liệu. Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch đảm nhiệm việc hỗ trợ các hoạt động văn hóa, nghệ thuật cho thanh thiếu niên và phổ biến hướng dẫn liên quan đến cảnh tự tử trong nội dung video.

Chính phủ cũng đang xem xét ban hành quy định cấm đưa tin về các vụ tự tử ở thanh thiếu niên, kèm theo chế tài xử phạt khi vi phạm. Song song đó, nhà chức trách sẽ phổ biến hướng dẫn về cảnh tự tử trong nội dung video và tăng mức xử lý đối với các vi phạm quy định thẩm định.

◆ Mở rộng giáo dục sức khỏe tâm thần, tăng hỗ trợ tư vấn - điều trị cho nhóm nguy cơ cao

Ở giai đoạn phát hiện, chính phủ sẽ cải thiện cơ chế sàng lọc để nhận diện sớm thanh thiếu niên có nguy cơ. Thông qua chương trình “đào tạo CPR cho tâm trí”, số lượng giáo viên và thanh thiếu niên tham gia với vai trò “người gác cổng bảo vệ sự sống” sẽ được mở rộng.

Đối với thanh thiếu niên ngoài nhà trường, dịch vụ một cửa dành cho nhóm sống cô lập, ẩn dật tại các Trung tâm Hỗ trợ Thanh thiếu niên ngoài nhà trường cũng sẽ được mở rộng. Số trung tâm dự kiến tăng từ 12 vào năm 2025 lên 14 vào năm 2026.

Chính phủ đồng thời thúc đẩy phương án mở rộng phạm vi chia sẻ thông tin về những người cố gắng tự tử do cảnh sát và lực lượng cứu hỏa thu thập. Hiện dữ liệu này chủ yếu được chia sẻ với các trung tâm phòng ngừa tự tử và trung tâm phúc lợi sức khỏe tâm thần, nhưng sắp tới có thể được mở rộng sang cả các sở giáo dục địa phương. Mục tiêu là kết nối thông tin thu thập tại hiện trường với cơ quan quản lý giáo dục để tăng cường năng lực ứng phó khủng hoảng.

Đến cuối năm nay, Hàn Quốc sẽ xây dựng hệ thống phát hiện dấu hiệu khủng hoảng dựa trên AI, đồng thời xem xét khả năng liên kết sàng lọc sức khỏe tâm thần với khám sức khỏe. Bộ Y tế và Phúc lợi cùng Cơ quan An toàn Thực phẩm và Dược phẩm sẽ tham gia hỗ trợ sức khỏe tâm thần, kết nối điều trị và mở rộng nền tảng y tế.

Ở giai đoạn can thiệp, nền tảng tư vấn trong trường học sẽ tiếp tục được củng cố. Chính phủ sẽ thúc đẩy lắp đặt Wee Class, cải tạo không gian và nâng cấp chức năng của Wee Center, đồng thời triển khai bố trí nhân sự tư vấn chuyên trách như giáo viên tư vấn chuyên môn tại tất cả trường học.

Để mở rộng dịch vụ tư vấn ngoài trường học, nhà chức trách cũng xem xét tăng nhân lực tại các Trung tâm Tư vấn và Phúc lợi Thanh thiếu niên, đồng thời đưa đường dây 1388 vào hệ thống quản lý tư vấn tích hợp. Chính phủ sẽ tiếp tục mở rộng các đội hỗ trợ khẩn cấp, “voucher tâm lý”, mô hình Wee Center tại bệnh viện, cũng như tăng số khoa và giường bệnh dành riêng cho thanh thiếu niên nhằm hỗ trợ điều trị nhóm nguy cơ cao.

Với những học sinh có nguy cơ cao nhưng khó nhận được sự hợp tác từ người giám hộ, chính phủ sẽ tăng phối hợp giữa các cơ sở tư vấn và y tế địa phương để cơ chế hỗ trợ khẩn cấp đang được triển khai từ tháng 3 năm nay vận hành hiệu quả hơn. Bộ Tư pháp sẽ hỗ trợ bảo vệ quyền của trẻ vị thành niên và rà soát cơ sở pháp lý trong quá trình vận hành cơ chế này.

Hệ thống phối hợp ở địa phương cũng sẽ được tăng cường. Chính phủ dự kiến thành lập “Hội đồng mạng lưới an toàn địa phương bảo vệ sự sống cho thanh thiếu niên”, do cán bộ phụ trách phòng ngừa tự tử của chính quyền địa phương điều phối, với sự tham gia chủ động của cơ quan giáo dục nhằm quản lý các trường hợp nguy cơ cao và thiết lập cơ chế ứng phó nhanh.

Bộ Nội vụ và An toàn, Bộ Bình đẳng giới và Gia đình, cùng Bộ Đất đai - Hạ tầng - Giao thông cũng sẽ đảm nhiệm các nhiệm vụ theo từng lĩnh vực, như xây dựng mạng lưới an toàn cộng đồng, hỗ trợ gia đình và thanh thiếu niên gặp khủng hoảng, cũng như quản lý các điểm có nguy cơ xảy ra tự tử.

◆ Hỗ trợ phục hồi, củng cố nền tảng chính sách; từ 2027 vận hành “tâm lý khám nghiệm”

Ở giai đoạn phục hồi, chính phủ sẽ hỗ trợ những học sinh từng tự hại hoặc từng cố gắng tự tử quay lại trường học và tái hòa nhập. Các trường hợp này sẽ được quản lý tích hợp thông qua hội đồng mạng lưới an toàn địa phương, đồng thời tăng hỗ trợ ngăn ngừa tái diễn thông qua trao đổi với người giám hộ như phụ huynh và giáo viên chủ nhiệm.

Các trường học nơi xảy ra vụ tự tử của học sinh sẽ được cung cấp chương trình phục hồi, bao gồm hoạt động tưởng niệm dành cho bạn học và chương trình phòng ngừa kiệt sức cho giáo viên. Dịch vụ một cửa hỗ trợ thân nhân của thanh thiếu niên tử vong do tự tử cũng sẽ được mở rộng.

Chính phủ cũng sẽ tăng nguồn lực tài chính và nhân sự cho cơ quan quản lý giáo dục nhằm hỗ trợ sức khỏe tâm thần học sinh. Theo định hướng tương đương 1% tổng ngân sách trợ cấp phổ thông, khoản chi cho hỗ trợ sức khỏe tâm thần học sinh sẽ từng bước được phản ánh trong nhu cầu chi tài chính chuẩn.

Tại các sở và phòng giáo dục địa phương, khoảng 200 nhân sự chuyên trách hỗ trợ sức khỏe tâm thần học sinh sẽ được bố trí. Chính phủ cũng thúc đẩy ban hành “Luật về nâng cao sức khỏe tâm thần học sinh và hỗ trợ hành vi - cảm xúc” nhằm làm rõ trách nhiệm của Nhà nước, chính quyền địa phương, gia đình và nhà trường, đồng thời tạo cơ sở pháp lý cho việc hỗ trợ học sinh và thành lập cơ quan chuyên môn.

Từ năm 2027, chương trình “tâm lý khám nghiệm” dành cho thanh thiếu niên sẽ được vận hành chính thức. Chính phủ dự kiến phân tích dữ liệu số mà người tử vong để lại cùng với số liệu thống kê tử vong nhằm giảm số trường hợp chưa xác định được nguyên nhân, đồng thời sử dụng kết quả này để xây dựng các giải pháp phòng ngừa dựa trên bằng chứng.

Trước xu hướng thanh thiếu niên ngày càng phụ thuộc vào tư vấn bằng AI, chính phủ cho biết cũng sẽ ban hành hướng dẫn về những rủi ro liên quan đến lệ thuộc AI. Các bộ, ngành cùng khu vực tư nhân sẽ phối hợp xây dựng môi trường thân thiện hơn với sức khỏe tâm thần của thanh thiếu niên, đồng thời triển khai chiến dịch lan tỏa văn hóa tôn trọng sự sống.

Bộ trưởng Giáo dục Choi Kyo-jin nhấn mạnh rằng tự tử ở thanh thiếu niên không phải là vấn đề có thể giải quyết chỉ bằng việc ổn định tâm lý, cảm xúc cá nhân hay nỗ lực riêng của nhà trường. Ông cho biết chính phủ sẽ hỗ trợ để gia đình, nhà trường, cộng đồng địa phương và truyền thông phối hợp chặt chẽ hơn trong công tác phòng ngừa.