Sau cuộc bầu cử ngày 3/6, hàng loạt hồ sơ chính sách từng chững lại trong giai đoạn vận động tranh cử đang được kỳ vọng sẽ quay lại chương trình nghị sự của cơ quan quản lý và Quốc hội Hàn Quốc trong nửa cuối năm.

Theo giới tài chính ngày 5/6, các nội dung nhiều khả năng được đưa ra thảo luận trở lại gồm cải tổ quản trị tại các tập đoàn tài chính, siết cho vay đối với người không cư trú nhưng sở hữu một nhà, cơ chế bồi thường “không cần xác định lỗi” cho nạn nhân lừa đảo qua điện thoại, Luật cơ bản về tài sản số và dự thảo sửa đổi Luật tài chính cho người thu nhập thấp.

Đây đều là những vấn đề có thể tác động trực tiếp đến cơ cấu vận hành, chi phí và chiến lược kinh doanh mới của ngành tài chính. Dù đã được bàn thảo trong thời gian dài, tiến trình xử lý vẫn bị kéo chậm bởi lịch bầu cử, biến động chính trường và khác biệt lợi ích giữa các bên liên quan.

Một trong những hồ sơ được theo dõi sát là kế hoạch cải tổ quản trị tại các tập đoàn tài chính. Ban đầu, phương án này được kỳ vọng công bố vào tháng 3, trước mùa đại hội đồng cổ đông thường niên, nhưng sau đó liên tục bị lùi thời điểm. Bề ngoài, cải cách tập trung vào việc tăng tính minh bạch trong quy trình bổ nhiệm chủ tịch và CEO, song điểm gây chú ý nhất là khả năng siết giới hạn đối với các chủ tịch tại vị quá lâu.

Nhà chức trách hiện xem xét phương án luật hóa quy định chủ tịch tập đoàn tài chính không được tái bổ nhiệm sang nhiệm kỳ thứ ba, đồng thời sửa cách thành lập ủy ban đề cử lãnh đạo. Một đề xuất đang được cân nhắc là ủy ban này sẽ chỉ gồm các giám đốc độc lập, và mọi đề cử ứng viên phải có chữ ký của toàn bộ thành viên.

Ngoài ra, các nội dung khác cũng được thảo luận song song, như cơ chế thu hồi tiền thưởng của lãnh đạo khi xảy ra sự cố tài chính, tăng quyền giám sát của cổ đông với kế hoạch chi trả thù lao điều hành, và áp dụng nhiệm kỳ lệch nhau đối với các giám đốc độc lập.

Ngành tài chính đặc biệt nhạy cảm với hồ sơ này vì thời điểm công bố cải cách có thể trùng với lịch lựa chọn lãnh đạo trong nửa cuối năm. Dự kiến từ tháng 11 sẽ bắt đầu quy trình chọn chủ tịch KB Financial Group, trong khi tháng 3 năm sau là thời điểm bầu chủ tịch kế nhiệm tại iM Financial Group. Cách thức và thời điểm chốt phương án cải cách có thể làm thay đổi cấu trúc vận hành hội đồng quản trị cũng như cách quản lý danh sách ứng viên.

Bên cạnh vấn đề quản trị, các hồ sơ liên quan đến tín dụng, bồi thường và lập pháp cũng đồng loạt chờ được xử lý, làm dấy lên lo ngại về gánh nặng gia tăng đối với ngành.

Trong đó, quy định kiểm soát cho vay hộ gia đình có thể được siết trở lại. Thời gian qua, cơ quan quản lý tài chính Hàn Quốc liên tục nhấn mạnh định hướng “tài chính sản xuất”, theo đó dòng vốn cần dịch chuyển từ bất động sản sang công nghiệp và các lĩnh vực đổi mới. Trong bối cảnh các biện pháp hạn chế tín dụng đã liên tiếp được đưa ra, việc xem xét bổ sung hạn chế đối với các khoản vay jeonse dành cho người không cư trú nhưng sở hữu một nhà có thể tiếp tục thu hẹp dư địa kinh doanh tín dụng của các ngân hàng.

Nhà chức trách hiện theo dõi quy mô cho vay jeonse của nhóm sở hữu một căn hộ tại khu vực thủ đô và các khu vực chịu kiểm soát trong vùng thủ đô, đồng thời rà soát thiết kế chính sách liên quan. Tuy nhiên, điểm mấu chốt vẫn là làm sao phân biệt được nhu cầu đầu cơ với nhu cầu thực. Nếu cả những trường hợp không mang tính đầu cơ, như đi làm xa, cho con đi học hoặc chuyển chỗ ở tạm thời, cũng bị đưa vào diện điều chỉnh, tác động đến thị trường jeonse và người có nhu cầu ở thực có thể lớn hơn dự kiến.

Một nội dung khác có thể làm tăng chi phí cho ngành là cơ chế bồi thường “không cần xác định lỗi” đối với nạn nhân lừa đảo qua điện thoại. Dự thảo sửa đổi Luật hoàn trả thiệt hại do lừa đảo viễn thông quy định các tổ chức tài chính phải bồi thường một phần hoặc toàn bộ thiệt hại cho nạn nhân, bất kể có lỗi hay không. Mục tiêu của đề xuất là mở rộng phạm vi cứu trợ, nhưng phía ngành lo ngại trách nhiệm pháp lý có thể bị nới quá rộng.

Trong bối cảnh số vụ lừa đảo tiếp tục tăng, đặc biệt nhằm vào người cao tuổi và các nhóm yếu thế, mức độ nghĩa vụ bồi thường của các tổ chức tài chính được dự báo sẽ là điểm tranh luận lớn. Tùy theo mức trần bồi thường, gánh nặng của ngành có thể tăng lên tới vài nghìn tỷ won mỗi năm.

Song song với tranh luận lập pháp, các ngân hàng lớn đang tăng cường hệ thống phòng ngừa, như phát hiện giao dịch bất thường bằng trí tuệ nhân tạo (AI), chia sẻ thông tin về tài khoản lừa đảo và lập bộ phận chuyên trách chống gian lận tài chính.

Dự thảo sửa đổi Luật tài chính cho người thu nhập thấp cũng có thể trở lại tâm điểm trong nửa cuối năm, cùng với thảo luận về tài chính bao trùm. Tại Quốc hội, dự luật này vẫn đang chờ xử lý, trong đó có nội dung xây dựng cơ chế huy động nguồn lực để mở rộng cung ứng tài chính chính sách cho nhóm thu nhập thấp, đồng thời thành lập Quỹ ổn định tài chính cho người thu nhập thấp trực thuộc Cơ quan Xúc tiến Tài chính cho Người thu nhập thấp.

Giới tài chính lo ngại đề xuất này có thể kéo theo nghĩa vụ đóng góp lớn hơn hoặc làm tăng chi phí hoạt động. Dù định hướng mở rộng tài chính bao trùm nhìn chung không gây nhiều tranh cãi, câu hỏi ai sẽ gánh bao nhiêu nguồn lực vẫn có thể khiến quá trình thảo luận kéo dài.

Luật cơ bản về tài sản số cũng là một điểm nóng khác trong nửa cuối năm. Các lĩnh vực kinh doanh tài chính số như stablecoin neo theo đồng won, ETF Bitcoin giao ngay, token tiền gửi và chứng khoán hóa bằng token đang mở rộng nhanh, nhưng tiến trình luật hóa vẫn chậm. Sau bầu cử, khả năng nối lại thảo luận về khung pháp lý cho mảng này đang được nhắc đến nhiều hơn.

Tiến trình lập pháp bị chậm chủ yếu do những điểm cốt lõi vẫn chưa được chốt, như chủ thể phát hành, cách tích lũy tài sản dự trữ, nghĩa vụ quy đổi và giới hạn sở hữu cổ phần của cổ đông lớn tại các sàn giao dịch tài sản số.

Đáng chú ý, stablecoin có thể tác động trực tiếp đến mô hình kinh doanh hiện hữu của các ngân hàng. Nếu stablecoin trở thành phương tiện thanh toán và chuyển tiền, một phần tiền gửi có thể dịch chuyển sang tài sản dự trữ, trong khi chức năng thanh toán có thể được chuyển sang các nền tảng blockchain. Vì vậy, ngân hàng không chỉ coi tài sản số là một lĩnh vực kinh doanh mới mà còn là mặt trận cần phòng thủ.

Giới tài chính đánh giá khả năng tái khởi động các cuộc thảo luận chính sách sau bầu cử đã tăng lên, nhưng tốc độ xử lý thực tế vẫn cần được theo dõi thêm. Cơ cấu của Quốc hội nhiệm kỳ tới, cách vận hành các ủy ban và quan hệ chính trị giữa hai đảng có thể khiến các dự luật tài chính bị đẩy xuống thứ tự ưu tiên thấp hơn.

Một nguồn tin trong ngành cho biết các cuộc thảo luận đang tạm dừng nhiều khả năng sẽ chuyển động trở lại sau bầu cử, nhưng rất khó sớm đi đến kết luận vì lợi ích của các bên đan xen phức tạp. Nguồn tin này nói thêm rằng riêng đề án cải thiện quản trị từng được cho là sắp công bố nhưng cuối cùng vẫn bị hoãn, trong khi nhiều vấn đề khác cũng có thể đồng thời trở thành gánh nặng mới đối với ngành, nên giới tài chính đang theo dõi sát diễn biến tiếp theo.