Đảng Dân chủ Tự do (LDP) cầm quyền tại Nhật Bản đang thúc đẩy một gói đề xuất cho phép ETF tiền mã hóa và mở rộng stablecoin neo theo đồng yen, trong nỗ lực đưa tài sản số vào hệ thống đầu tư chính thống và xây dựng mạng lưới thanh toán số bằng yen tại châu Á.
Theo Cryptopolitan ngày 1/6, ban thúc đẩy blockchain của LDP đã đệ trình kiến nghị lên Satsuki Katayama hôm 31/5. Nội dung chính của kiến nghị là cho phép ETF tiền mã hóa và đưa ra các biện pháp hỗ trợ phát triển stablecoin yen.
Đề xuất tập trung vào hai trụ cột. Thứ nhất, công nhận ETF tiền mã hóa là một sản phẩm đầu tư chính thống tại Nhật Bản. Thứ hai, phát triển stablecoin yen thành một cửa ngõ thanh toán cho thị trường châu Á.
LDP cho rằng ETF tiền mã hóa có thể giúp nhà đầu tư tiếp cận tài sản số theo cách đơn giản hơn, thay vì phải trực tiếp nắm giữ token. Qua đó, thị trường sẽ có thêm một kênh đầu tư mang tính thể chế và dễ tiếp cận hơn đối với nhà đầu tư phổ thông.
Nghị sĩ LDP Junichi Kanda nói với báo giới rằng ông kỳ vọng chính phủ sẽ phát triển stablecoin yen thành cổng thanh toán cho khu vực châu Á. Ông cũng cho rằng Nhật Bản nên tận dụng kỳ họp thường niên của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB), dự kiến diễn ra tại Tokyo vào tháng 5/2027, để giới thiệu với quốc tế về chính sách blockchain và chiến lược stablecoin yen.
Đề xuất này được đưa ra trong bối cảnh stablecoin neo theo USD đang áp đảo trên thị trường toàn cầu. Quy mô thị trường stablecoin hiện vào khoảng 315 tỷ USD, trong đó phần lớn thuộc về các đồng gắn với USD như Tether (USDT) và USD Coin (USDC).
Giới hoạch định chính sách tại nhiều nước lo ngại các stablecoin USD có thể xử lý thanh toán xuyên biên giới mà không cần đi qua hệ thống ngân hàng truyền thống, từ đó làm suy yếu vai trò của các tổ chức tài chính nội địa. Trong bối cảnh đó, Nhật Bản được cho là muốn củng cố chủ quyền tài chính bằng cách phát triển hạ tầng thanh toán số dựa trên đồng yen.
Ngân hàng Trung ương Nhật Bản cũng cho thấy lập trường cởi mở với chủ đề này. Phó thống đốc Ryozo Himino nhấn mạnh rằng khi bàn về tương lai của hệ thống tiền tệ toàn cầu, cần có cách tiếp cận tổng thể, thay vì xem tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC) và stablecoin tư nhân là hai mô hình đối lập.
Ở khu vực tư nhân, hoạt động phát triển stablecoin yen cũng đang tăng tốc. Startup Nhật Bản JPYC hồi tháng 10 năm ngoái đã phát hành stablecoin yen theo giấy phép đầu tiên tại nước này, với tổng lượng phát hành đến nay vượt 1 tỷ yen. Công ty đặt mục tiêu nâng quy mô phát hành lên 1.000 tỷ yen trong ba năm tới.
Các tập đoàn tài chính lớn của Nhật Bản cũng đang đẩy nhanh thử nghiệm. Cuối năm ngoái, Mitsubishi UFJ Financial Group (MUFG), Sumitomo Mitsui Financial Group (SMFG) và Mizuho Financial Group công bố kế hoạch thúc đẩy một dự án stablecoin chung.
Đến tháng 3 năm nay, các bên đã triển khai thử nghiệm proof of concept (PoC) đối với stablecoin neo theo yen và USD trên hạ tầng tài chính blockchain Progmat. Cơ quan Dịch vụ Tài chính Nhật Bản (FSA) đã chỉ định đây là một “dự án đổi mới thanh toán” và hỗ trợ thử nghiệm trong khuôn khổ thể chế.
Tháng 5, một dự án khác mang tên EJPY cũng được Quỹ Blockchain Nhật Bản phê duyệt. EJPY sử dụng cấu trúc pháp lý gồm ba mô hình dạng tín thác, nhằm tránh quy định giới hạn 1 triệu yen cho mỗi giao dịch đang áp dụng với phương tiện thanh toán điện tử thông thường, qua đó phù hợp hơn với thanh toán giữa doanh nghiệp.
Ở chiều chính sách, tiến trình cho phép ETF tiền mã hóa cũng có thể được thúc đẩy nhanh hơn. Nếu đề xuất của LDP được tiếp nhận, Nhật Bản sẽ tiến gần hơn tới quỹ đạo của những thị trường đã cho phép ETF tiền mã hóa như Mỹ và Hong Kong.
Trước đó, vào tháng 4, chính phủ Nhật Bản đã phê duyệt một dự thảo sửa đổi theo hướng phân loại lại tiền mã hóa thành sản phẩm tài chính. Theo quy định hiện hành, tiền mã hóa chủ yếu được xem là một phương tiện thanh toán. Việc phân loại lại này được xem là bước tiền đề để mở đường cho ETF tiền mã hóa.
Dù vậy, quá trình lập pháp thực tế được dự báo vẫn cần thêm thời gian. Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama hiện chưa công khai quan điểm về kiến nghị trên. Ngoài ra, dù LDP nắm đa số tại Quốc hội, mọi sửa đổi pháp luật vẫn phải trải qua quy trình thẩm tra tại ủy ban và bỏ phiếu toàn thể. Vì vậy, diễn biến tiếp theo cần theo dõi là liệu đề xuất về ETF tiền mã hóa và stablecoin yen có thể chuyển từ cấp độ kiến nghị chính trị sang giai đoạn thể chế hóa hay không.