CEO Bouygues của Pháp cảnh báo châu Âu đang phụ thuộc quá nhiều vào các doanh nghiệp Mỹ trong hai lĩnh vực hạ tầng số then chốt là AI và mạng vệ tinh. Theo ông, mức độ lệ thuộc ngày càng lớn vào các dịch vụ như Starlink đang làm gia tăng rủi ro đối với chủ quyền số của khu vực.

CNBC ngày 21/5 dẫn lời CEO Bouygues Olivier Roussat cho biết châu Âu cần nhìn nhận đúng tầm quan trọng của AI và hạ tầng vệ tinh. Ông nói khu vực này vẫn chưa đánh giá đầy đủ rủi ro khi phụ thuộc quá sâu vào hạ tầng do Mỹ kiểm soát.

Trọng tâm trong cảnh báo của ông Roussat là quyền kiểm soát hạ tầng kết nối. Ông cho rằng châu Âu không thể mặc nhiên dựa vào các dịch vụ Internet vệ tinh của Mỹ như Starlink.

Theo ông, châu Âu cần tự đặt câu hỏi liệu có thực sự phải phụ thuộc vào những dịch vụ như vậy hay không. Quan trọng hơn, khu vực này phải xây dựng năng lực tự chủ để bảo đảm một mức độ chủ quyền nhất định đối với hạ tầng số.

Nhận định trên được đưa ra trong bối cảnh Starlink, dịch vụ thuộc SpaceX, đang vận hành mạng vệ tinh quỹ đạo Trái Đất thấp với khoảng 10.000 vệ tinh và giữ vị thế chi phối trên thị trường Internet vệ tinh toàn cầu.

Giới phân tích trong ngành cũng cho rằng Starlink đang dần trở thành chuẩn hạ tầng Internet vệ tinh trên phạm vi toàn cầu.

Ông Roussat cảnh báo đây không chỉ là vấn đề phụ thuộc công nghệ, mà còn có thể kéo theo rủi ro địa chính trị và chiến lược. Theo ông, mối lo nằm ở chỗ mạng kết nối của cả châu Âu có thể bị chi phối không chỉ bởi một quốc gia, mà còn bởi một doanh nghiệp tư nhân.

Phát biểu của CEO Bouygues cũng xuất hiện trong bối cảnh thị trường viễn thông Pháp đang tái cấu trúc. Hồi tháng 4, Bouygues tham gia cuộc đua mua cổ phần kiểm soát tại đối thủ SFR trong thương vụ có giá trị khoảng 20,35 tỷ euro, được xem là một trong những thương vụ M&A lớn nhất của ngành viễn thông châu Âu trong vài năm gần đây.

Đề xuất này còn có sự tham gia của Free - Iliad Group và Orange. SFR hiện là nhà mạng lớn thứ hai tại Pháp. Nếu thương vụ được hoàn tất, Bouygues Telecom sẽ nắm 42% cổ phần của SFR, đồng thời thị trường viễn thông Pháp có thể chuyển từ bốn nhà mạng xuống còn ba.

Theo đánh giá của thị trường, đây không chỉ là một thương vụ mua bán doanh nghiệp đơn thuần mà còn phản ánh nỗ lực khôi phục biên lợi nhuận và xu hướng củng cố hạ tầng chiến lược của ngành viễn thông châu Âu. Trong nhiều năm qua, thị trường viễn thông khu vực này chịu áp lực lợi nhuận do cạnh tranh gay gắt và xu hướng giảm giá.

Tuy nhiên, việc thương vụ có được chấp thuận hay không sẽ phụ thuộc vào quá trình xem xét chống độc quyền của cơ quan cạnh tranh thuộc Liên minh châu Âu. Mức độ sẵn sàng của EU đối với việc hợp nhất thị trường viễn thông sẽ là yếu tố quyết định.

Ông Roussat cũng bày tỏ quan điểm lạc quan nhưng thận trọng về môi trường quản lý. Theo ông, vai trò của Ủy ban châu Âu là tạo ra các điều kiện để bảo đảm cạnh tranh công bằng, và mục tiêu đó hoàn toàn có thể đạt được.

Giới quan sát cho rằng những phát biểu này không chỉ liên quan đến tái cấu trúc ngành viễn thông Pháp, mà còn phản ánh một câu hỏi chiến lược lớn hơn của châu Âu: ai sẽ kiểm soát các hạ tầng số cốt lõi như AI và mạng vệ tinh.

Trong bối cảnh sự phụ thuộc vào Starlink và hạ tầng AI do các tập đoàn công nghệ Mỹ dẫn dắt ngày càng lớn, châu Âu được cho là sẽ đẩy mạnh hơn các nỗ lực xây dựng mạng vệ tinh và hệ sinh thái AI riêng. Khi đó, chính sách công nghiệp và quy định viễn thông của khu vực có thể sẽ đồng thời hướng tới hai mục tiêu là duy trì cạnh tranh thị trường và củng cố chủ quyền số.