Samsung Electronics và công đoàn sẽ trở lại bàn hòa giải tại Ủy ban Lao động Trung ương (NLC) vào ngày 18/5, chỉ ba ngày trước mốc đình công mà phía công đoàn đã thông báo. Động thái này diễn ra ngay sau phát biểu xin lỗi công chúng của Chủ tịch Lee Jae-yong hôm 16/5.

Chiều cùng ngày, sau khi trở về Hàn Quốc qua Trung tâm Hàng không Doanh nghiệp Seoul Gimpo ở quận Gangseo, Seoul, Lee Jae-yong nói với báo giới rằng ông “chân thành xin lỗi các khách hàng toàn cầu vì đã gây bất an và lo lắng do vấn đề nội bộ của công ty”, đồng thời “cúi đầu tạ lỗi với người dân”.

Ông cũng kêu gọi công đoàn và Samsung cùng chung sức vượt qua giai đoạn hiện tại, nhấn mạnh trách nhiệm cuối cùng thuộc về mình. Đây là lần đầu tiên Lee Jae-yong công khai xin lỗi kể từ khi nhậm chức Chủ tịch Samsung Electronics vào tháng 10/2022, đồng thời là lần thứ ba sau vụ MERS năm 2015 và lời xin lỗi liên quan đến vấn đề “quản trị không công đoàn” năm 2020.

Sau phát biểu của Lee Jae-yong, hai bên đã có nhượng bộ nhất định. Phía công ty chấp nhận đề nghị của công đoàn, thay đại diện đàm phán từ Phó chủ tịch Kim Hyeong-ro sang Yeo Myeong-gu, người đứng đầu People Team của bộ phận DS.

Ở chiều ngược lại, công đoàn cũng đồng ý để Phó chủ tịch Kim Hyeong-ro tham dự phiên hòa giải nhưng không phát biểu, nhằm hỗ trợ quá trình thương lượng. Choi Seung-ho, Chủ tịch chi nhánh Samsung Electronics thuộc Công đoàn liên doanh nghiệp Samsung Group, cho biết việc khôi phục niềm tin có thể cần thời gian, song ông kỳ vọng hai bên sẽ nỗ lực ngay từ vòng thương lượng này để có thể tiếp tục đồng hành. Ông cũng nói phía công ty đã xin lỗi vì làm suy giảm niềm tin giữa lao động và ban quản lý, đồng thời cam kết tham gia đàm phán với thiện chí.

Phiên hòa giải ngày 18/5 được xem là cơ hội cuối cùng để thu hẹp bất đồng trước khi đình công nổ ra. Trước đó, phiên hòa giải đầu tiên trong hai ngày 11 và 12/5 không đạt kết quả, khiến đối thoại rơi vào bế tắc. Sau đó, Bộ trưởng Lao động và Việc làm Kim Young-hoon đã liên tiếp gặp hai bên trong các ngày 15 và 16/5 để nối lại thương lượng.

Chủ tịch NLC Park Su-geun dự kiến sẽ trực tiếp tham dự phiên hòa giải. Do thời gian từ ngày 18/5 đến mốc đình công 21/5 chỉ còn ba ngày, nếu cuộc hòa giải lần này tiếp tục thất bại, khả năng triển khai thêm các nỗ lực trung gian gần như không còn nhiều về mặt thời gian. Lee Jae-yong cũng đã điều chỉnh lịch trình sau khi về nước để trực tiếp theo dõi tiến độ đàm phán.

Một trong những điểm nghẽn lớn nhất hiện nay là quy mô chi trả OPI và cách thức thể chế hóa cơ chế này. Công đoàn yêu cầu áp dụng mức 15% lợi nhuận hoạt động, dỡ bỏ trần và đưa vào quy chế chính thức. Trong khi đó, phía công ty đề xuất lựa chọn một trong hai tiêu chí: 10% lợi nhuận hoạt động hoặc giá trị gia tăng kinh tế (EVA), đồng thời bổ sung cơ chế thưởng đặc biệt không áp trần.

Giới quan sát cho rằng hai bên vẫn còn dư địa thỏa hiệp về tỷ lệ chi thưởng. Tuy nhiên, ở yêu cầu thể chế hóa mà công đoàn đang thúc đẩy mạnh, cả công ty lẫn công đoàn vẫn giữ lập trường cứng rắn, làm gia tăng khả năng giằng co đến phút chót.

Bên cạnh đó, bất đồng trong nội bộ công đoàn cũng nổi lên như một biến số mới. Hàng trăm đoàn viên thuộc bộ phận DX phản đối việc quá trình đàm phán tập trung vào DS và đã bắt đầu thủ tục xin áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời nhằm dừng thương lượng. Động thái này đặt lại vấn đề về quyền thương lượng và có thể ảnh hưởng đáng kể đến động lực đình công.

Trong khi đó, Tòa án quận Suwon dự kiến đưa ra kết luận trước ngày 20/5 đối với đơn đề nghị áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời mà phía công ty đã nộp trước đó nhằm cấm các hành vi tranh chấp bị cho là trái pháp luật. Nếu tòa chấp nhận yêu cầu này, công đoàn liên doanh nghiệp sẽ phải đối mặt với rủi ro pháp lý trên nhiều mặt. Vì vậy, kết quả phiên hòa giải ngày 18/5 cùng phán quyết của tòa trong tuần này được xem là bước ngoặt quan trọng của xung đột lao động tại Samsung.