SpaceX đã lần đầu lắp ráp hoàn chỉnh Starship V3 cao 124 m tại Starbase, đánh dấu cột mốc mới trong chương trình tên lửa thế hệ tiếp theo của hãng. Với chiều cao này, Starship V3 hiện là tên lửa cao nhất từng được lắp ráp hoàn chỉnh, đồng thời chuẩn bị bước vào giai đoạn bay thử.

Ngày 12/5 (giờ địa phương), Ars Technica cùng một số hãng tin cho biết Starship V3 có kích thước lớn hơn và lực đẩy mạnh hơn so với phiên bản hiện tại. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong kế hoạch đưa Starship vào vận hành cho các nhiệm vụ không gian thực tế.

Tổ hợp mới được dựng tại bãi phóng Starbase, miền nam bang Texas, theo cấu hình gồm tầng trên Starship và booster Super Heavy. Tổng chiều cao đạt 408 feet, tương đương khoảng 124 m, cao hơn phiên bản trước 1,2 m. Trong ba năm qua, SpaceX đã nhiều lần tự phá kỷ lục chiều cao của chính mình, và Starship V3 tiếp tục nâng mốc này lên mức cao nhất thế giới.

Trọng tâm nâng cấp của phiên bản V3 nằm ở hệ thống đẩy và khả năng tái sử dụng. Booster Super Heavy và tầng trên Starship đều được trang bị động cơ Raptor có lực đẩy và hiệu suất cao hơn. Phần đỉnh booster cũng được bổ sung kết cấu phục vụ cơ chế “hot staging”, trong khi số lượng cánh lái lưới dùng để thu hồi tầng một giảm từ 4 xuống còn 3. Theo đó, SpaceX muốn cải thiện hiệu quả thu hồi và tái sử dụng booster.

Tiến độ chuẩn bị phóng diễn ra khá nhanh. Ngày 6/5, SpaceX hoàn tất thử nghiệm đốt tĩnh với 33 động cơ Raptor trên booster hoạt động đồng thời. Đây là lần đầu tiên cấu hình đầy đủ của Raptor 3 bản nâng cấp được thử nghiệm trong điều kiện thực. Đến ngày 10/5, hãng hoàn tất lắp ráp toàn bộ tổ hợp, và ngày 12/5 tiếp tục diễn tập nạp nhiên liệu theo hai giai đoạn với hơn 11 triệu pound methane siêu lạnh và oxy lỏng, tương đương khoảng 5 triệu kg.

Theo thông số SpaceX công bố, lực đẩy khi cất cánh của Starship V3 dự kiến vào khoảng 18 triệu pound, tương đương khoảng 8,2 triệu kg, cao hơn gần 10% so với thế hệ Super Heavy trước đó. Quy mô phương tiện cũng được mở rộng. Ở phiên bản V3, đường ống nội bộ dẫn methane từ phần trên booster xuống khu vực động cơ có đường kính khoảng 3,7 m, tương đương kích thước tầng một của Falcon 9.

Chuyến bay sắp tới cũng sẽ là lần cất cánh đầu tiên từ bệ phóng mới tại Starbase, nằm cách vị trí hiện tại khoảng 300 m về phía tây. Đây là chuyến bay thử Starship thứ 12 tính tổng thể và là lần đầu kể từ tháng 10 năm ngoái. Dù vậy, SpaceX đã phải đối mặt với một số chậm trễ trong quá trình chuẩn bị cho lần phóng đầu tiên của V3.

Quỹ đạo bay cũng được điều chỉnh. Tầng trên dự kiến hạ cánh có kiểm soát xuống Ấn Độ Dương khoảng một giờ sau khi phóng. Với các chuyến bay V3 tiếp theo, SpaceX dự kiến thử đưa Starship quay về Starbase để thu hồi bằng cánh tay cơ khí trên tháp phóng. Hãng cho biết phương án này đã được chứng minh với booster Super Heavy. So với trước đây, đường bay mới được dịch về phía nam Vịnh Mexico, đi qua khu vực giữa bờ đông bắc bán đảo Yucatan và mũi tây Cuba, thay vì tuyến qua eo biển Florida.

Starship V3 không chỉ mang ý nghĩa thử nghiệm công nghệ mà còn mở đường cho các nhiệm vụ không gian thực tế. SpaceX dự kiến bắt đầu thử nghiệm tiếp nhiên liệu trên quỹ đạo với phiên bản này. Đây là công nghệ bắt buộc đối với các chuyến bay vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất thấp, đồng thời là nền tảng quan trọng để Starship đảm nhiệm vai trò tàu đổ bộ Mặt Trăng trong chương trình Artemis của NASA trong ngắn hạn.

NASA đã chọn Starship và Blue Origin Blue Moon làm tàu đổ bộ Mặt Trăng có người lái cho các nhiệm vụ Artemis 3 và Artemis 4. Artemis 3 đặt mục tiêu thử nghiệm trên quỹ đạo Trái Đất vào giữa năm 2027, trong khi Artemis 4 hướng tới đổ bộ Mặt Trăng vào cuối năm 2028. Tiến độ của cả hai nhiệm vụ vì thế phụ thuộc đáng kể vào mức độ thành công của Starship V3.

Một điểm đáng chú ý khác là liên kết với hệ sinh thái Starlink. Theo kế hoạch, vệ tinh Starlink V3 chỉ có thể được phóng bằng Starship V3, và mỗi lần phóng có thể bổ sung 60 Tbps dung lượng.

Việc hoàn tất lắp ráp Starship V3 được xem là một cột mốc quan trọng trong lộ trình công nghệ của SpaceX. Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng từ góc độ đầu tư, khi phương tiện này vẫn chưa được kiểm chứng bằng bay thử và mức định giá được cho là chưa có tiền lệ, cần tách bạch giữa thành tựu kỹ thuật và giá trị đầu tư.

SpaceX cũng cho biết đã hoàn tất diễn tập phóng. Trong quy trình đếm ngược mô phỏng chuyến bay, công ty lần đầu nạp hơn 5.000 tấn nhiên liệu cho tổ hợp Starship V3 và Super Heavy sau khi lắp ráp hoàn chỉnh.