Anthropic, startup AI tạo sinh, tuyên bố sẽ không công nhận bất kỳ giao dịch cổ phiếu chưa niêm yết nào không được hội đồng quản trị phê duyệt. Động thái này lập tức thu hút sự chú ý của thị trường, trong bối cảnh mức định giá của công ty trên thị trường OTC tăng mạnh trong thời gian gần đây.

Ngày 11/5 (giờ địa phương), theo Cryptopolitan, Anthropic cho biết mọi hoạt động mua bán hoặc chuyển nhượng cổ phần không có chấp thuận rõ ràng từ hội đồng quản trị đều sẽ bị coi là vô hiệu. Công ty nhấn mạnh các giao dịch này sẽ không được ghi nhận trong sổ đăng ký cổ đông và hồ sơ chính thức.

Theo thông báo, chính sách mới không chỉ áp dụng với giao dịch cổ phiếu thông thường mà còn mở rộng sang các hợp đồng quyền hưởng lợi, hợp đồng kỳ hạn, cấu trúc công ty mục đích đặc biệt (SPV) và chứng khoán token hóa. Anthropic viện dẫn các điều khoản hạn chế chuyển nhượng trong điều lệ công ty, đồng thời khẳng định sẽ không công nhận tư cách cổ đông chính thức đối với phần sở hữu hình thành qua các kênh không được phê duyệt.

Biện pháp này cũng nhắm tới một số giao dịch sản phẩm mới xuất hiện trên các nền tảng giao dịch cổ phiếu chưa niêm yết như Forge Global và Hiive. Anthropic đồng thời nêu tên các đơn vị giao dịch mà công ty cho là chưa được phê duyệt, gồm Open Door Partners, Unicorps Exchange, Pachamama, Lionheart Ventures, Sidecar và Upmarket.

Động thái của Anthropic diễn ra đúng thời điểm định giá của công ty trên thị trường OTC tăng vọt. Theo bài báo, mức định giá ngầm của Anthropic trên Forge Global vào khoảng 1.000 tỷ USD, cao hơn mức khoảng 852 tỷ USD của OpenAI trên cùng thị trường. Một số cổ đông hiện hữu cũng được cho là đã chào bán cổ phần ở mức định giá khoảng 1.150 tỷ USD thông qua Saints Capital.

Tuy nhiên, tại vòng gọi vốn gần nhất, định giá chính thức của Anthropic chỉ ở khoảng 380 tỷ USD. Khoảng cách ngày càng lớn giữa mức giá trên thị trường sơ cấp và OTC đã kéo nhu cầu đầu tư gián tiếp thông qua SPV hoặc cấu trúc token hóa đi lên. Động thái lần này cho thấy Anthropic đang thể hiện lập trường cứng rắn với các hình thức giao dịch đó.

Giới luật sư đặc biệt chú ý đến việc Anthropic sử dụng thuật ngữ “void” thay vì “voidable”. Gabriel Shapiro, luật sư chuyên về tiền mã hóa và là nhà sáng lập MetaLeX, nhận định đây là một biện pháp pháp lý rất mạnh.

Theo ông, dưới luật doanh nghiệp bang Delaware, nếu một giao dịch bị xác định là vô hiệu, giao dịch đó có thể bị xem như chưa từng tồn tại ngay từ đầu. Khi đó, bên mua lại có thể khó viện dẫn các lập luận bảo vệ về mặt pháp lý, thậm chí có khả năng phát sinh tình huống bên bán ban đầu vẫn giữ cả tiền lẫn cổ phiếu.

Phản ứng trên thị trường hiện khá trái chiều. Glen Anderson, CEO của Rainmaker Securities, công ty giao dịch chứng khoán chưa niêm yết, cho biết nhu cầu đối với cổ phiếu Anthropic vẫn rất mạnh, đến mức một số lệnh chào bán có thể được hấp thụ chỉ trong một ngày. Trong khi đó, nhà đầu tư sớm Bradley Horowitz nói ông liên tục nhận được đề nghị mua nhưng hiện chưa có kế hoạch bán.

Theo giới quan sát, tác động từ quyết định của Anthropic có thể không dừng lại ở riêng công ty này. Anthropic, cùng với OpenAI và SpaceX, hiện là những cái tên thường xuyên được nhắc đến trong nhóm doanh nghiệp công nghệ chưa niêm yết có mức định giá rất cao trên thị trường OTC.

Vì vậy, thị trường đang theo dõi liệu các doanh nghiệp AI chưa niêm yết quy mô lớn có tiếp tục siết điều khoản hạn chế chuyển nhượng hoặc mạnh tay hơn với các giao dịch qua SPV và chứng khoán token hóa hay không. Một vấn đề khác cũng được chú ý là tòa án bang Delaware sẽ công nhận lập trường pháp lý của Anthropic đến đâu, cũng như khả năng xuất hiện các vụ kiện tập thể từ phía nhà đầu tư.