Adam Back, CEO Blockstream và là một trong những người tham gia sớm vào hệ sinh thái Bitcoin, ngày 26/4 đã lên tiếng phản bác các lập luận chính trong một bộ phim tài liệu về danh tính Satoshi Nakamoto và lượng Bitcoin mà nhân vật này được cho là đang nắm giữ.
Theo BeInCrypto, trên X, Adam Back cho rằng cách diễn giải dữ liệu khai thác Bitcoin giai đoạn đầu, cũng như các ước tính về lượng BTC của Satoshi dựa trên cái gọi là “mẫu Patoshi”, đều tồn tại nhiều khiếm khuyết nghiêm trọng.
Tranh cãi bắt nguồn từ giả thuyết cho rằng Satoshi đã đào khoảng 20-40% số block trong năm đầu tiên của Bitcoin, qua đó sở hữu từ 500.000 đến 1 triệu BTC và chưa từng bán số coin này. Từ giả định đó, bộ phim tài liệu tiếp tục đặt vấn đề rằng Satoshi có thể đã qua đời.
Tuy nhiên, Adam Back cho rằng lập luận này thiếu cơ sở ngay từ giả định ban đầu. Theo ông, trong năm đầu Bitcoin ra đời đã có nhiều thợ đào khác tham gia mạng lưới, và xét theo hashrate, nhóm này có thể chiếm từ 60% đến 80%, thậm chí cao hơn. Khi số người tham gia tăng lên, việc truy ngược các block để xác định chúng thuộc về một địa chỉ hay một cá nhân cụ thể trở nên ngày càng khó khăn, khiến các mô hình thống kê không đủ độ chính xác để tách riêng phần được cho là do Satoshi khai thác.
Ông cũng nhấn mạnh rằng giả định “Satoshi chưa từng bán” đến nay vẫn chưa được chứng minh. Ngay cả khi mẫu Patoshi có thể nhận diện một phần hoạt động đào sớm, điều đó không đồng nghĩa số BTC này vẫn còn được giữ nguyên cho tới hiện tại.
Theo Adam Back, nếu Satoshi từng bán một phần số coin nói trên, khả năng cao là những đồng BTC “mới hơn” và khó truy vết hơn sẽ được bán trước. Ông cho rằng theo thời gian, các mô hình thống kê ngày càng bị nhiễu và suy giảm khả năng nhận diện. Vì vậy, nếu lượng coin được đào ở giai đoạn sau đã được thanh lý, các phân tích hiện nay rất khó xác nhận.
Không chỉ phản bác cách ước tính lượng nắm giữ, Adam Back còn đặt dấu hỏi với quy trình suy đoán danh tính mà bộ phim sử dụng. Dẫn lại phân tích trước đó của Jameson Lopp, ông nói dữ liệu về mốc thời gian cho thấy Hal Finney đang tham gia một cuộc marathon vào đúng thời điểm diễn ra các giao dịch thử nghiệm Bitcoin. Theo ông, chi tiết này mâu thuẫn trực tiếp với giả thuyết Hal Finney là Satoshi, nhưng ê-kíp sản xuất lại chuyển trọng tâm sang Len Sassaman mà không giải thích vì sao giả định ban đầu không còn đứng vững.
Adam Back gọi cách tiếp cận này là “hiệu ứng Gell-Mann Amnesia”, tức dựng lên một giả thuyết nhưng khi xuất hiện dữ kiện mâu thuẫn thì không phản ánh đầy đủ, mà tiếp tục bổ sung các ứng viên khác. Ông cũng cho rằng bộ phim thiếu nhất quán khi loại trừ những người sống ở múi giờ châu Âu dựa trên phân tích bài đăng diễn đàn, nhưng sau đó vẫn nhắc đến Len Sassaman dù ứng viên này cũng gặp vấn đề tương tự về múi giờ.
Ở khía cạnh kỹ thuật, Adam Back còn nhắc lại các điểm từng được vợ chồng Cam và Len Sassaman đề cập, trong đó có việc Sassaman không biết C++ và chưa từng sở hữu thiết bị Windows. Do mã nguồn Bitcoin ban đầu được viết bằng C++, ông cho rằng đây là một bất lợi rõ ràng đối với giả thuyết cho rằng Sassaman là Satoshi. Ông cũng nhắc tới việc khi còn sống, Sassaman từng có quan điểm chỉ trích Bitcoin.
Theo Adam Back, cuộc tranh luận hiện nay cho thấy mọi suy đoán về danh tính Satoshi vẫn thiếu bằng chứng mang tính quyết định. Phân tích hồ sơ khai thác ban đầu và dấu thời gian của các block khó có thể đồng thời làm rõ quy mô nắm giữ, khả năng đã bán ra hay mối liên hệ với một cá nhân cụ thể. Mạng lưới càng đông và hoạt động khai thác càng phân tán, việc quy toàn bộ hành vi đó cho một người lại càng trở nên mơ hồ.
Trong bối cảnh giả thuyết của bộ phim bị lung lay, những cái tên khác như Nick Szabo tiếp tục được nhắc lại. Dù vậy, Adam Back cho rằng các phân tích kỹ thuật hiện có vẫn chưa đủ để chốt danh tính Satoshi. Nếu không xuất hiện bằng chứng mới, hoặc chính Satoshi lên tiếng, sẽ rất khó đưa ra kết luận chỉ từ dữ liệu khai thác Bitcoin thời kỳ đầu.