Nhà sản xuất chip LED Trung Quốc Sanan Optoelectronics đã phải hủy kế hoạch thâu tóm Lumileds Holding của Hà Lan sau khi Ủy ban Đầu tư nước ngoài tại Mỹ (CFIUS) phản đối với lý do liên quan đến an ninh quốc gia. Diễn biến này cho thấy căng thẳng công nghệ Mỹ - Trung đang lan sang cả các thương vụ M&A tại châu Âu.
Theo South China Morning Post (SCMP) ngày 17/4, Inari Amertron Berhad, đối tác tại Malaysia của Sanan Optoelectronics, đã rút đề nghị mua Lumileds bằng tiền mặt trị giá 239 triệu USD. Quyết định được đưa ra sau khi CFIUS kết luận giao dịch này tiềm ẩn “rủi ro an ninh quốc gia không thể khắc phục”.
Trong thông báo gửi thị trường, Sanan Optoelectronics cho biết CFIUS đã yêu cầu các bên rút hồ sơ xin thẩm định và từ bỏ giao dịch. Sau đó, các bên thống nhất chấm dứt thương vụ.
Theo kế hoạch công bố năm 2025, Sanan Optoelectronics dự kiến mua lại 100% Lumileds cùng các công ty con tại châu Âu và châu Á. Mục tiêu của thương vụ là thiết lập thêm cơ sở sản xuất ở nước ngoài, tăng năng lực phục vụ khách hàng toàn cầu và củng cố chuỗi cung ứng.
Công ty khi đó đặc biệt nhắm tới việc tiếp cận các cơ sở sản xuất của Lumileds tại Singapore và Malaysia, đồng thời kỳ vọng thương vụ sẽ tạo bước đệm cho tăng trưởng doanh thu ở thị trường quốc tế và thúc đẩy chiến lược toàn cầu hóa.
Tuy nhiên, điều kiện tiên quyết là phải được cơ quan quản lý tại nhiều quốc gia phê duyệt đã không được đáp ứng, khiến giao dịch không thể tiếp tục. Sanan Optoelectronics cho biết việc rút lui không ảnh hưởng đáng kể đến tình hình tài chính hay hoạt động kinh doanh thường xuyên. Dù vậy, công ty vẫn giữ mục tiêu nâng sức cạnh tranh ở phân khúc LED trung và cao cấp, đồng thời tiếp tục theo đuổi chiến lược mở rộng toàn cầu.
Đây không phải lần đầu Lumileds trở thành mục tiêu thâu tóm của các bên liên quan đến Trung Quốc. Năm 2015, khi Philips thúc đẩy kế hoạch thoái vốn, một liên danh quỹ đầu tư tư nhân Trung Quốc từng tìm cách mua lại công ty này nhưng cũng bị CFIUS ngăn chặn vào năm 2016. Khi đó, giới chức Mỹ được cho là lo ngại công nghệ bán dẫn lưỡng dụng dùng trong sản xuất LED có thể bị rò rỉ.
Sau thương vụ bất thành nói trên, Lumileds được Apollo Global Management mua lại. Tuy nhiên, gánh nặng nợ vay lớn khiến công ty phải nộp đơn xin bảo hộ phá sản theo Chương 11 của luật phá sản Mỹ vào năm 2022 và tiến hành tái cơ cấu. Một số phân tích cho rằng đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu cùng rủi ro địa chính trị đã gây thêm sức ép lên hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp này.
Vụ việc một lần nữa cho thấy Mỹ đang siết giám sát đối với các thương vụ mua bán, sáp nhập có liên quan đến doanh nghiệp công nghệ Trung Quốc. Gần đây, Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ (FCC) cũng xem xét khả năng hạn chế các nhà mạng Trung Quốc vận hành trung tâm dữ liệu tại Mỹ, cho thấy xu hướng siết quản lý vẫn tiếp diễn.
Tại châu Âu, các tranh cãi liên quan cũng chưa hạ nhiệt. Ở Hà Lan, vấn đề xoay quanh Nexperia và công ty mẹ Wingtech vẫn kéo dài, trong bối cảnh các yếu tố quản trị doanh nghiệp đan xen với lo ngại an ninh.
Việc thương vụ Sanan Optoelectronics - Lumileds đổ vỡ được xem là dấu hiệu cho thấy cạnh tranh công nghệ Mỹ - Trung đang vượt ra ngoài khuôn khổ song phương và ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường châu Âu. Trong thời gian tới, kế hoạch mở rộng toàn cầu của các doanh nghiệp Trung Quốc nhiều khả năng vẫn sẽ phụ thuộc lớn vào thẩm định an ninh và các biến số ngoại giao tại từng quốc gia.