Thị trường dự đoán được xem là có thể phát triển thành hạ tầng quản trị và ra quyết định, thay vì chỉ là công cụ cá cược. Ảnh: Shutterstock

Cointelegraph ngày 7/4 đưa tin thị trường dự đoán trên blockchain đang được đề xuất mở rộng vai trò: từ một công cụ cá cược đơn thuần lên hạ tầng phục vụ quản trị và ra quyết định.

Trong bài viết đăng trên Cointelegraph, Jesus Rodriguez, đồng sáng lập kiêm Giám đốc Công nghệ (CTO) của Sentora, cho rằng các thị trường dự đoán hiện nay vẫn chủ yếu hoạt động như “sòng bạc số”. Theo ông, các tín hiệu dự báo đã được tạo ra, nhưng chưa thực sự đi vào quy trình ra quyết định.

Khái niệm được Rodriguez nhấn mạnh là Futarchy, mô hình do nhà kinh tế Robin Hanson đề xuất. Theo nguyên tắc “bỏ phiếu quyết định giá trị, đặt cược quyết định sự thật”, mô hình này yêu cầu xác định trước mục tiêu cần đạt, sau đó để thị trường dự đoán lựa chọn chính sách được đánh giá là mang lại hiệu quả cao nhất.

Theo Rodriguez, hạt nhân công nghệ của cách tiếp cận này là “thị trường có điều kiện” (Conditional Market). Khác với mô hình chỉ dự báo giá tài sản, cấu trúc này định giá theo thời gian thực xác suất của một kết quả nếu một quyết định cụ thể được triển khai.

Ông đưa ra ví dụ với một DAO đang cân nhắc phân bổ ngân sách marketing. Hệ thống có thể phát hành các token phái sinh PASS và FAIL để người tham gia đặt cược. Kịch bản nào có mức giá trung bình theo thời gian cao hơn sẽ được smart contract tự động thực thi. Rodriguez mô tả đây là cách để “toán học thay thế chính trị”.

Để mô hình này có thể vận hành ngoài thực tế, Rodriguez cho rằng cần ba lớp hạ tầng on-chain gồm liquidity kernel, middleware theo ngữ cảnh và API thực thi. Trong đó, AMM đảm nhiệm vai trò cung cấp thanh khoản; optimistic oracle cùng bằng chứng không kiến thức (ZKP) dùng để xác thực dữ liệu từ thế giới thực; còn smart contract sẽ tự động triển khai kết quả cuối cùng.

Phạm vi ứng dụng, theo ông, không chỉ giới hạn ở mảng quản trị. Các giao thức cho vay DeFi có thể sử dụng mô hình này để định giá theo thời gian thực xác suất tài sản thế chấp sụt giảm mạnh, từ đó tự điều chỉnh tỷ lệ cho vay trên giá trị tài sản thế chấp (LTV). Trong lĩnh vực logistics, doanh nghiệp cũng có thể gọi API để truy vấn xác suất xảy ra đình công tại cảng và tự động điều chỉnh tuyến vận chuyển.

Rodriguez cũng cho rằng trong trường hợp các AI agent phát sinh bất đồng, hệ thống này có thể đóng vai trò như một cơ chế phân xử thay cho hội đồng con người.

Ông nhấn mạnh rằng thanh khoản trên thị trường đã hình thành, trong khi hạ tầng oracle cũng đã sẵn sàng. Theo Rodriguez, nếu thị trường dự đoán đã vượt qua giai đoạn thử nghiệm, đây là thời điểm để tiến lên vai trò một lớp hạ tầng thực thụ cho việc ra quyết định.

Từ khóa

#blockchain #thị trường dự đoán #Futarchy #thị trường có điều kiện #DAO #DeFi #smart contract #oracle #ZKP #AMM
Copyright © DigitalToday. All rights reserved. Unauthorized reproduction and redistribution are prohibited.