Marc Andreessen, nhà đầu tư kỳ cựu của Thung lũng Silicon, cho rằng lo ngại AI sẽ xóa sổ việc làm là nhận định sai lệch. Tuy nhiên, thực tế tại nhiều doanh nghiệp cho thấy quá trình chuyển sang AI vẫn đang đi kèm với các đợt cắt giảm nhân sự.

Theo Cointelegraph, ngày 6/4 (giờ địa phương), Andreessen đăng trên X rằng AI sẽ giúp năng suất tăng vọt, từ đó kéo nhu cầu đi lên và mở ra một làn sóng tạo việc làm mới.

Ông viết: “Câu chuyện AI làm mất việc là sai. AI đồng nghĩa với năng suất tăng mạnh, nhu cầu tăng mạnh và bùng nổ việc làm. Hãy chờ xem”.

Andreessen cũng dẫn lại dữ liệu được Business Insider trích dẫn để cho rằng thị trường tuyển dụng công nghệ đang phục hồi. Theo đó, số tin tuyển dụng trong ngành công nghệ trong năm 2026 tăng mạnh; riêng các vị trí kỹ sư phần mềm đã vượt 67.000 tin, gấp đôi so với năm 2023.

Nhà đầu tư này cho rằng doanh nghiệp đang hồi phục dần sau giai đoạn điều chỉnh tuyển dụng hậu đại dịch và cú sốc lãi suất tăng mạnh sau đó.

Dù vậy, các chỉ báo việc làm tại Mỹ công bố cùng thời điểm lại cho thấy bức tranh không hoàn toàn tích cực. Báo cáo việc làm tháng 3 cho thấy tỷ lệ thất nghiệp ở mức 4,3%, trong khi số người thất nghiệp dài hạn, tức thất nghiệp hơn 27 tuần, tăng thêm 322.000 người so với một năm trước.

Ở cấp độ doanh nghiệp, việc đẩy nhanh ứng dụng AI cũng đang kéo theo các đợt tinh giản nhân sự. Block, công ty tiền mã hóa do Jack Dorsey lãnh đạo, đã cắt giảm 40% nhân sự vào cuối tháng 2 và được cho là đang thử dùng AI agent để thay thế một phần công việc của cấp quản lý trung gian.

Crypto.com cũng thông báo cắt giảm 12% nhân sự vào giữa tháng 3, với lý do tích hợp AI. Công ty cho biết nếu không chuyển hướng kịp thời, doanh nghiệp có thể thất bại, đồng thời xem chuyển đổi AI là chiến lược sống còn.

Các tập đoàn công nghệ lớn cũng đang thu hẹp lực lượng lao động trong quá trình tái cơ cấu và tăng đầu tư cho hạ tầng AI. Truyền thông cho biết Oracle đang triển khai kế hoạch cắt giảm tới 30.000 việc làm với lý do “thay đổi tổ chức trên phạm vi rộng hơn”.

MARA Holdings, doanh nghiệp đang chuyển đổi hạ tầng khai thác bitcoin sang phục vụ AI, cũng được cho là đã cắt giảm 15% nhân sự.

Phát biểu của Andreessen vì vậy đã vấp phải nhiều phản ứng trên mạng xã hội. Influencer tiền mã hóa WendyO phản bác rằng nhận định này không phản ánh thực tế của nhóm lao động trung lưu và cận trung lưu tại Mỹ, những người đang gặp khó trong việc tìm việc làm, cũng như của người tiêu dùng không còn nhận được dịch vụ chăm sóc khách hàng tử tế.

Trong khi đó, Tori Green, đồng sáng lập io.net, cho rằng Andreessen có thể đúng nếu xét ở góc độ số việc làm ròng được tạo ra. Tuy nhiên, điều đó chỉ xảy ra khi các công cụ AI được phổ cập rộng rãi thay vì bị kiểm soát bởi một số ít nền tảng. Theo ông, tác động năng suất của AI chỉ có thể chuyển hóa thành tăng việc làm nếu lợi ích không tập trung vào một nhóm nhỏ.

Tranh luận hiện nay, vì thế, không chỉ nằm ở việc AI có lấy đi việc làm hay không, mà còn ở chỗ công nghệ này sẽ làm thay đổi những loại việc làm nào, với tốc độ bao nhanh và ai sẽ phải gánh cú sốc chuyển đổi. Năng suất cao hơn có thể tạo ra việc làm mới trong dài hạn, nhưng nếu chi phí điều chỉnh dồn vào một số nhóm lao động nhất định, tình trạng mất cân đối trên thị trường việc làm có thể trở nên nghiêm trọng hơn.