Chính phủ Hàn Quốc vừa công bố gói cải tổ thị trường vốn với trọng tâm là siết hoạt động niêm yết kép và công khai các doanh nghiệp có PBR thấp, trong nỗ lực xử lý tình trạng định giá thấp kéo dài của thị trường chứng khoán, thường được gọi là “Korea discount”.

Ngày 18, tại cuộc họp về ổn định và bình thường hóa thị trường vốn, Tổng thống Lee Jae-myung công bố loạt biện pháp mạnh nhằm khắc phục tình trạng chứng khoán trong nước bị định giá thấp trong thời gian dài.

Một trong những nội dung trọng tâm là tăng cường kiểm soát niêm yết kép. Theo định hướng của Chính phủ, Sở Giao dịch Chứng khoán Hàn Quốc (KRX) sẽ áp dụng nguyên tắc cấm theo mặc định, chỉ cho phép trong trường hợp ngoại lệ ngay từ khâu thẩm định hồ sơ niêm yết.

Phạm vi xem xét không chỉ giới hạn ở các trường hợp chia tách doanh nghiệp, bao gồm chia tách pháp nhân hoặc tách mảng kinh doanh, mà còn áp dụng với cả công ty con được thành lập mới hoặc được mua lại nếu vẫn nằm dưới sự kiểm soát thực tế của công ty mẹ.

Việc có chấp thuận ngoại lệ hay không sẽ được đánh giá tổng hợp dựa trên nhu cầu niêm yết, mức độ trao đổi với cổ đông, khả năng bảo vệ cổ đông phổ thông, cùng với mức độ độc lập trong hoạt động và quản trị doanh nghiệp.

Đáng chú ý, các tài liệu công bố lần này không nêu những ngưỡng cứng từng được thị trường đồn đoán, như việc cấm theo nguyên tắc niêm yết công ty con nếu công ty mẹ nắm từ 30% cổ phần trở lên.

Thay vào đó, Chính phủ cho biết sẽ xem xét rộng hơn đối với các doanh nghiệp có quan hệ chi phối theo chiều dọc, bao gồm công ty con theo Luật kiểm toán độc lập hoặc doanh nghiệp thuộc tập đoàn theo Luật thương mại công bằng. Các tiêu chí cụ thể dự kiến được chốt sau khi lấy ý kiến trong quý II/2026.

Trách nhiệm của hội đồng quản trị công ty mẹ cũng sẽ được siết chặt hơn. Nếu xúc tiến kế hoạch niêm yết kép cho công ty con, công ty mẹ sẽ phải đánh giá tác động và công bố thông tin từ góc độ bảo vệ cổ đông phổ thông. Cơ chế này cũng đang được xem xét để có thể áp dụng cả với các trường hợp niêm yết ở thị trường nước ngoài.

Theo lộ trình được công bố, việc sửa đổi quy định niêm yết của KRX, quy định về niêm yết và công bố thông tin, cùng dự thảo sửa đổi Luật Thị trường vốn đều được ấn định vào tháng 6/2026.

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng tăng giám sát đối với các doanh nghiệp có cổ phiếu bị định giá thấp trong thời gian dài. Theo kế hoạch, danh sách doanh nghiệp có PBR thấp sẽ được cập nhật định kỳ trên website KRX Value Up.

Tiêu chí minh họa được nêu ra là nhóm 20% doanh nghiệp có PBR thấp nhất trong cùng ngành qua hai kỳ bán niên liên tiếp. Các mã cổ phiếu này đồng thời sẽ được gắn nhãn “PBR thấp” ngay trên hệ thống.

Tuy nhiên, doanh nghiệp sẽ tạm thời không bị đưa vào danh sách và không bị gắn nhãn nếu đã công bố kế hoạch nâng cao giá trị doanh nghiệp, trong đó bao gồm đánh giá hiện trạng PBR, mục tiêu cải thiện và kế hoạch thực thi. Mục tiêu của biện pháp này là khuyến khích doanh nghiệp chủ động cải thiện định giá.

Trong các thương vụ tái cấu trúc như sáp nhập và chia tách, Chính phủ cũng điều chỉnh cơ chế bảo vệ cổ đông phổ thông. Cụ thể, đối với các giao dịch như sáp nhập, chia tách, mua bán tài sản hoặc mảng kinh doanh trọng yếu, cũng như hoán đổi hoặc chuyển nhượng cổ phiếu toàn diện, nhà chức trách sẽ thúc đẩy việc xác định giá trị hợp lý trên cơ sở phản ánh tổng hợp giá cổ phiếu, giá trị tài sản và khả năng sinh lời, đồng thời kèm theo nghĩa vụ thẩm định từ bên ngoài.

Một quan chức thuộc Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc cho biết các biện pháp như cấm theo mặc định đối với niêm yết kép, công khai doanh nghiệp có PBR thấp và cải tổ thị trường KOSDAQ nhằm khôi phục niềm tin thị trường và tăng cường bảo vệ cổ đông phổ thông. Theo vị này, các chính sách sẽ được triển khai đúng tiến độ sau khi hoàn tất quá trình lấy ý kiến và các thủ tục lập pháp liên quan.