Ảnh: LinkedIn của Jaydeep Karale

Jaydeep Karale, kỹ sư phần mềm chuyên chia sẻ về Python và AI, cho rằng AI đang xử lý ngày càng tốt phần việc viết code, nhưng điều đó không đồng nghĩa thị trường sẽ sớm xuất hiện thêm hàng loạt doanh nghiệp như Uber, Netflix hay Shopify. Theo ông, điểm nghẽn thực sự nằm ở kỹ thuật phần mềm, đặc biệt là thiết kế hệ thống, vận hành và kiểm soát rủi ro.

Trên mạng xã hội X, Karale viết rằng “phát triển phần mềm có thể xem là bài toán đã được giải, nhưng kỹ thuật phần mềm thì chưa”. Ông cũng nhấn mạnh rằng “code chưa bao giờ là nút thắt lớn nhất”.

Theo Karale, phát triển phần mềm chủ yếu là quá trình chuyển một lời giải đã tương đối rõ ràng thành mã nguồn. Đây là phần việc AI có thể làm nhanh và hiệu quả. Tuy nhiên, kỹ thuật phần mềm lại là một câu chuyện khác, bởi nó bao trùm toàn bộ những gì cần thiết để đưa code vào môi trường thực tế và vận hành ổn định.

Ông cho biết kỹ thuật phần mềm không chỉ là viết mã, mà còn bao gồm xử lý yêu cầu còn mơ hồ, làm việc với hệ thống cũ, khắc phục sự cố trong các hệ thống phân tán, bảo mật, hiệu năng, chi phí, triển khai và xử lý sự cố. “Nếu công việc của bạn chỉ là biến một vé Jira đã được chuẩn hóa thành một hàm Python, thì đã đến lúc nên lo lắng”, ông nói.

Hàm ý ở đây là những công việc chỉ nhận yêu cầu có sẵn rồi chuyển thành code sẽ ngày càng dễ bị AI thay thế.

Để minh họa, Karale lấy ví dụ về hệ thống tính giá theo thời gian thực của một nền tảng gọi xe. Hệ thống này phải tính phụ phí dựa trên nhu cầu của hành khách, số lượng tài xế và tình trạng giao thông. Ở giai đoạn triển khai, AI có thể đảm nhiệm việc viết API, xây dựng mô hình dữ liệu và unit test. Nhiều thành phần hạ tầng dưới dạng mã, như module Terraform hay Docker build, cũng có thể được AI xử lý.

Tuy nhiên, khi bước sang khâu thiết kế hệ thống, vai trò của con người vẫn rất lớn. Theo Karale, AI có thể liệt kê ưu và nhược điểm của từng kiến trúc, nhưng không thể tự đưa ra quyết định khi phải cân đối giữa ngân sách, nợ kỹ thuật và năng lực của đội ngũ. Với các vấn đề tích hợp và bảo mật, chẳng hạn câu hỏi vì sao token xác thực gặp lỗi, AI cũng dễ đưa ra câu trả lời sai.

Khâu vận hành càng cho thấy giới hạn của AI. Karale cho rằng AI có thể viết các truy vấn giám sát, nhưng không thể xác định chính xác sự cố nào đủ nghiêm trọng để gọi kỹ sư trực ca dậy lúc 3h sáng.

Về kỹ thuật phần mềm, ông nêu ra ba thách thức chính.

Thứ nhất là quy mô. Nếu các nhóm có thể tạo ra code nhanh hơn gấp 10 lần, thì lỗi tích hợp và nợ kỹ thuật cũng có thể tích lũy nhanh hơn với tốc độ tương tự.

Thứ hai là kiểm soát các hệ thống AI có đầu ra khó dự đoán. Theo ông, doanh nghiệp cần xây dựng các cơ chế an toàn và lớp xác minh để agent AI không thực thi những lệnh mang tính phá hoại trong môi trường vận hành.

Thứ ba là độ ổn định. Karale cho rằng những năng lực then chốt hiện nay là xây dựng pipeline CI/CD đủ an toàn để kiểm thử, sử dụng Kubernetes để hạn chế gián đoạn dịch vụ và triển khai hệ thống observability để phát hiện các vấn đề như rò rỉ bộ nhớ.

Ông nhận định: “Nếu ai cũng có thể làm ra thuật toán tính giá trong 20 phút, lợi thế cạnh tranh sẽ không còn nằm ở thuật toán, mà nằm ở hạ tầng giúp vận hành nó ổn định”. Theo ông, đó cũng là lý do vì sao ngay cả khi AI phát triển mạnh, thị trường vẫn chưa xuất hiện thêm hàng trăm doanh nghiệp như Uber, Netflix hay Shopify.

Từ thực tế này, Karale khuyến nghị các kỹ sư nên chuyển trọng tâm từ cú pháp lập trình sang tư duy hệ thống. Ông cho rằng những chủ đề đáng đầu tư học hỏi gồm thiết kế hệ thống phân tán, observability, cơ chế an toàn cho agent AI, khả năng hiểu bài toán kinh doanh và biết khi nào không nên làm thêm.

Ông cũng nhấn mạnh rằng các đoạn code lặp lại nên được giao cho AI xử lý, và AI nên được xem là một công cụ tự động hóa thông minh. “Viết code có thể đã được AI giải quyết ở mức độ lớn, nhưng kỹ thuật phần mềm giờ đây còn quan trọng hơn và cũng khó hơn bao giờ hết”, Karale nói.

Từ khóa

#AI #phát triển phần mềm #kỹ thuật phần mềm #CI/CD #Kubernetes #observability #Uber
Copyright © DigitalToday. All rights reserved. Unauthorized reproduction and redistribution are prohibited.