Một nghiên cứu mới cho thấy mèo có xu hướng kêu nhiều hơn khi có con người ở gần, đặc biệt trong tình huống chúng không thể tự lấy thức ăn. Kết quả gợi ý tiếng kêu của mèo có thể không chỉ là phản ứng vì khó chịu, mà còn là tín hiệu hướng đến người có thể thay đổi tình huống.
Ngày 12/11 (giờ địa phương), Gigazine dẫn nghiên cứu của nhóm khoa học thuộc Đại học Sao Paulo (Brazil), được thực hiện trên 38 con mèo cùng chủ nuôi. Kết quả cho thấy số lần mèo kêu tăng rõ rệt khi có người hiện diện.
Từ trước, giới nghiên cứu đã ghi nhận mèo thường kêu với con người nhiều hơn so với khi tương tác với những con mèo khác. Việc mèo hoang ít kêu hơn mèo nuôi trong nhà cũng làm dấy lên giả thuyết rằng mức độ gần gũi với con người có liên quan đến hành vi này. Tuy nhiên, mục đích cụ thể của tiếng kêu vẫn chưa được làm rõ.
Trong thí nghiệm lần này, nhóm nghiên cứu tập trung vào những con mèo vốn thường kêu trong các tình huống liên quan đến thức ăn. Họ đặt món ăn vặt mà mèo ưa thích vào một hộp nhựa nhỏ có lỗ thoáng, để mèo có thể biết bên trong có thức ăn. Tuy nhiên, chiếc hộp chỉ con người mới mở được, nên mèo không thể tự lấy đồ ăn.
Thí nghiệm được chia thành hai điều kiện. Ở điều kiện thứ nhất, con người ở cùng phòng và chú ý đến mèo. Ở điều kiện còn lại, người đó rời khỏi phòng. Nhóm nghiên cứu theo dõi số lần mèo kêu và các hành vi đi kèm trong một phút ở mỗi điều kiện.
Kết quả cho thấy khác biệt rất rõ. Khi không có người trong phòng, tổng số lần mèo kêu chỉ là 20. Khi có người, con số này tăng lên 86.
Không chỉ số lần kêu thay đổi, mẫu hành vi của mèo cũng khác nhau. Khi kêu, mèo thường nhìn về phía con người hoặc liên tục đảo mắt giữa người và chiếc hộp nhựa. Ngược lại, khi không có người, chúng lại nhìn chằm chằm vào cánh cửa lâu hơn. Theo nhóm nghiên cứu, điều này cho thấy mèo có thể không chỉ bực bội vì không lấy được thức ăn, mà còn đang phản ứng với người có khả năng làm thay đổi tình huống.
Dù vậy, nhóm nghiên cứu cũng thận trọng với cách diễn giải kết quả. Thí nghiệm này chưa đủ để khẳng định mèo thực sự hiểu con người có thể giải quyết vấn đề, hay chúng chủ động phát tín hiệu để yêu cầu hỗ trợ. Tuy nhiên, kết quả ít nhất cho thấy tiếng kêu của mèo có thể không đơn thuần là biểu hiện của sự thất vọng.
Nghiên cứu cũng có một số hạn chế. Các cá thể tham gia đều được chọn từ nhóm mèo vốn hay kêu trong những tình huống liên quan đến thức ăn, vì vậy vẫn cần kiểm chứng liệu những con mèo có xu hướng hành vi khác có cho kết quả tương tự hay không.
Trong các nghiên cứu tiếp theo, nhóm khoa học dự kiến so sánh tiếng kêu của mèo ở nhiều bối cảnh khác ngoài thức ăn, nhằm xác định liệu chúng có sử dụng âm thanh theo từng mục đích cụ thể hay không. Kết quả lần này cho thấy cách vật nuôi sống cùng con người giao tiếp có thể mang tính định hướng rõ ràng hơn so với suy nghĩ trước đây.