PlayStation 2 của Sony vẫn là console bán chạy nhất lịch sử với hơn 160 triệu máy xuất xưởng. Tuy nhiên, Nintendo Switch đã vượt mốc 156 triệu máy tính đến tháng 6/2026, đưa khoảng cách giữa hai hệ máy xuống chỉ còn vài triệu chiếc.
Theo Engadget ngày 10/11, số liệu của Nintendo cho thấy Switch đã tiến rất gần kỷ lục mà PS2 nắm giữ suốt hơn hai thập kỷ. Diễn biến này khiến thị trường tiếp tục theo dõi liệu Switch có thể vượt PS2 để trở thành console bán chạy nhất mọi thời đại hay không.
Cần lưu ý rằng số liệu của cả Sony và Nintendo đều được tính theo lượng xuất xưởng vào kênh phân phối, không phải doanh số bán lẻ trực tiếp tới người dùng cuối. Trong khi đó, Microsoft không công bố tổng lượng xuất xưởng chính thức của Xbox, nên các con số liên quan chủ yếu dựa trên ước tính thị trường.
PS2 giữ vị trí số một trong thời gian dài nhờ nhiều yếu tố thuận lợi về sản phẩm lẫn thời điểm ra mắt. Khi lên kệ vào năm 2000, mẫu máy này được tích hợp đầu đọc DVD ngay từ đầu. Trong giai đoạn DVD bắt đầu phổ biến, PS2 không chỉ là máy chơi game mà còn là thiết bị xem phim, giúp mở rộng đáng kể tệp khách hàng.
Bối cảnh cạnh tranh khi đó cũng nghiêng về phía Sony. Ngoài Sega Dreamcast, thị trường chưa xuất hiện nhiều đối thủ thế hệ mới ở thời điểm đầu. Nintendo GameCube và Xbox thế hệ đầu tiên của Microsoft phải tới cuối năm 2001 mới ra mắt.
Vòng đời dài cùng nhiều đợt điều chỉnh giá tiếp tục củng cố doanh số cho PS2. Sony duy trì sản xuất hệ máy này đến năm 2013. Tại Mỹ, PS2 có giá khởi điểm 299 USD, giảm xuống 199 USD vào năm 2002 và còn 99 USD vào năm 2009, qua đó tiếp cận thêm nhóm người dùng tìm kiếm console giá rẻ.
Xét về game, PS2 cũng tạo ra lợi thế áp đảo với tổng doanh số vượt 1,5 tỷ bản. Trong đó, “Grand Theft Auto: San Andreas” là tựa game bán chạy nhất với hơn 17,3 triệu bản, tiếp theo là “Gran Turismo 3: A-Spec” với 14,9 triệu bản và “Grand Theft Auto: Vice City” với 14,2 triệu bản.
Ở phía Nintendo, Switch ra mắt năm 2017 và nhanh chóng thành công nhờ thiết kế lai giữa máy chơi game cầm tay và console gia đình. Người dùng có thể kết nối với TV để chơi trên màn hình lớn hoặc mang theo để sử dụng như thiết bị chơi game di động. Sau giai đoạn sa sút vì thất bại của Wii U, Nintendo đã phục hồi mạnh nhờ Switch.
Trong giai đoạn đầu, “The Legend of Zelda: Breath of the Wild” góp phần tạo sức hút lớn cho hệ máy khi phô diễn rõ tính linh hoạt của thiết bị. Sau đó, Nintendo tiếp tục mở rộng dải sản phẩm với Switch Lite phục vụ nhu cầu chơi cầm tay và Switch OLED có màn hình lớn hơn.
Về doanh số game, Switch hiện đã vượt PS2. Tổng số game bán ra trên nền tảng này đã tiến sát 1,6 tỷ bản. “Mario Kart 8 Deluxe” dẫn đầu với 71,5 triệu bản, trong khi “Animal Crossing: New Horizons” và “Super Smash Bros. Ultimate” lần lượt đạt 50,3 triệu và 38,1 triệu bản.
Câu hỏi lớn lúc này là Switch có thể vượt kỷ lục của PS2 hay không. Nintendo dự kiến xuất xưởng thêm khoảng 2 triệu máy Switch trong năm tài chính hiện tại, kết thúc vào tháng 3/2027. Nếu đà tiêu thụ được duy trì, Switch có thể vượt PS2 sớm nhất vào năm 2028. Dù vậy, thời điểm Nintendo dừng sản xuất và phân phối thế hệ Switch hiện tại vẫn sẽ là biến số quan trọng.
Ngoài PS2 và Switch, nhiều hệ máy khác cũng nằm trong nhóm dẫn đầu lịch sử. Ở phân khúc máy chơi game cầm tay thuần túy, Nintendo DS, ra mắt năm 2004, là thiết bị bán chạy nhất với hơn 154 triệu máy xuất xưởng. Hai màn hình, bút stylus, micro tích hợp và khả năng chơi không dây được xem là những điểm khác biệt nổi bật của sản phẩm này. Dòng Game Boy, bao gồm cả Game Boy Color, cũng đạt hơn 118 triệu máy; tại Bắc Mỹ và châu Âu, chiến lược bán kèm “Tetris” đã góp phần đáng kể vào doanh số.
Trong nhóm console gia đình, PlayStation 4 đạt 117 triệu máy xuất xưởng và nằm trong nhóm bán chạy nhất. Thành công của PS4 một phần đến từ những sai lầm chiến lược ban đầu của Microsoft với Xbox One. Khi công bố sản phẩm, Microsoft từng đưa ra chính sách yêu cầu máy phải kết nối Internet để kiểm tra mỗi ngày một lần, đồng thời tích hợp sẵn camera Kinect, khiến người dùng phản ứng tiêu cực. Dù hãng đã rút lại phần lớn kế hoạch trước khi mở bán, ấn tượng xấu ban đầu vẫn khó xóa bỏ.
Ngược lại, PS4 sử dụng kiến trúc phần cứng dựa trên AMD, giúp việc phát triển game thuận lợi hơn. Hệ máy này cũng duy trì sức cạnh tranh nhờ loạt game độc quyền như “The Last of Us Part II” và “Uncharted 4”.
Theo danh sách top 10 console bán chạy nhất lịch sử, các vị trí còn lại gồm PlayStation đời đầu với 102,4 triệu máy, Nintendo Wii với 101,6 triệu máy, PlayStation 5 với hơn 95 triệu máy, PlayStation 3 với 87,4 triệu máy và Xbox 360 với khoảng 84 triệu máy.
Dù vậy, bối cảnh thị trường game hiện nay đã thay đổi đáng kể. Quy mô ngành tiếp tục mở rộng, nhưng thời gian và chi tiêu của người dùng đang bị chia sẻ cho game di động, PC và các dịch vụ thuê bao. Bên cạnh đó, giá bán của các mẫu console mới cũng khó giảm sâu như trước, hạn chế khả năng phổ cập trên quy mô lớn.
Trong bối cảnh đó, PS2 vẫn giữ kỷ lục gần 26 năm nhờ lợi thế về tính năng DVD và chiến lược giá. Khi Switch tiếp tục thu hẹp khoảng cách, thị trường đang theo dõi liệu ngôi vị console bán chạy nhất lịch sử có đổi chủ trong những năm tới hay không.