Làn sóng mở rộng trung tâm dữ liệu AI đang tạo thêm sức ép lên chuỗi cung ứng xe điện, khi bộ nhớ và nhiều linh kiện điện tử phổ thông ngày càng khan hiếm. Rivian cảnh báo tình trạng này không chỉ đẩy chi phí tăng mà còn có thể ảnh hưởng đến kế hoạch sản xuất.
Theo InsideEV ngày 11/11 (giờ địa phương), CEO Rivian RJ Scaringe cho biết trong một cuộc phỏng vấn gần đây rằng nhu cầu tăng vọt từ các công ty AI đang tác động trực tiếp đến giá cả và khả năng cung ứng các linh kiện vốn được sử dụng rộng rãi trong ngành ô tô.
Trong đó, bộ nhớ là áp lực lớn nhất. Theo ông Scaringe, cách đây ba năm Rivian gần như không phải dành nhiều nguồn lực cho bài toán bộ nhớ vì đây là linh kiện phổ thông. Hiện nay, hãng phải đầu tư đáng kể cho việc lập kế hoạch nguồn cung, tối ưu ở cấp bo mạch, tối ưu cách sử dụng bộ nhớ và chiến lược mua hàng.
Khi xe ngày càng được điện tử hóa, bộ nhớ trở thành thành phần quan trọng đối với buồng lái thông minh và các hệ thống lái tự động. Trong khi đó, nhu cầu từ các trung tâm dữ liệu AI tăng mạnh khiến các hãng xe ngày càng khó bảo đảm đủ sản lượng cần thiết.
Một nguyên nhân khác đến từ việc tái cơ cấu công suất sản xuất DRAM. Các nhà sản xuất bộ nhớ đang ưu tiên phân bổ năng lực cho mảng AI có biên lợi nhuận cao hơn, khiến nguồn cung cho ngành ô tô và các lĩnh vực khác trở nên eo hẹp.
Sức ép này không chỉ xuất hiện ở Rivian. Đầu năm nay, Apple từng đề cập chi phí bộ nhớ tăng do nhu cầu từ các trung tâm dữ liệu là một trong những yếu tố đẩy giá laptop và một số thiết bị đi lên. Hãng xe điện Trung Quốc Li Auto cũng cho biết trong công bố năm nay rằng tình trạng thắt chặt nguồn cung cùng biến động giá DRAM và NAND flash đang ảnh hưởng đến buồng lái thông minh và hệ thống lái tự động.
GM và Ford cũng đã nhắc đến đà tăng của chi phí bộ nhớ trong các báo cáo kết quả kinh doanh gần đây, đồng thời ký hợp đồng cung ứng dài hạn với Micron vào mùa hè năm nay. Diễn biến này cho thấy các hãng xe đang chuyển sang chiến lược quản trị chuỗi cung ứng dài hạn để bảo đảm nguồn bộ nhớ.
Với Rivian, đà tăng giá linh kiện đang trở thành một biến số quan trọng trong chiến lược sản phẩm sắp tới. Trong buổi công bố kết quả kinh doanh gần đây, ông Scaringe cho biết hãng đang tìm cách bù đắp phần chi phí tăng thêm của chip nhớ và các linh kiện phổ thông khác. Rivian hiện đưa ra mức giá khởi điểm 45.000 USD cho mẫu xe điện cỡ trung R2, nên áp lực hấp thụ chi phí linh kiện tăng có thể ảnh hưởng đến biên lợi nhuận.
Tình trạng thiếu hụt không chỉ dừng ở bộ nhớ. Vidya Rajagopalan, lãnh đạo mảng phần cứng của Rivian, cho biết các vấn đề về chuỗi cung ứng đã trở thành thách thức thường trực trong hoạt động vận hành. Theo ông, cơn sốt xây dựng trung tâm dữ liệu đang khiến việc mua các vật liệu dùng cho PCB, trong đó có sợi thủy tinh điện tử, trở nên khó khăn hơn nhiều.
MLCC cũng được xem là một điểm nghẽn mới. Ông Rajagopalan cho biết trước đây Rivian không quá lo về loại linh kiện này, nhưng hiện tình hình đã khác. MLCC là linh kiện cơ bản có vai trò ổn định điện áp trong mạch điện; nếu nguồn cung bị gián đoạn, tiến độ sản xuất vẫn có thể bị ảnh hưởng ngay cả khi các linh kiện khác đã được bảo đảm.
Dù vậy, Rivian vẫn tiếp tục đẩy mạnh phát triển công nghệ nội bộ. Công ty dự kiến trang bị bộ xử lý tự thiết kế RAP1 cho mẫu R2 dành cho người tiêu dùng, dự kiến ra mắt vào năm sau. Hãng muốn tận dụng con chip này cùng cảm biến lidar mới để hiện thực hóa các tính năng lái tự động ở cấp độ cao hơn trong tương lai.
Tuy nhiên, việc bổ sung thêm các tính năng AI và lái tự động trên xe cũng đồng nghĩa nhu cầu bộ nhớ và linh kiện điện tử sẽ tiếp tục tăng. Trong bối cảnh vừa phải đầu tư để nâng năng lực công nghệ, vừa chịu sức ép ngày càng lớn từ chuỗi cung ứng, Rivian đang cùng lúc đối mặt với hai bài toán: tự phát triển công nghệ và bảo đảm nguồn cung các linh kiện cốt lõi.