Trong bối cảnh lo ngại về bong bóng AI ngày càng gia tăng, kỹ sư phần mềm Matteo Raso cho rằng đà tăng trưởng mạnh của các doanh nghiệp AI lớn vẫn dựa trên nhu cầu thực tế và chưa đến mức phải kết luận thị trường sắp đổ vỡ.

Theo Gizmodo Japan ngày 11/11, trên blog cá nhân, Raso lập luận rằng mức đầu tư khổng lồ và định giá cao trong ngành AI không đồng nghĩa với việc đây chắc chắn là một bong bóng.

Theo Raso, phần lớn chi tiêu của các công ty AI hiện tập trung vào việc xây dựng hạ tầng tính toán, đặc biệt là data center. Khi giai đoạn đầu tư ban đầu hoàn tất, áp lực chi tiêu có thể giảm dần. Trong khi đó, nếu doanh thu từ dịch vụ AI tiếp tục tăng, biên lợi nhuận cũng có thể được cải thiện.

Để củng cố lập luận, ông dẫn hồ sơ IPO của Anthropic. Theo tài liệu này, trong quý II năm nay, Anthropic tạo ra khoảng 2,08 USD doanh thu trên mỗi 1 USD chi cho năng lực tính toán và hạ tầng. Tuy nhiên, đây chỉ là tỷ lệ doanh thu trên chi phí, không phải lợi nhuận ròng.

Doanh thu của Anthropic cũng tăng rất nhanh. Công ty ghi nhận 41 triệu USD trong năm 2023, tăng lên 386 triệu USD năm 2024 và 4,585 tỷ USD năm 2025. Riêng nửa đầu năm 2026, doanh thu đã đạt 16,286 tỷ USD.

Raso dự báo nhu cầu AI vẫn có thể tiếp tục tăng khi công nghệ này mở rộng sang nhiều lĩnh vực như lập trình và tự động hóa công việc văn phòng. Ông cũng bác bỏ quan điểm cho rằng việc các mô hình mã nguồn mở nhanh chóng thu hẹp khoảng cách công nghệ sẽ làm suy yếu khả năng sinh lời của các công ty AI thu phí.

Ông lấy ngành thức ăn nhanh làm ví dụ, cho rằng ngay cả khi khác biệt với đối thủ không lớn, doanh nghiệp vẫn có thể tạo ra lợi nhuận. Theo Raso, việc người dùng phổ thông tự xây dựng mô hình AI là không dễ, trong khi khách hàng doanh nghiệp thường chịu chi phí chuyển đổi dịch vụ cao. Đây có thể là lợi thế cho các nhà cung cấp hiện hữu.

Dù vậy, quan điểm này cũng vấp phải không ít ý kiến phản biện. Sau khi hoàn thành xây dựng, data center vẫn đòi hỏi chi phí đầu tư liên tục cho thay thế máy chủ, cung cấp điện và bảo trì.

Bản thân Anthropic cũng ghi nhận lỗ hoạt động 693 triệu USD trong nửa đầu năm nay. Điều đó cho thấy dù doanh thu tăng mạnh, khả năng sinh lời bền vững của toàn ngành AI vẫn chưa thể được khẳng định.

Raso cũng thừa nhận một số rủi ro như nợ vay quá mức, các quy định pháp lý siết chặt và sự phản đối của cư dân đối với việc xây dựng data center. Tuy không phủ nhận khả năng tồn tại bong bóng trong ngành AI, ông cho rằng còn quá sớm để kết luận bong bóng này chắc chắn sẽ vỡ.