Thượng nghị sĩ tiểu bang California Scott Wiener, người nhiều năm thúc đẩy các dự luật quản lý trí tuệ nhân tạo, đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử vào Hạ viện Mỹ. Sau chiến thắng này, ông tiếp tục kêu gọi xây dựng một khung quản lý AI mạnh ở cấp liên bang, trong bối cảnh lo ngại về rủi ro từ tốc độ phát triển công nghệ ngày càng gia tăng.

Theo MIT Technology Review ngày 9/11 (giờ địa phương), Wiener đắc cử tại khu vực San Francisco, nơi trước đây do cựu Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi đại diện.

Gần đây, Wiener cũng viện dẫn một báo cáo của tổ chức nghiên cứu an toàn AI METR, trong đó cảnh báo tốc độ phát triển của AI có thể tăng nhanh tới mức khó kiểm soát.

Báo cáo cho biết tốc độ cải thiện năng lực các mô hình AI của Anthropic hiện nhanh hơn khoảng 1,9 lần so với trước, trong khi tác động của AI đối với hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D) đang trở nên đáng kể hơn.

Dù vậy, đến nay vẫn chưa có bằng chứng cho thấy AI đã bước sang giai đoạn tự cải tiến theo vòng lặp, tức có thể tự phát triển thế hệ mô hình tiếp theo mà không cần con người can thiệp.

Wiener đề xuất thành lập một cơ quan giám sát AI ở cấp liên bang với thẩm quyền mạnh. Theo ông, khung quản lý này cần bao gồm các yêu cầu bắt buộc như thử nghiệm an toàn, kiểm toán đối với doanh nghiệp AI, cơ chế bảo vệ người tố giác trong nội bộ và quyền kích hoạt biện pháp dừng khẩn cấp.

Ông cũng cho biết sẵn sàng tham gia nếu Quốc hội Mỹ thành lập một ủy ban đặc biệt về AI.

Trước đó, khi còn là thượng nghị sĩ bang California, Wiener từng thúc đẩy dự luật SB 1047 nhằm quản lý các hệ thống AI tiên tiến. Tuy nhiên, dự luật này đã không được ban hành sau khi bị thống đốc phủ quyết vào năm 2024.

Sau đó, SB 53, phiên bản đã được điều chỉnh về mức độ quản lý, được thông qua thành luật vào năm ngoái.

Wiener phản đối các đề xuất hạn chế mạnh thẩm quyền của các bang trong quản lý AI. Theo ông, để phản ứng kịp thời trước biến động công nghệ, chính quyền bang cần duy trì quyền tự chủ trong lập pháp.

Tuy nhiên, quan hệ của ông với ngành AI vẫn gây tranh cãi. Public First Action, tổ chức được Anthropic hậu thuẫn, đã rót khoản tài trợ lớn cho một ủy ban hành động chính trị ủng hộ Wiener, làm dấy lên lo ngại về xung đột lợi ích.

Đáp lại, Wiener cho rằng điều này phản ánh việc giới liên quan thừa nhận thành tích lập pháp của ông trong lĩnh vực quản lý AI.

Ông cũng nhận định làn sóng phản đối xây dựng các trung tâm dữ liệu chủ yếu xuất phát từ lo ngại về giá điện, tiêu thụ nước và tác động tới môi trường sống, hơn là từ những rủi ro dài hạn của AI.

Dù đánh giá triển vọng thông qua quy định AI ở cấp liên bang là không mấy tích cực, xét tới định hướng chính sách của Tổng thống Donald Trump và thành tích lập pháp của Quốc hội, Wiener nhấn mạnh ông vẫn sẽ tiếp tục thúc đẩy những biện pháp an toàn có hiệu quả.