Nga đang đưa AI vào quy trình thiết kế máy bay mới, trong bối cảnh ngành hàng không nước này phải đẩy nhanh quá trình tự chủ công nghệ sau khi khả năng tiếp cận phần mềm phương Tây bị thu hẹp.

Theo TechRadar, ngày 28/10, Tập đoàn chế tạo máy bay thống nhất Nga (UAC) cho biết đang thử nghiệm mô hình AI GigaChat do Sberbank phát triển để phục vụ giai đoạn thiết kế sơ bộ.

Theo UAC, GigaChat được dùng để đánh giá nhiều phương án thân máy bay và các cấu hình thiết kế khác nhau. Mục tiêu là rút ngắn thời gian so sánh phương án trước khi bước vào giai đoạn thiết kế chi tiết, qua đó nâng hiệu quả phát triển. Doanh nghiệp cũng để ngỏ khả năng ứng dụng AI vào các bài toán về độ bền kết cấu và khí động học, dù hiện vẫn mới ở giai đoạn thử nghiệm ban đầu.

Ông Sergey Korotkov, lãnh đạo phụ trách thiết kế tại UAC, nhấn mạnh AI chỉ nên được áp dụng khi thực sự giúp giải quyết các vấn đề kỹ thuật. Theo ông, công nghệ này không nhằm thay thế hoàn toàn quy trình thiết kế truyền thống mà chủ yếu hỗ trợ kỹ sư trong phân tích và ra quyết định.

Động thái trên diễn ra song song với quá trình chuyển đổi sang phần mềm nội địa của ngành hàng không Nga. Sau xung đột Nga - Ukraine năm 2022, nhiều doanh nghiệp phương Tây như Dassault Systemes, Siemens và Autodesk đã rút khỏi thị trường Nga, làm gián đoạn hoạt động phát triển máy bay. Trong bối cảnh đó, UAC đã triển khai phần mềm thiết kế của Nga trên khoảng 4.000 máy tính kỹ thuật, đồng thời thay thế 9 mô-đun cốt lõi dùng để quản lý dữ liệu phát triển máy bay.

UAC hiện hợp tác với Sberbank để tích hợp AI vào nền tảng thiết kế nội địa T-FLEX. Doanh nghiệp cho biết nhờ đó, tốc độ thiết kế các kết cấu gia cường bên trong cánh máy bay có thể nhanh hơn tối đa 11 lần so với trước đây. Tuy nhiên, mức cải thiện này hiện chưa được kiểm chứng độc lập.

UAC là đơn vị sản xuất các dòng tiêm kích Sukhoi Su-57, Su-35 và máy bay chở khách MC-21. Dù vậy, hãng chưa cho biết đợt thử nghiệm AI lần này có liên quan đến việc phát triển một mẫu tiêm kích cụ thể hay không. Kế hoạch chi tiết về một tiêm kích mới nhằm cạnh tranh với F-22 của Mỹ cũng chưa được xác nhận.

Trong khi đó, Nga vẫn đối mặt với tình trạng chậm tiến độ trong quá trình thay thế linh kiện phương Tây bằng sản phẩm nội địa. Hồi tháng 6, Tổng thống Vladimir Putin thừa nhận dự án MC-21 bị chậm khoảng hai năm do các vấn đề liên quan đến cánh máy bay. Chính phủ Nga đặt mục tiêu hoàn tất chứng nhận phiên bản MC-21 nội địa hóa trước cuối năm 2027.

Việc mở rộng ứng dụng AI có giúp Nga giảm phụ thuộc vào công nghệ phương Tây và cải thiện hiệu quả phát triển của ngành hàng không hay không vẫn là vấn đề đang được theo dõi.