Các series short drama với thời lượng chỉ 1-3 phút mỗi tập đang nổi lên như đối thủ mới của các nền tảng OTT. Dữ liệu thị trường cho thấy nền tảng short drama toàn cầu Lilshort đã vượt Netflix, Disney+ và nhiều dịch vụ lớn khác về thời gian xem trên di động.

Theo phân tích của Omdia dựa trên dữ liệu từ Sensor Tower, thời gian sử dụng trên di động trung bình hằng ngày của Lilshort trong quý II năm nay đạt khoảng 38 phút, tăng 40% so với quý trước. Mức này cao hơn Netflix, Amazon Prime Video và Disney+.

Không chỉ từng ứng dụng riêng lẻ, nhóm ứng dụng short drama nói chung cũng đang rút ngắn nhanh khoảng cách với OTT. Tính đến tháng 4, thời gian sử dụng trung bình mỗi ngày của các ứng dụng short drama toàn cầu đạt 25 phút, tăng 85% so với tháng 1 năm ngoái. Trong cùng giai đoạn, thời gian xem OTT vào khoảng 35 phút, tức chênh lệch chỉ còn 10 phút.

Short drama thường là các bộ phim nhiều tập, mỗi tập dài 1-3 phút và có thể kéo dài tới vài chục tập. Nội dung được sản xuất theo định dạng khung hình dọc, tối ưu cho smartphone, đồng thời liên tục tạo nút thắt và xung đột ở cuối mỗi tập để giữ người xem ở lại với phần tiếp theo.

Nhờ thời lượng ngắn và cách tiêu thụ phù hợp với môi trường di động, thị trường này đang tăng trưởng mạnh. Omdia dự báo doanh thu thị trường short drama toàn cầu sẽ tăng khoảng 27%, từ 11 tỷ USD năm ngoái lên 14 tỷ USD trong năm nay.

Doanh thu thanh toán trên di động cũng đi lên. Theo Sensor Tower, doanh thu mua hàng trong ứng dụng của các nền tảng short drama toàn cầu trong quý I năm nay đạt khoảng 750 triệu USD, tăng 20% so với cùng kỳ.

Một trong những yếu tố thúc đẩy đà tăng trưởng là chi phí sản xuất thấp và tốc độ ra nội dung nhanh. Trong một số trường hợp, tổng chi phí cho cả một series short drama chỉ tương đương một phần rất nhỏ so với kinh phí sản xuất một tập phim truyền hình thông thường.

Theo Reuters và một số hãng tin quốc tế, chi phí sản xuất mỗi series short drama tại Mỹ dao động 100.000-300.000 USD. Mỗi series thường gồm 50-75 tập, mỗi tập dài 45 giây đến 2 phút, với tổng thời lượng khoảng 40-150 phút. Trong khi đó, một tập sitcom truyền hình dài 30 phút thường có chi phí từ 2 triệu đến 4 triệu USD.

Việc đưa AI tạo sinh vào quy trình sản xuất càng giúp cắt giảm chi phí và rút ngắn thời gian. Công nghệ này được ứng dụng trong nhiều khâu, từ viết kịch bản, tạo hình ảnh và video đến dịch thuật, lồng tiếng.

Tại Trung Quốc, tốc độ mở rộng nguồn cung còn nhanh hơn. Theo Cục Phát thanh - Truyền hình Quốc gia Trung Quốc, trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 8 năm nay, nước này đã phát hành khoảng 430.000 short drama, gấp 13 lần tổng lượng phát hành của cả năm ngoái. Hơn 90% trong số đó được sản xuất có sử dụng công nghệ AI.

Mô hình kiếm tiền của short drama cũng mạnh tay hơn so với OTT truyền thống, vốn chủ yếu dựa vào thuê bao tháng. Nhiều nền tảng cho xem miễn phí các tập đầu, sau đó yêu cầu người dùng xem quảng cáo hoặc mua coin để mở khóa tập tiếp theo. Một số dịch vụ còn bán gói thuê bao theo tuần với mức giá cao hơn nhiều so với thuê bao tháng của OTT thông thường.

Trên App Store tại Hàn Quốc, gói thuê bao tuần của Lilshort có giá 22.000-29.000 won, trong khi các gói coin lẻ dao động 7.700-33.000 won. Gói VIP theo tuần của Netshort cũng ở mức 19.000-33.000 won.

Tuy nhiên, tăng trưởng quá nhanh cũng kéo theo nhiều lo ngại về bảo vệ người dùng và chất lượng nội dung. Mô hình kết hợp giữa tập phim ngắn và thanh toán lặp lại có thể kích thích hành vi xem quá mức cũng như chi tiêu quá đà.

Rủi ro còn nằm ở chất lượng và quyền nội dung. Việc lặp lại cốt truyện, tái sử dụng cảnh quay hoặc phát tán các sản phẩm chất lượng thấp do AI tạo ra có thể trở nên phổ biến. Bên cạnh đó là nguy cơ phát sinh tranh chấp liên quan đến bản quyền, quyền hình ảnh và quyền giọng nói của diễn viên.

Chính phủ Trung Quốc đã đưa những hệ lụy này vào diện quản lý. Quy định về quản lý phát triển microdrama, có hiệu lực từ đầu tháng này, yêu cầu các nền tảng phải thẩm định và đánh giá định kỳ thuật toán, đồng thời cấm các mô hình thuật toán kích thích nghiện xem hoặc tiêu dùng quá mức. Nội dung trả phí cũng phải công khai rõ ràng thông tin tính phí.

Việc siết kiểm soát nội dung cũng được đẩy mạnh. Cục Phát thanh - Truyền hình Quốc gia Trung Quốc cho biết đã gỡ 68.000 short drama trong năm nay vì nội dung độc hại, dung tục, không phù hợp với trẻ em hoặc vi phạm bản quyền, đồng thời xử phạt hơn 1.200 tài khoản. Hơn 90% nội dung bị xử phạt là sản phẩm do AI tạo ra.

Trước đà tăng thời gian sử dụng của short drama, các nền tảng OTT như Netflix và Tving cũng bắt đầu tăng cường video dọc để giữ chân người dùng di động. Tháng 7, Netflix đã đưa feed video dọc “Clips” lên ứng dụng di động tại Hàn Quốc. Tving cũng vận hành tab “Shorts” riêng, cung cấp các cảnh nổi bật từ series gốc, chương trình giải trí và thể thao dưới dạng video dọc.

Dù vậy, khác với OTT chỉ xem video dọc như công cụ hỗ trợ để kéo người dùng về nội dung chính, short drama ngay từ đầu đã được thiết kế cho hành vi xem liên tục các tập ngắn trên di động. Khi thời gian sử dụng của các nền tảng short drama có yếu tố Trung Quốc tăng nhanh, cạnh tranh giành thời gian xem trên di động với OTT truyền thống được dự báo sẽ ngày càng gay gắt.

Một nguồn tin trong ngành OTT nhận định các nền tảng cuối cùng vẫn phải tăng thời gian lưu trú và tỷ lệ quay lại để duy trì thuê bao. Nếu short drama hình thành được thói quen truy cập lặp lại và xem liên tục, đây sẽ là mối đe dọa đáng kể đối với OTT. Nguồn tin này cũng cảnh báo rằng nếu các nền tảng short drama nước ngoài không phải chịu cùng một mức tiêu chuẩn như doanh nghiệp trong nước, thị trường có thể phát sinh bất bình đẳng trong cạnh tranh nội dung và mô hình thu phí.