Trong lĩnh vực thanh toán xuyên biên giới vốn nghiêng về các công ty fintech, một số phân tích cho rằng ngân hàng đang đứng trước cơ hội giành lại lợi thế. Nền tảng cho xu hướng này đến từ hạ tầng tài khoản sẵn có, mức độ tin cậy được bảo chứng bởi khung pháp lý, cùng quá trình cải tổ hệ thống thanh toán của Swift và xu hướng kết nối các mạng thanh toán thời gian thực giữa các quốc gia.
Ngày 1/9 (giờ địa phương), John Rodriguez, cố vấn trưởng tại TerraPay, viết trên TechRadar rằng các ngân hàng không còn phải chạy theo các fintech dựa trên ví điện tử. Theo ông, lợi thế cốt lõi của ngân hàng nằm ở việc trực tiếp nắm giữ tài khoản và tiền gửi, đồng thời sở hữu hệ thống tuân thủ quy định và niềm tin từ khách hàng.
Một thay đổi đáng chú ý là sáng kiến thanh toán của Swift. Mạng lưới với hơn 60 tổ chức tài chính tham gia này hướng tới việc cho phép khách hàng biết trước phí và tỷ giá khi chuyển tiền quốc tế, đảm bảo số tiền đến tay người nhận không bị khấu trừ qua các khâu trung gian, đồng thời hỗ trợ theo dõi giao dịch từ đầu đến cuối. Khi kết nối với các mạng thanh toán tức thời trong nước, hệ thống này cũng thúc đẩy đối soát theo thời gian thực.
Lợi thế lớn nhất của ngân hàng là trực tiếp nắm giữ tài khoản, nơi dòng tiền bắt đầu và kết thúc. Dù fintech và ví điện tử thu hút ngày càng nhiều giao dịch, phần lớn dòng tiền cuối cùng vẫn được quyết toán qua các tài khoản tiền gửi tại ngân hàng chịu sự giám sát của cơ quan quản lý. Nếu kết nối trực tiếp các tài khoản hiện hữu với ví điện tử ở nước ngoài và các mạng thanh toán nội địa, ngân hàng có thể nâng cao khả năng truy vết và kiểm soát giao dịch, thay vì phụ thuộc vào mô hình truyền thống phải đi qua nhiều ngân hàng đại lý.
Việc chuyển đổi sang chuẩn ISO 20022 cũng là một yếu tố quan trọng. Từ tháng 11 năm ngoái, Swift đã áp dụng ISO 20022 làm tiêu chuẩn toàn cầu cho các lệnh thanh toán xuyên biên giới. So với các định dạng thông điệp cũ, chuẩn này cho phép truyền tải nhiều dữ liệu có cấu trúc hơn, qua đó hỗ trợ tự động hóa quy trình xử lý, tăng hiệu quả tuân thủ và cải thiện khả năng theo dõi giao dịch cho khách hàng.
Quy mô thị trường cũng đang mở rộng. Theo ước tính của Ngân hàng Thế giới, tổng lượng kiều hối toàn cầu trong năm 2024 đạt 905 tỷ USD, tăng khoảng 4% so với năm trước. Bên cạnh kiều hối cá nhân, các mảng như thanh toán B2B, khoản chi trả từ các nền tảng cho nhà sáng tạo nội dung và lao động tự do, cùng giao dịch quốc tế của doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng đang tăng trưởng.
Một số ngân hàng đã bắt đầu có động thái cụ thể. Bank of America công bố dịch vụ thanh toán xuyên biên giới theo thời gian thực, tận dụng Swift và nền tảng nội bộ CashPro. Tuy nhiên, không phải ngân hàng nào cũng có thể tận dụng cơ hội này, do chi phí đầu tư vào mạng thanh toán thời gian thực và hệ thống tương thích ISO 20022 vẫn là gánh nặng đối với các ngân hàng địa phương và ngân hàng quy mô nhỏ. Vì vậy, bài toán lớn của ngành hiện nay là chuyển lợi thế về niềm tin và hạ tầng tài khoản thành năng lực cạnh tranh thực sự trong thanh toán số.