Sau nhịp lao dốc của cổ phiếu Tesla, thị trường xuất hiện nhiều phân tích cho rằng bên bán khống đã thu về khoảng 9 tỷ USD. Tuy nhiên, đây không phải mức lãi lỗ hiện tại của các vị thế bán khống trong tháng 8, mà là khoản lãi định giá được ghi nhận ngay sau phiên giảm sâu cuối tháng 7.

Theo Decrypt, ngày 17/8 (giờ địa phương), công ty dữ liệu tài chính S3 Partners ước tính rằng sau phiên Tesla giảm 14,5% vào ngày 23/7, tổng lãi định giá của các vị thế bán khống từ đầu năm lên tới 9,008 tỷ USD.

Riêng trong phiên giảm mạnh này, bên bán khống Tesla đã ghi nhận khoảng 4,3 tỷ USD lãi định giá. Khi đó, khoảng 3% lượng cổ phiếu lưu hành của Tesla đang ở trạng thái bán khống, mức cao nhất trong nhóm Magnificent 7. Dù vậy, không thể xem con số 9,008 tỷ USD là mức lợi nhuận hiện tại mà giới đầu tư bán khống đang nắm giữ, vì số liệu này được tính tại thời điểm ngay sau phiên 23/7.

Cổ phiếu Tesla đóng cửa phiên đó ở mức 319,69 USD, sau đó tiếp tục giảm xuống 298,32 USD vào ngày 29/7 trước khi phục hồi lên quanh 339,20 USD vào ngày 17/8.

Điều này đồng nghĩa, nếu các vị thế bán khống vẫn được giữ nguyên sau cú rơi cuối tháng 7, lợi nhuận có thể còn nới rộng trong giai đoạn giá tiếp tục giảm. Tuy nhiên, khi cổ phiếu hồi phục, một phần khoản lãi này cũng có thể đã bị thu hẹp. Để xác định chính xác lãi lỗ hiện tại của toàn bộ bên bán khống, thị trường cần dữ liệu cập nhật hơn, gồm quy mô vị thế bán khống, mức giá mở vị thế, lịch sử đóng lệnh và các vị thế mới phát sinh.

Xét theo diễn biến giá từ đầu năm, xu hướng cổ phiếu vẫn có lợi cho bên bán khống. Tesla đã giảm khoảng 24,6%, từ mức đóng cửa 449,72 USD ngày 31/12 xuống quanh 339,20 USD vào ngày 17/8. Dù vậy, cổ phiếu đi xuống không có nghĩa mọi nhà đầu tư bán khống đều có lãi, bởi thời điểm mở và đóng vị thế của mỗi người là khác nhau.

Áp lực trực tiếp đè lên cổ phiếu đến từ kết quả kinh doanh quý II. Tesla ghi nhận EPS điều chỉnh ở mức 0,33 USD, thấp hơn đáng kể so với dự báo đồng thuận 0,55 USD do công ty tổng hợp. Doanh thu đạt 28,24 tỷ USD, cao hơn mức dự báo 27,58 tỷ USD, nhưng lợi nhuận hoạt động theo GAAP giảm 57% so với cùng kỳ, xuống còn 398 triệu USD. Biên lợi nhuận hoạt động cũng lùi về 1,4%.

Dòng tiền của hãng cũng chịu sức ép. Trong quý II, dòng tiền từ hoạt động kinh doanh đạt 4,7 tỷ USD, song chi tiêu vốn tăng mạnh lên 5,79 tỷ USD, khiến dòng tiền tự do thâm hụt khoảng 1,09 tỷ USD.

Tesla hiện rót vốn lớn vào các dự án dài hạn như hạ tầng AI, công nghệ tự lái, robot hình người Optimus và mở rộng công suất sản xuất. Thị trường đang theo dõi liệu những khoản đầu tư này có thể chuyển hóa thành tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận trong tương lai hay không.

Định giá cao tiếp tục là yếu tố gây áp lực lên cổ phiếu Tesla. Dù thị giá đã giảm từ đầu năm, P/E dựa trên kết quả 12 tháng gần nhất của công ty vẫn ở mức trên 300 lần. P/E dự phóng thấp hơn, nhưng vẫn cao nếu đặt cạnh các hãng xe truyền thống cũng như nhiều cổ phiếu công nghệ vốn hóa lớn.

Giá cổ phiếu Tesla hiện không chỉ phản ánh mảng xe điện, mà còn bao hàm kỳ vọng lớn vào tự lái, robotaxi, AI và robot hình người. Vì vậy, nếu tiến độ thương mại hóa hoặc khả năng tạo doanh thu từ các mảng này chậm hơn kỳ vọng, biến động giá cổ phiếu có thể còn gia tăng.

Trên thị trường tiền mã hóa, bStock TSLAB của Binance - sản phẩm token hóa cổ phiếu Tesla - cũng ghi nhận diễn biến tương tự. Tại thời điểm đưa tin, TSLAB giao dịch quanh 339,30 USD, giảm khoảng 1% trong 24 giờ, với khối lượng giao dịch tiến sát 928 nghìn USD.

TSLAB được thiết kế để mang lại cho người dùng đủ điều kiện mức tiếp cận kinh tế đối với cổ phiếu Tesla dưới dạng token, nhưng giao dịch trên sổ lệnh riêng và tách biệt với TSLA trên Nasdaq. Do khác biệt về thanh khoản, chênh lệch giá mua - bán, thời gian giao dịch và cách tính hiệu suất 24 giờ, biến động giá giữa hai tài sản có thể lệch nhau ở từng thời điểm.

Điểm đáng chú ý không nằm ở riêng con số 9,008 tỷ USD, mà ở mốc thời gian dùng để tính toán. Đây là khoản lãi định giá được ghi nhận ngay sau cú giảm ngày 23/7, không phản ánh đầy đủ lãi lỗ hiện tại của bên bán khống trong tháng 8. Vì vậy, dù theo dõi cổ phiếu Tesla hay TSLAB, điều thị trường cần quan sát vẫn là khả năng Tesla biến lượng vốn lớn đã rót vào AI, tự lái, robot và hạ tầng sản xuất thành biên lợi nhuận cao hơn và dòng tiền ổn định hơn.