Cuộc họp chính sách tuần này của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) diễn ra trong bối cảnh thị trường ngày càng nghiêng về khả năng cơ quan này nâng lãi suất, sau khi giá dầu quốc tế vượt mốc 100 USD/thùng và làm gia tăng lo ngại về lạm phát năng lượng.

Theo Cryptopolitan ngày 26/7 (giờ địa phương), căng thẳng giữa Iran và Mỹ bùng phát trở lại đã đẩy giá dầu thế giới tăng vọt, qua đó làm dấy lên quan ngại rằng áp lực lạm phát có thể nóng lên trở lại.

Phiên họp FOMC bắt đầu từ thứ Ba và là cuộc họp thứ hai kể từ khi Kevin Warsh nhậm chức Chủ tịch Fed. Mới một tuần trước, thị trường hợp đồng tương lai chỉ định giá khả năng Fed tăng 0,25 điểm % ở mức dưới 10%. Tuy nhiên đến thứ Sáu, con số này đã tăng lên 36%.

Nhà đầu tư hiện hầu như tin chắc Fed sẽ có ít nhất một đợt tăng lãi suất trước tháng 9. Thị trường đồng thời cũng phản ánh khả năng sẽ có thêm 1-2 lần nâng lãi suất, mỗi lần 0,25 điểm %, trong vòng 9 tháng tới.

Sự thay đổi mạnh trong kỳ vọng chủ yếu đến từ đà tăng của giá dầu. Kể từ khi xung đột nổ ra vào cuối tháng 2, thị trường dầu thô liên tục biến động theo diễn biến căng thẳng giữa Washington và Tehran. Trước đó, giới giao dịch từng cho rằng ngay cả khi eo biển Hormuz bị phong tỏa, tác động lên giá dầu cũng chỉ mang tính ngắn hạn. Tuy nhiên, nhận định này nhanh chóng suy yếu sau khi dầu vượt mốc 100 USD/thùng.

Đà tăng của giá dầu cũng kéo theo làn sóng bán ra trên thị trường trái phiếu chính phủ Mỹ và châu Âu. Giá trái phiếu đi xuống, trong khi lợi suất tăng mạnh. Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã lên mức cao nhất trong 18 tháng. Tại châu Âu, lợi suất trái phiếu 10 năm của Đức và Pháp cũng tăng lên vùng cao nhất trong khoảng 15 năm.

Diễn biến này cho thấy thị trường đang đánh giá rủi ro lạm phát kéo dài ở mức cao hơn, đặc biệt khi lợi suất dài hạn đồng loạt đi lên.

Một số dữ liệu kinh tế gần đây của Mỹ cũng khiến bài toán của Fed thêm phức tạp. Số đơn xin trợ cấp thất nghiệp hằng tuần công bố ngày 24/7 giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 1969, cho thấy thị trường lao động vẫn duy trì sức mạnh. Trong khi đó, lạm phát CPI tháng 6 hạ xuống 3,5% nhưng vẫn còn khá xa mục tiêu 2% của Fed.

Trong bối cảnh tăng trưởng ổn định, sa thải chưa tăng mạnh và giá dầu leo thang, thị trường cho rằng Fed sẽ khó tiếp tục chờ đợi quá lâu trước khi hành động.

Về mặt điều hành, Kevin Warsh đang theo đuổi cách tiếp cận hạn chế phát tín hiệu trước về định hướng chính sách. Trong phiên điều trần trước Quốc hội hồi tháng này, ông không đưa ra gợi ý cụ thể nào về quyết định lãi suất sắp tới, đồng thời cho thấy lập trường muốn giảm bớt cách truyền thông định hướng trước vốn đã kéo dài nhiều năm tại Fed.

Ông nói với các nghị sĩ: “Nếu chúng ta điều hành chính sách đúng hướng, và chúng ta sẽ làm vậy, thì cú tăng vọt lạm phát trong 5 năm qua sẽ trở thành chuyện của quá khứ”.

Dù vậy, Warsh không trả lời dứt khoát Fed đang ưu tiên chỉ báo lạm phát nào, cũng như đặt mức độ tin cậy cao nhất vào dữ liệu kinh tế nào. Thay vào đó, ông cho biết đã giao một tổ công tác nội bộ rà soát lại vấn đề này. Cách tiếp cận đó khác với thông lệ Fed chủ động phát tín hiệu chính sách khá rõ ràng trong khoảng hai thập niên qua.

Tại Quốc hội, lập trường này tiếp tục bị chất vấn. Hạ nghị sĩ đảng Dân chủ bang New York Ritchie Torres nhắc lại rằng trong phiên điều trần phê chuẩn hồi tháng 4, Warsh từng đề cập tích cực đến một thước đo lạm phát loại trừ các hạng mục có biến động giá mạnh theo từng tháng. Tuy nhiên, Warsh khẳng định ông chưa từng ủng hộ bất kỳ chỉ báo cụ thể nào.

Ông nói: “Không chỉ báo nào thực sự là thước đo rất tốt cho lạm phát cơ bản”, đồng thời nhấn mạnh: “Nếu tôi có chỉ báo ưa thích, tôi đã không lập tổ công tác để rà soát lại từ đầu”.

Cách thức truyền thông của Fed trong thời gian tới cũng vẫn chưa được chốt. Warsh không cam kết sẽ duy trì lịch họp báo sau mỗi kỳ họp như người tiền nhiệm Jerome H. Powell. Trước đây, Powell thường trực tiếp giải thích đánh giá kinh tế và quan điểm của ủy ban sau mỗi cuộc họp. Tuy nhiên, hiện tổ công tác về truyền thông của Fed đang xem xét lại lịch trình này.

Tháng trước, khi được hỏi điều kiện để nâng lãi suất, Warsh cũng từ chối đưa ra định hướng trước. Ông nói: “Chúng tôi không thể đưa ra bất kỳ định hướng nào về việc sẽ làm gì tiếp theo”, và thêm rằng: “Điểm tích cực là 6 tuần nữa sẽ có cuộc họp”.

Warsh cũng cho biết ông không muốn mỗi cuộc họp chính sách trở thành nơi mà kết luận đã được định sẵn từ trước khi bắt đầu. Theo ông, đó phải là một “cuộc cãi vã trong gia đình”, nơi các thành viên tranh luận quyết liệt với nhau trước khi đi đến quyết định.

Trong bối cảnh đó, tâm điểm của cuộc họp tuần này không chỉ nằm ở quyết định lãi suất. Khi giá dầu tăng mạnh, việc làm vẫn vững và lạm phát còn cao, thị trường sẽ theo dõi liệu Warsh có thực hiện đợt tăng lãi suất đầu tiên hay tiếp tục duy trì phong cách truyền thông nhiều ẩn số, qua đó điều chỉnh kỳ vọng của nhà đầu tư.